Back to search

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ)

Η φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (1926-1940): σπουδές, σπουδαστές και σπουδάστριες κατά την περίοδο του μεσοπολέμου

Abstract

dc:description

Η παρούσα εργασία σκοπό έχει να καταγράψει συστηματικά και να παρουσιάσει: α) την ίδρυση και λειτουργία της Φιλοσοφικής Σχολής κατά την περίοδο του μεσοπολέμου, β) το πρόγραμμα σπουδών της, γ) την πρώτη "γενιά" των καθηγητών και υφηγητών, δ) το προφίλ των πρώτων πτυχιούχων της Σχολής, και, ε) την "υποδοχή" του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και της Φιλοσοφικής Σχολής από την τοπική κοινωνία, μέσω του περιοδικού και ημερήσιου τύπου της εποχής. Η παρούσα εργασία στηρίζεται, κυρίως, σε πρωτογενές υλικό, ανέκδοτο και δημοσιευμένο, καθώς, και σε δευτερογενές υλικό, την υπάρχουσα για το θέμα βιβλιογραφία. Η ανά χείρας μελέτη αποτελείται από πέντε κεφάλαια: Στο πρώτο παρουσιάζεται η ίδρυση του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και η ένταξη σε αυτό της Φιλοσοφικής Σχολής ως πρώτης Σχολής. Η έμφαση δίνεται στα πρόσωπα, στις πολιτικές, στις νομοθετικές ρυθμίσεις και στις παλινδρομήσεις της επίσημης πολιτείας καθώς και στις ενέργειες "υποδοχής" του νέου εκπαιδευτικού ιδρύματος από την τοπική κοινωνία της Θεσσαλονίκης. Στο δεύτερο κεφάλαιο παρουσιάζεται η πρώτη "γενιά" των διδασκόντων? οι έδρες και οι πρώτοι διορισμένοι καθηγητές, οι πρώτοι εκλεγμένοι καθηγητές, οι πρώτοι υφηγητές της Σχολής και ο ρόλος τους, η γεωγραφική τους προέλευση και οι σπουδές τους, η παρουσία τους στην πνευματική ζωή της πόλης. Στο τρίτο κεφάλαιο ερευνάται αναλυτικά ο σκοπός της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης, όπως διατυπώνεται μέσα από τα Πρακτικά των Συνεδριάσεων της Σχολής, και το πρόγραμμα σπουδών, το οποίο υιοθετείται, προκειμένου να επιτευχθεί ο σκοπός της. Ως επισφράγισμα του κεφαλαίου αυτού παρατίθενται ορισμένες συγκριτικές αναλύσεις μεταξύ των δύο Φιλοσοφικών Σχολών που λειτουργούν στην Ελλάδα κατά την περίοδο που εξετάζουμε, της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών και της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης. Στο τέταρτο κεφάλαιο το ενδιαφέρον μας εστιάζεται ιδιαίτερα, ως μελέτη περίπτωσης, στις παιδαγωγικές σπουδές και στον πρώτο καθηγητή Παιδαγωγικής της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης Αλ. Δελμούζο. Στο πέμπτο κεφάλαιο μελετάται η φυσιογνωμία των πρώτων πτυχιούχων φοιτητών και φοιτητριών της Σχολής: οι επαγγελματικές τους επιλογές, η γεωγραφική τους καταγωγή, η κοινωνικο-οικονομική τους προέλευση, η πολιτική και πολιτιστική τους δράση στη Σχολή και εκτός αυτής. Στο ίδιο κεφάλαιο αναλύονται οι απόψεις των φοιτητών και φοιτητριών της Σχολής για τους καθηγητές τους, το πρόγραμμα διδασκαλίας και τη γενικότερη δράση της Σχολής. Η παρούσα εργασία κλείνει με συμπεράσματα αναφορικά με τη φυσιογνωμία της Φιλοσοφικής Σχολής Θεσσαλονίκης κατά την περίοδο του μεσοπολέμου και τον ευρύτερο ρόλο της τόσο στην αναβάθμιση της Ανώτατης Εκπαίδευσης στην Ελλάδα όσο και στις πολιτικές επιδιώξεις του ελληνικού κράτους των αρχών του 20ού αιώνα. Στο τέλος της εργασίας δημοσιεύεται παράρτημα με σημαντικές πηγές-τεκμήρια και πίνακες, τα οποία αξιοποιούνται στα επιμέρους κεφάλαια.

Degree

thesis:*
Grantor dc:publisher
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ)
Year dc:date
2009

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Φούκας, Βασίλειος
  • Foukas, Vasileios

Subjects

dc:subject × 15

Rights

Language dc:language
gre

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
10.12681/eadd/20052

Chain of custody

source
Harvested from
Greek National Archive of PhD Theses
Base URL
phdtheses.ekt.gr/eadd_oai/request
Last updated
2026-11-18
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Φούκας, Βασίλειος; Foukas, Vasileios. Η φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (1926-1940): σπουδές, σπουδαστές και σπουδάστριες κατά την περίοδο του μεσοπολέμου. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), 2009. http://hdl.handle.net/10442/hedi/20052