National and Kapodistrian University of Athens
Οικο-Άγχος στους Νέους Ενήλικες: Ψυχολογικές Επιπτώσεις και Ανθεκτικότητα στην Κλιματική Κρίση
Abstract
dc:descriptionΗ παρούσα μελέτη εξετάζει το φαινόμενο του οικο-άγχους στους νέους ενήλικες στο πλαίσιο της κλιματικής κρίσης, διερευνώντας ταυτόχρονα την έννοια της ψυχολογικής ανθεκτικότητας και τις στρατηγικές αντιμετώπισης που χρησιμοποιούν οι νέοι για να διαχειριστούν το άγχος τους. Το θεωρητικό πλαίσιο της εργασίας καλύπτει την επιστημονική κατανόηση της κλιματικής αλλαγής, τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειες, καθώς και τις ψυχολογικές επιπτώσεις που προκύπτουν από την αίσθηση απειλής και αβεβαιότητας λόγω της κλιματικής κρίσης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ψυχολογική ανθεκτικότητα ως καθοριστικό παράγοντα προστασίας και προσαρμογής, με βάση σύγχρονες θεωρητικές προσεγγίσεις και εμπειρικά ευρήματα. Η ερευνητική μελέτη βασίζεται σε ποιοτική προσέγγιση, χρησιμοποιώντας ημι δομημένες συνεντεύξεις με νέους ενήλικες, ενώ η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε με τη μέθοδο της θεματικής ανάλυσης Braun & Clarke. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι συμμετέχοντες βιώνουν έντονο οικο-άγχος, εκδηλωμένο μέσω συναισθημάτων ανησυχίας, φόβου και απογοήτευσης για το μέλλον του πλανήτη. Παράλληλα, η ανάλυση ανέδειξε ότι η ψυχολογική ανθεκτικότητα συνδέεται με την ανάπτυξη στρατηγικών αντιμετώπισης, όπως η αναζήτηση κοινωνικής στήριξης, η συμμετοχή σε περιβαλλοντικές δράσεις, η εκπαίδευση για το περιβάλλον και η εστίαση σε προσωπικές δυνατότητες δράσης. Η συζήτηση των αποτελεσμάτων συνδέει τις εμπειρίες των συμμετεχόντων με τη διεθνή βιβλιογραφία για το οικο-άγχος και τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης στην ψυχολογική ευεξία των νέων. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη για θεωρητική εμβάθυνση στον ρόλο της ανθεκτικότητας, καθώς και για πρακτικές παρεμβάσεις οι οποίες θα ενισχύουν τη συναισθηματική και κοινωνική ικανότητα των νέων, ώστε να ανταποκρίνονται στην κλιματική αλλαγή. Επιπλέον, η μελέτη καταδεικνύει τη σημασία της ενημέρωσης και της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ως εργαλεία για τη μείωση του άγχους και την ενίσχυση της ενεργού συμμετοχής των νέων. Παράλληλα, η έρευνα αναδεικνύει ότι τα συναισθήματα που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή δεν είναι αποκλειστικά αρνητικά, αλλά μπορούν να λειτουργήσουν και ως κινητήριος δύναμη για κοινωνική και περιβαλλοντική δράση. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι συμμετέχοντες ανέφεραν ότι το άγχος και η ανησυχία για το μέλλον του πλανήτη τους ωθούν να αναζητούν πληροφορίες, να συζητούν το ζήτημα με άλλους ανθρώπους και να συμμετέχουν σε δραστηριότητες που σχετίζονται με την προστασία του περιβάλλοντος. Με αυτόν τον τρόπο, το οικο-άγχος μπορεί να μετατραπεί από μια παθητική συναισθηματική αντίδραση σε ενεργητική στάση απέναντι στην περιβαλλοντική κρίση. Φαίνεται πως τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι η ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων, όπως η συναισθηματική ρύθμιση, η ελπίδα και η αίσθηση προσωπικής αποτελεσματικότητας, μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των νέων απέναντι στις περιβαλλοντικές προκλήσεις. Η καλλιέργεια αυτών των δεξιοτήτων μέσα από εκπαιδευτικές και κοινωνικές παρεμβάσεις θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο για την υποστήριξη των νέων ανθρώπων που βιώνουν έντονη ανησυχία για την κλιματική αλλαγή. Τέλος, τα αποτελέσματα της έρευνας προσφέρουν κατευθύνσεις για μελλοντικές πολιτικές και εκπαιδευτικά προγράμματα που στοχεύουν στη διαχείριση του οικο-άγχους, στην προαγωγή της ψυχολογικής ανθεκτικότητας και στην υποστήριξη της ενεργούς συμμετοχής των νέων σε δράσεις για την προστασία του περιβάλλοντος. Η εργασία καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η κατανόηση και η διαχείριση του οικο-άγχους αποτελούν ουσιώδη στοιχεία για τη διαμόρφωση ενός πιο βιώσιμου και ψυχολογικά ισορροπημένου μέλλοντος για τη νέα γενιά.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Σταυριανοπούλου Βαρβάρα
- Stavrianopoulou Varvara
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:5413652