National and Kapodistrian University of Athens
Mελέτη και κλινική αξιολόγηση του miR-193a που ρυθμίζει την έκφραση καλλικρεινών στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης
Abstract
dc:descriptionO καρκίνος της ουροδόχου κύστεως σήμερα αποτελεί την 4η κύρια αιτία καρκίνου στους άνδρες και την 8η αιτία ογκογένεσης στις γυναίκες(7,8). Ασθενείς με προχωρημένο ή διηθητικό καρκίνωμα της ουροδόχου κύστης έχουν υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας από ασθενείς με μη διηθητικό-επιφανειακό καρκίνο της ουροδόχου κύστεως.(9). Το 90% των BlC είναι επιφανειακοί (urothelial carcinomas) εκ των οποίων οι περισσότεροι είναι χαμηλού βαθμού (80% των περιπτώσεων ) και σπάνια εξελίσσονται σε μυο-διηθητικούς. Αντίθετα το 10%-20% των καρκίνων της ουροδόχου κύστεως προκύπτουν διηθητικοί (muscle-invasive) κατά τη στιγμή της διάγνωσης με το 50% των ασθενών αυτών να καταλήγει έπειτα από μεταστατική νόσο. (9,10,11). Oι καλλικρείνες αποτελούν μέλη της S1 οικογένειας των πρωτεασών σερίνης και τρυπσίνης και εντοπίζονται σε διάφορους ιστούς και βιολογικά υγρά όπου ασκούν την πρωτεολυτική τους δράση. εμπλεκονται σε πολλές φυσιολογικές κυτταρικές λειτουργίες όπως η κυτταρική ανάπτυξη, η ανάπλαση των ιστών, η σύνθεση ορμονών στο ενδογενές πάγκρεας, η ανάπτυξη του ΚΝΣ, η ομιόσταση του δέρματος. Σήμερα η οικογένεια των ανθρώπινων καλλικρεινών αποτελείται από 15 πρωτεάσες σερίνης που κωδικοποιούνται από τα αντίστοιχα γονίδια (KLK1-15), τα οποία ανιχνεύονται στην χρωμοσωμική περιοχή 19q13.3-13.4. Όλες οι μέχρι σήμερα μελέτες υποστηρίζουν ότι και τα 15 γονίδια καλλικρεινών, εκφράζονται με διαφορετικό τρόπο στον καρκίνο, κυρίως στους ορμονο-εξαρτώμενους όγκους αλλάζοντας τα επίπεδα των mRNA και/ή των πρωτεινών. Τα Micro-RNAs (miRNA) είναι μικρά (19-22nt), εξελικτικά διατηρημένα, μονόκλωνα, μη κωδικοποιώντα, μόρια RNA, τα οποία χαρακτηρίζονται από ιστοειδικότητα και αναπτυξιακή ειδικότητα και εμπλέκονται σε πολλές βιολογικές λειτουργίες όπως η ανάπτυξη, ο πολλαπλασιασμός, η διαφοροποίηση και η απόπτωση (6), καθότι στοχεύουν και προσδένονται στα δίκλωνα μόρια mRNA των γονιδίων στόχων τους αναστέλλοντας την λειτουργία τους, τόσο σε μεταφραστικό όσο και σε μετα-μεταφραστικό επίπεδο. Τα miRNA προκύπτουν από ενδογενή μετάγραφα που περιλαμβάνουν αντίστροφα επαναλαμβανόμενες αλληλουχίες 20-80 nt που δημιουργούν δίκλωνα RNA με δομή φουρκέτας, στον πυρήνα του κυττάρου και ωριμάζουν στην τελική τους μορφή, έπειτα από τομές ενζύμων, στο κυτταρόπλασμα.Πολλά miRNA δρουν ως ογκογονίδια είτε ως ογκοκατασταλτικά γονίδια που εμπλεκόμενα σε ποικίλα σηματοδοτικά μονοπάτια, μπορούν να τροποποιήσουν την λειτουργία πρωτεινών, συμπεριλαμβανομένων των καλλικρεινών και να οδηγήσουν σε καρκινογένεση. Eιδικότερα το miR-193a φαίνεται να εμπλέκεται στη ρύθμιση του p53 σηματοδοτικού μονοπατιού που είναι κυρίως υπεύθυνο για την ανάπτυξη του CIS μυο-διηθητικού καρκινωματος Τ2 της ουροδόχου κύστης και τις μεταστάσεις, αλλά και στην ενεργοποίηση των FGFR3/RAS στο μονοπάτι HRAS (επιθηλιακό καρκίνωμα Ta).Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν η διερεύνηση της διαγνωστικής και προγνωστικής σημασίας της έκφρασης του miR-193a στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης. Για το λόγο αυτό επεξεργάστηκαν καρκινικά δείγματα κύστης σε συνδυασμό με παρακείμενο φυσιολογικό ιστό από 141 ασθενείς, καθώς επίσης και 21 υγιή δείγματα. Το ολικό RNA απομονώθηκε με χρήση του TRI-Reagent (Ambion). H ολική του συγκέντρωση καθώς και η καθαροτητά του μετρήθηκαν σπετροφωτομετρικά στα 260-280nm. 1 μg ολικού RNA χρησιμοποιήθηκε για την αντίδραση πολυαδενυλίωσης παρουσία της Ε.coli Poly(A) πολυμεράσης (New England Biolabs) στους 370 C για 1h. Aκολούθησε η αντίδραση της αντίστροφης μεταγραφής (reverse transcription) του πολυαδενυλιωμένου t-RNA με χρήση του Poly(Τ) adapter: 5’ -GTCTTTGCGGGCGAGATGA-3’ ως εκκινητή και της αντίστροφης μεταγραφάσης M-MuLV (In Vitrogen). Για την ποσοτικοποίηση των επιπέδων του miR-193a εφαρμόστηκε η μέθοδος της ποσοτικής αλυσιδωτής αντίδρασης της πολυμεράσης σε πραγματικό χρόνο (Quantitative Real Time PCR, q-PCR) με σύστημα ανίχνευσης το SYBR-GreenR I (Kapa Biosystems). H κανονικοποίηση της έκφρασης του miR-193a πραγματοποιήθηκε με χρήση του ενδογενούς γονιδίου αναφοράς RNU-48. Έπειτα από την ενίσχυση της αντίδρασης ακουλούθησε η εφαρμογή της dissociation curve η οποία αντιστοιχεί τα προιόντα της αντίδρασης στις θερμοκρασίες τήξης τους Tm (melting temperature). Tέλος εφαρμόστηκε η ανάλυση της σχετικής ποσοτικοποίησης (relative quantiication) σύμφωναμε τη μέθοδο 2-ΔΔCT . Τα αποτελέσματα συλλέχθησαν και επεξεργάστηκαν στον υπολογιστή με πλατφόρμες στατιστικής ανάλυσης.Μειωμένη έκφραση του miR-193a παρατηρήθηκε στα καρκινικά δείγματα σε σχέση με τον παρακείμενο φυσιολογικό ιστό (p=0,12) και τον υγιή ιστο (p<0,001). Η υπο- έκφραση αυτή του miR-193a είναι σε θέση να διακρίνει τους ογκογόνους ιστούς από το φυσιολογικό κυστικό επιθήλιο όπως δείχνουν οι καμπύλες ROC (AUC:0,749; 95% CI:0,656-0,843; p<0,001) αλλά και η ανάλυση παλινδρόμησης (OR:0,366; 95% CI:0,192-0,698; p=0,002 ). Eπιπλέον μελετώντας τη συσχέτιση των επιπέδων του miR-193a με τα κλινικοπαθολογικά χαρακτηριστικά των ασθενών, παρατηρήθηκαν υψηλότερα επίπεδα του miR-193a στους μυοδιηθητικούς όγκους Τ2-Τ4 σε σχέση με τους επιφανειακούς όγκους Τa-Τ1(p<0,001). Υψηλότερα ποσοστά του miR-193a (p<0,001) χαρακτήριζαν και τους όγκους υψηλής διαφοροποίησης σε σχέση με αυτούς που ήταν χαμηλής διαφοροποίησης. Επιπρόσθετα, όσον αφορά τα επίπεδα του miR-193a και την πρόγνωση της ασθένειας, ο ασθενείς με μυο-διηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης που εξέφραζαν υψηλότερα επίπεδα του miR-193a, εμφάνισαν χειρότερη ολική επιβίωση (ΟS), σύμφωνα με την ανάλυση Kaplan-Meier (p=0,014) και την ανάλυση παλινδρόμησης κατά Cox (HR:2,799; CI:1,4-6,86; p=0.024). Ομοίως οι ασθενείς με επιφανειακό καρκίνο της κύστης και υψηλότερα επίπεδα έκφρασης του miR-193a παρουσιάζουν υψηλότερο κίνδυνο εξέλιξης της ασθένειας σύμφωνα με την ανάλυση Cox (HR:4,78; 95%; CI:1,35-16,9; p=0.015) και φτωχότερο διάστημα επιβίωσης ελεύθερο της νόσου σύμφωνα με την ανάλυση Kaplan-Meier (p=0,007).Τα δεδομένα που προέκυψαν από την παρούσα ερευνητική εργασία αποδεικνύουν την ειδική για την ασθένεια μειορύθμιση του miR-193a στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης και υπογραμμίζουν την αξία του miR-193a για τη διάκριση των όγκων από το υγιές ουροθήλιο καθώς επίσης και τη χρήση του ως αξιόπιστο προγνωστικό δείκτη.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Author dc:creator
-
- Βασιλειάδου Γεωργία
Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:1321219