Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η δράση αστυνομικών μονάδων στο έδαφος έτερου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πόσο εφικτή είναι η αναβάθμιση της Europol σε μια υπερεθνική αστυνομία;

Abstract

dc:description

Η παρούσα εργασία ξεκινάει με την εξέλιξη της ευρωπαϊκής αστυνομικής συνεργασίας, η οποία ξεκινάει με τη δημιουργία της ομάδας Pompidou στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης, τη σύσταση της ομάδας TREVI από την ΕΟΚ μέχρι την υπογραφή της Συνθήκης Schengen το 1985 από τις χώρες της Μπενελούξ, τη Γαλλία και την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας. Με την υπογραφή της Συνθήκης του Μάαστριχτ, δημιουργείται η Πολιτική Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων υπό τον Τίτλο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων, εντασσόμενη στον διακυβερνητικό 3ο πυλώνα. Η δυσφορία από τις διακυβερνητικές διαδικασίες - ασάφεια για το νομοθετικό πλαίσιο, περιορισμένη δημοκρατική λογοδοσία και απουσία μηχανισμών εθνικής επικύρωσης - οδήγησε στην σταδιακή κοινοτικοποίηση της πολιτικής. Αρχικά με τη Συνθήκη του Άμστερνταμ ενσωματώνεται στην Ένωση το κεκτημένο Schengen, μεταφέρθηκαν στον πρώτο πυλώνα ορισμένες πολιτικές, όπως η μετανάστευση, εισήχθη η αυξημένη πλειοψηφία ως τρόπος λήψης αποφάσεων και προβλέφθηκε η δυνατότητα ενισχυμένης συνεργασίας μεταξύ ορισμένων κρατών μελών που το επιθυμούν. Ακόμα, καθιερώθηκε η υποχρέωση των κρατών να αποδείξουν ότι έχουν επιτύχει την <<ωριμότητα Schengen>> προτού ενσωματωθούν στη Ζώνη. Η κοινοτικοποίηση συνεχίστηκε με τις Συνθήκες της Νίκαιας και της Λισσαβώνας, όταν ο στόχος για τη δημιουργία ενός Χώρου Ελευθερίας, Ασφάλειας και Δικαιοσύνης τέθηκε στο ίδιο επίπεδο με αυτόν του ενιαίου νομίσματος και της Ενιαίας Αγοράς. Σε αυτό το χώρο ξεχωρίζει η δυνατότητα που έχει δοθεί σε αστυνομικές δυνάμεις να δρούν στο έδαφος άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ειδικότερα, οι περιπτώσεις αυτές είναι: α) οι Κοινές Ομάδες Έρευνας, β) η διασυνοριακή παρακολούθηση γ) η διασυνοριακή καταδίωξη (οι δυο τελευταίες προβλέπονται μόνο στη ζώνη Schengen) και δ) οι ειδικές μονάδες επέμβασης. Αξιοσημείωτο σε όλες τις περιπτώσεις είναι ότι οι αστυνομικές δυνάμεις , υπό προϋποθέσεις που αναλύονται στην εργασία, διατηρούν τον αστυνομικό χαρακτήρα τους και μπορούν να επιτελούν ορισμένες από τις λειτουργίες και στο έδαφος ενός άλλου κράτους μέλους, θεωρούμενα ως ισότιμα με τα εγχώρια αστυνομικά όργανα. Η δυνατότητα τέτοιας δράσεις οδηγεί στο ερώτημα αν η Ευρωπόλ μπορεί να αναβαθμίστει σε παρόμοιο βαθμό με το αμερικανικό FBI, αποτελώντας μια υπερεθνική αστυνομία. Στο παρόν πόνημα, η απάντηση αυτή είναι ότι δεν είναι εφικτή μια τέτοιου μεγέθους αναβάθμιση, λόγω της άρνησης των κρατών μελών να εκχωρήσουν μια αρμοδιότητα που βρίσκεται στον πυρήνα του κράτους και της μεγάλης ετερογένειας της Ένωσης, όσον αφορά τη γλώσσα, τις υποδομές και το δικαιικό σύστημα, αλλά κυρίως, λόγω της περιορισμένης δημοκρατικής νομιμοποίησης της δράσης ενός τέτοιου υπερεθνικού οργάνου. Ως εναλλακτική παρουσιάζεται η αναβάθμιση των υφιστάμενων αρμοδιοτήτων της Ευρωπόλ, με την παροχή δυνατότητας δημιουργίας επιχειρησιακών μονάδων, ανεξάρτητη ανακριτική δράση και η δυνατότητα επιβολης καταναγκαστικών μέτρων, όπως συλλήψεις.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Author dc:creator
  • Φανουργιάκης Κωνσταντίνος

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:1455086

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Φανουργιάκης Κωνσταντίνος. Η δράση αστυνομικών μονάδων στο έδαφος έτερου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πόσο εφικτή είναι η αναβάθμιση της Europol σε μια υπερεθνική αστυνομία;. 2014. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/1455086