National and Kapodistrian University of Athens
Μελέτη του βιολογικού ρόλου ρυθμιστών της σταθερότητας του πρωτεώματος κατά την καρκινογένεση
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Η καρκινογένεση είναι μια πολυσταδιακή διαδικασία που σχετίζεται με διαφορετικούς τύπους στρες, οι οποίοι συμβάλλουν στην ανάπτυξη του όγκου. Ένας από τους τύπους στρες που σχετίζονται με την καρκινογένεση είναι το πρωτεοτοξικό στρες, το οποίοι οδηγεί στη συσσώρευση τοξικών, μη-διπλωμένων πρωτεϊνών και συσσωματωμάτων, που με τη σειρά τους παρακωλύουν τους μηχανισμούς διατήρησης των πρωτεϊνών και αποικοδόμησης. Τόσο για να αναπτύξουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους, όσο και για να αντιμετωπίσουν την συσσώρευση του στρες, τα καρκινικά κύτταρα εξαρτώνται από την ενεργότητα πληθώρας γονιδίων και μονοπατιών σηματοδότησης, που δεν είναι τα ίδια ογκογόνα. Με αυτήν την έννοια, φαίνεται να αποκτούν σταδιακά εξάρτηση από τους ρυθμιστές της σταθερότητας του πρωτεώματος για να ανταπεξέλθουν στο πρωτεοτοξικό στρες. Στους ρυθμιστές αυτούς περιπλαμβάνονται μεταξύ άλλων οι μοριακές συνοδοί και τα μονοπάτια αποικοδόμησης μέσω των συστημάτων ουβικιτίνης-πρωτεασώματος και αυτοφαγίας- λυσοσώματος. Σκοπός της παρούσας εργασίας: Η ανάλυση του λειτουργικού ρόλου των μηχανισμών διατήρησης και σταθερότητας του πρωτεώματος κατά την καρκινογένεση στον άνθρωπο. Υλικά και Μέθοδοι: Η ανοσοϊστοχημική έκφραση της κλαστερίνης, μιας εξωκυττάριας και πιθανώς ενδοκυττάριας μοριακής συνοδού, μελετήθηκε σε προκαρκινικές και καρκινικές αλλοιώσεις, καθώς και σε φυσιολογικό επιθήλιο του λάρυγγα. Επιπρόσθετα, εξετάστηκαν μέσω ανοσοϊστοχημείας τα επίπεδα έκφρασης της κλαστερίνης, της beclin-1 και της β5 υπομονάδας του 20S πρωτεασώματος σε περιστατικά εντερικής μετάπλασης παρουσία και απουσία ελικοβακτηριδίου του πυλωρού, όπως επίσης και σε γαστρικά αδενοκαρκινώματα και λεμφώματα τύπου MALT. Αποτελέσματα: Η έκφραση της κλαστερίνης εντοπίζεται κυρίως στους οροβλεννώδεις αδένες και το στρώμα του λάρυγγα, ενώ το φυσιολογικό επιθήλιο και η πλειοψηφία των νεοπλασματικών κυττάρων είναι ελεύθερα χρώσης. Ωστόσο, ένα μικρό ποσοστό καρκινικών κυττάρων βρίσκονται θετικά σε κλαστερίνη και εμφανίζουν κυτταροπλασματική, πυρηνική ή μεμβρανική χρώση. Επιπλέον, σπανιότερα παρατηρείται πυρηνική χρώση σε περιοχές δυσπλασίας. Σε ό,τι αφορά τα περιστατικά του στομάχου, η κλαστερίνη, η beclin-1 και η β5 υπομονάδα του 20S πρωτεασώματος είναι παρούσες στον φυσιολογικό βλεννογόνο και εμφανίζουν μικρή αύξηση στην εντερική μετάπλαση και τα αδενοκαρκινώματα ανεξάρτητα από την παρουσία Helicobacter pylori, με εξαίρεση την κλαστερίνη που βρίσκεται αυξημένη σε φυσιολογικές περιοχές θετικών σε Helicobacter pylori περιστατικών. Συμπεράσματα: Η κλαστερίνη και οι πρωτεολυτικοί μηχανισμοί επάγονται νωρίς κατά την καρκινογένεση, σε περιοχές δυσπλασίας στο λάρυγγα και εντερικής μετάπλασης στο στομάχι. Μάλιστα, τα συστήματα αυτοφαγίας-λυσοσώματος και ουβικιτίνης- πρωτεασώματος φαίνεται ότι ρυθμίζονται με παρόμοιο τρόπο. Τα παραπάνω ιδιαίτερα ενδιαφέροντα προκαταρκτικά ευρήματα θα πρέπει να επιβεβαιωθούν εξετάζοντας περισσότερες μοριακές συνοδούς, δείκτες αυτοφαγίας και πρωτεασωμικές υπομονάδες σε προκαρκινικές και καρκινικές αλλοιώσεις του ανθρώπου, in vivo και in vitro μοντέλα καρκινογένεσης.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Author dc:creator
-
- Κομσέλη Ειρήνη-Σταυρούλα
Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:1318735