National and Kapodistrian University of Athens
Μουσεία - οικίες/εργαστήρια καλλιτεχνών: O προσωπικός χώρος ως διαμεσολαβητής στην πρόσληψη της καλλιτεχνικής προσωπικότητας
Abstract
dc:descriptionΣκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η διερεύνηση της αντίληψης των επισκεπτών, τόσο σε συναισθηματικό όσο και σε γνωστικό επίπεδο, μέσα σε ένα μουσειακό περιβάλλον. Συγκεκριμένα, η έρευνα εξετάζει την πρόσληψη των επισκεπτών σε ένα μουσείο-οικία, δηλαδή σε έναν χώρο κατοικίας, που για ένα χρονικό διάστημα στο παρελθόν υπήρξε τόπος διαβίωσης ενός ατόμου ή μιας ομάδας και στη συνέχεια μετατράπηκε σε μουσείο. Η μελέτη εστιάζει στο κατά πόσο ένας τέτοιος βιωμένος χώρος επηρεάζει την κατανόηση της προσωπικότητας που παρουσιάζεται μέσα σε αυτόν, καθώς και στον τρόπο με τον οποίο ο χώρος διαμεσολαβεί στην πρόσληψη του έργου και της ζωής του δημιουργού. Η θεματική της εργασίας επικεντρώνεται ειδικότερα σε μουσεία-οικίες καλλιτεχνών, δηλαδή σε χώρους που κατοικήθηκαν από καλλιτεχνικές προσωπικότητες και αργότερα μετατράπηκαν σε μουσεία αφιερωμένα στο έργο και τη ζωή τους. Στο πλαίσιο αυτό διερευνάται ο τρόπος με τον οποίο η προσωπικότητα του καλλιτέχνη αποτυπώνεται στον μουσειακό χώρο, καθώς και το κατά πόσο αυτή η παρουσία γίνεται αντιληπτή από τους επισκέπτες και συμβάλλει στην ερμηνεία του χώρου και των εκθεμάτων. Για τη διερεύνηση των παραπάνω ζητημάτων αξιοποιήθηκε η μέθοδος της μελέτης περίπτωσης. Ως ερευνητικό πεδίο επιλέχθηκε το Μουσείο Γουναρόπουλου, το οποίο στεγάζεται στην πρώην κατοικία και εργαστήριο του ζωγράφου Γιώργου Γουναρόπουλου. Το Μουσείο υπάγεται διοικητικά στον Δήμο Ζωγράφου και αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα μουσείου-οικίας καλλιτέχνη, καθώς ο χώρος έχει διατηρηθεί σε μεγάλο βαθμό στην αρχική του μορφή, με περιορισμένες μουσειογραφικές παρεμβάσεις. Η σχετική αυθεντικότητα του περιβάλλοντος και η διατήρηση της αρχικής διάταξης των χώρων καθιστούν το Μουσείο κατάλληλο πεδίο για τη μελέτη της σχέσης μεταξύ βιωμένου χώρου και πρόσληψης της καλλιτεχνικής προσωπικότητας που παρουσιάζεται. Στο πλαίσιο της έρευνας πραγματοποιήθηκε πρωτότυπη έρευνα στο Μουσείο, η οποία έλαβε τη μορφή εκπαιδευτικού προγράμματος για ενήλικο κοινό. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε μία συγκεκριμένη ημερομηνία με τη συμμετοχή μίας ομάδας ενηλίκων επισκεπτών έντεκα συμμετεχόντων. Η μεθοδολογική προσέγγιση που ακολουθήθηκε ήταν ποιοτική και βασίστηκε στη συλλογή δεδομένων μέσω ανοιχτών ερωτήσεων προς τους συμμετέχοντες, οι οποίες αφορούσαν την εμπειρία τους κατά την περιήγηση στον χώρο και την αντίληψή τους για τον καλλιτέχνη και το έργο του. Τα δεδομένα που προέκυψαν αναλύθηκαν με στόχο την απάντηση των βασικών ερευνητικών ερωτημάτων της εργασίας. Τα ευρήματα της έρευνας υποδηλώνουν ότι η εμπειρία του χώρου και η παρουσία προσωπικών αντικειμένων του καλλιτέχνη φαίνεται να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των ερμηνειών των επισκεπτών και στη συνολική πρόσληψη της καλλιτεχνικής του προσωπικότητας. Ιδιαίτερα η επαφή με τον χώρο του εργαστηρίου και τα εργαλεία της δουλειάς του καλλιτέχνη, έχουν ως αποτέλεσμα η δημιουργική διαδικασία να παύει να εμφανίζεται ως κάτι αποκομμένο ή απρόσιτο και να γίνεται περισσότερο κατανοητή ως αποτέλεσμα καθημερινής εργασίας, πειραματισμού και προσωπικής αναζήτησης. Συνολικά, τα αποτελέσματα της έρευνας σε συνδυασμό με τη βιβλιογραφική επισκόπηση υποδεικνύουν ότι τα μουσεία-οικίες αποτελούν έναν τύπο μουσειακού χώρου που μπορεί να δημιουργήσει αυξημένο αίσθημα οικειότητας για τους επισκέπτες. Το περιβάλλον ενός σπιτιού, ως χώρος οικείος στη συλλογική εμπειρία πολλών ανθρώπων, φαίνεται να διευκολύνει την πρόσληψη της μουσειολογικής αφήγησης και να ενισχύει την κατανόηση του έργου όσο και της ζωής του καλλιτέχνη που παρουσιάζεται.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Ξηρουχάκη Βασιλική- Αλκμήνη
- Xirouchaki Vasiliki- Alkmini
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:5411423