Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Μελέτη της έκφρασης των PD-1/PD-L1 σε κακοήθη αιματολογικά νοσήματα

Abstract

dc:description

Σημαντικό ποσοστό ασθενών με κακοήθη αιματολογικά νοσήματα δεν ανταποκρίνεται στην θεραπεία ή υποτροπιάζει μετά την πρώτη ύφεση της νόσου. Η αλληλεπίδραση των PD-1/PD-L1 συγκαταλέγεται στους πιθανούς τρόπους διαφυγής των νεοπλασματικών κυττάρων από την ανοσοεπιτήρηση. Η δυσλειτουργία των Τ λεμφοκυττάρων οφείλεται στη δράση του υποδοχέα PD-1 (Programmed Death-1), ο οποίος επάγεται από τον συνδέτη PD-L1 (Programmed Death Ligand-1) που υπερεκφράζουν τα κακοήθη κύτταρα. Σκοπός της παρούσης εργασίας είναι η μελέτη της έκφρασης του PD-1 στα λεμφοκύτταρα καθώς και του PD-L1 στα νεοπλασματικά κύτταρα ασθενών με αιματολογικά νεοπλάσματα με πολυπαραμετρική κυτταρομετρία ροής. H έκφραση των PD-1/PD-L1 μελετήθηκε συνολικά σε 117 ασθενείς και 15 μάρτυρες. Η ομάδα των ασθενών αποτελείται από 20 ασθενείς με Χρόνια Λεμφοκυτταρική Λευχαιμία (CLL-SLL), 19 με Non Hodgkin Λεμφώματα (NHL), 10 με Πολλαπλό Μυέλωμα (MM), 18 με Μυελοδυσπλαστικά Σύνδρομα (MDS), 41 με Οξεία Μυελογενή Λευχαιμία (AML) και 9 ασθενείς με Οξεία Λεμφοβλαστική Λευχαιμία (ALL). Για την μελέτη του PD-L1 στα κακοήθη κύτταρα και του PD-1 στους υποπληθυσμούς των λεμφοκυττάρων σχεδιάσθηκε πρωτόκολλο πενταπλού και επταπλού φθορισμού αντίστοιχα. Η έκφραση του PD-1 διαφέρει σημαντικά μεταξύ ασθενών και μαρτύρων. Η έκφραση του PD-1 στους υποπληθυσμούς των λεμφοκυττάρων είναι στατιστικά σημαντικά αυξημένη στα NHL (στα CD4, CD8 Τ κύτταρα), MDS (στα CD4 Τ, ΝΚ κύτταρα) και την AML (στα Τ, ΝΚ κύτταρα). Η έκφραση του PD-1 μεταξύ των υποπληθυσμών των λεμφοκυττάρων (Β, CD4 T, CD8 T, NK) εμφανίζει ισχυρά θετική συσχέτιση (r >0.5, p <0.05) στις ομάδες των ALL, ΜΜ, MDS, NHL και AML. Η έκφραση του PD-L1 είναι σημαντικά ισχυρότερη στα κακοήθη κύτταρα των NHL, CLL, MM, MDS και ΑΜL (p=0,001) σε σχέση με τα λεμφοκύτταρα. H συσχέτιση μεταξύ των επίπεδων των PD-1/PD-L1 ανά ασθενή κάθε ομάδας ανέδειξε σημαντικές σχέσεις, σε όλες τις ομάδες των ασθενών εκτός από το ΜΜ. Στην ALL, τα επίπεδα του PD-1 στα Β κύτταρα εμφανίζουν αρνητική συσχέτιση με την ηλικία των ασθενών. Στην ομάδα των MDS παρατηρήθηκε υπερέκφραση του PD-1 στα Β κύτταρα των ασθενών >65 ετών. Το ποσοστό των νεοπλασματικών κυττάρων των ασθενών με MDS και AML εμφανίζει αρνητική συσχέτιση με τα επίπεδα του PD-1 (στα Β, ΝΚ, CD8 Τ και τα ολικά Τ κύτταρα) και PD-L1 αντίστοιχα. Οι ασθενείς με AML και μειωμένα WBC (< 4.000 κύτταρα/μL) τείνουν να έχουν αυξημένα επίπεδα του PD-L1 κατά τη διάγνωση, σε σχέση με τους ασθενείς με λευκοκυττάρωση (>10.000 κύτταρα/μL). Οι ασθενείς με MDS και θρομβοπενία (<150.000 αιμοπετάλια/μL) στη διάγνωση φέρουν αυξημένα επίπεδα του PD-1, συγκριτικά με τους ασθενείς με φυσιολογικό αριθμό αιμοπεταλίων. Οι ασθενείς με AML που εκφράζει λεμφοκυτταρικά αντιγόνα (π.χ. CD56, CD7) παρουσιάζουν μειωμένη έκφραση του PD-L1 στα λευχαιμικά κύτταρα, συγκριτικά με τους υπόλοιπους ασθενείς. Όμως, η παρατηρούμενη διαφορά είναι οριακά σημαντική (p=0,055) και απαιτείται μεγαλύτερος αριθμός δειγμάτων για να διερευνηθεί η παραπάνω σχέση. Η έκφραση του PD-1 είναι αυξημένη στα Τ λεμφοκύτταρα και μειωμένη στα Β, ΝΚ κύτταρα των ασθενών με καρυότυπο υψηλού κινδύνου. Ο PD-L1 δείχνει να εκφράζεται ισχυρότερα στα κακοήθη κύτταρα των ασθενών με καρυότυπο χαμηλού κινδύνου. Όμως, οι παραπάνω διαφορές είναι στατιστικά μη σημαντικές (p >0,05). Στους ασθενείς με NPM1(+) AML, παρατηρήθηκε μειωμένη έκφραση των PD-1 και PD-L1 στους υποπληθυσμούς των Τ λεμφοκυττάρων και στα κακοήθη κύτταρα αντίστοιχα. Όμως, η παρατηρούμενη διαφορά για το μεν PD-1 είναι μη σημαντική (p >0,05), για δε το PD-L1 οριακά σημαντική (p=0,056). Στην FLT3-ITD (+) AML, παρατηρείται ισχυρότερη έκφραση του PD-L1στα κακοήθη κύτταρα και ασθενέστερη έκφραση του PD-1 στα CD4, CD8 T κύτταρα. Και αυτές οι διαφορές δεν είναι στατιστικά σημαντικές (p >0,05), ενώ οι διαφορές για τα επίπεδα του PD-1 στα CD4 (p= 0,064) και CD8 T κύτταρα (p= 0,082) είναι οριακά σημαντικές.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Δοδόπουλος Αθανάσιος
  • Dodopoulos Athanasios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2805424

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Δοδόπουλος Αθανάσιος; Dodopoulos Athanasios. Μελέτη της έκφρασης των PD-1/PD-L1 σε κακοήθη αιματολογικά νοσήματα. 2018. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2805424