Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Τhe Circular Flow of Powers Governing Friendly Settlements within International Human Rights Law and Investment Law

Abstract

dc:description

Παρόλο που η συμβατότητα των φιλικών διακανονισμών με τις διατάξεις της εφαρμοστέας συνθήκης προβλέπεται ως απαραίτητη προϋπόθεση σε όλες σχεδόν τις συνθήκες ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι διατάξεις του επενδυτικού δικαίου παρέχουν απλώς ένα αδιευκρίνιστο, πλην εμμέσως παρεχόμενο περιθώριο διακριτικής ευχέρειας στους διαιτητές να απόσχουν από την ένδυση του διακανονισμού με την δεσμευτικότητα μίας απόφασής τους. Ωστόσο, ακόμη και τα fora, τα οποία υποχρεούνται να επαληθεύουν την εν λόγω συμβατότητα μεταξύ των φιλικών διακανονισμών και του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, παραλείπουν να προβαίνουν στη ρηθείσα επαλήθευση ή τουλάχιστον παραλείπουν να το πράττουν ρητά. Ανεξάρτητα από αυτές τις ασυνέπειες στο πλαίσιο των συμβιβαστικών επιλύσεων των διαφορών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των επενδυτικών διαφορών, η λήψη υπόψη των διατάξεων των εφαρμοστέων συνθηκών και της νομολογίας των fora κατά τη σύναψη συμφωνιών φιλικής διευθέτησης αποδεικνύεται ότι είναι ο μόνος τρόπος, ώστε τα μέρη να αποφύγουν δυσάρεστες εκπλήξεις, όπως την άρνηση επικύρωσης της συμφωνίας φιλικού διακανονισμού από το αρμόδιο forum. Ως εκ τούτου, οι εφαρμοστέες συνθήκες, όπως ερμηνεύονται μέσω της νομολογίας, επηρεάζουν το περιεχόμενο των συμφωνιών συμβιβαστικής επίλυσης. Επιπλέον, η δυνατότητα λειτουργίας των φιλικών διευθετήσεων ως μέσα για τον καθορισμό των κανόνων δικαίου και ως μέσα τροποποίησης και ερμηνείας των συνθηκών, σε συνδυασμό με την πιθανή εμφάνιση νέων κανόνων διεθνούς εθιμικού δικαίου από συμβιβαστικές επιλύσεις, καθιστούν τη σημασία των φιλικών οικισμών στο οικοδόμημα του διεθνούς δικαίου προφανή. Ως εκ τούτου, η ροή των δυνάμεων που επηρεάζουν τις συμβιβαστικές επιλύσεις φαίνεται να σχηματίζει έναν κύκλο, ο οποίος αρχίζει από τους κανόνες δικαίου και τη νομολογία, διέρχεται στη συνέχεια από τους φιλικούς διακανονισμούς επηρεάζοντάς τους για να επιστρέψει και πάλι στο σημείο εκκίνησής του. Δεδομένου ότι οι δυνάμεις των σημείων από τα οποία διέρχεται αυτός ο κύκλος δεν είναι αλληλοεξαρτώμενες και δεδομένου ότι κανένα από τα σημεία αυτά δεν μπορεί να εμποδίσει την διέλευση της ροής των δυνάμεων δι’ αυτού, η κίνηση του κύκλου είναι αέναη, αποτελώντας μία απεικόνιση ενός δίκαιου – κατά τα γενικά ισχύοντα στο διεθνές δίκαιο – τρόπου επίλυσης διαφορών. Ωστόσο, από μία πιο ρεαλιστική σκοπιά, ο εν λόγω αρμονικός κύκλος δεν είναι τελικά τόσο αρμονικός, καθώς τα συμβαλλόμενα μέρη μπορούν αποτελεσματικά να παρεισφρήσουν εντός της ροής των κυκλικών δυνάμεων με δύο τρόπους: τόσο επηρεάζοντας το περιεχόμενο των συμφωνιών διευθέτησης όσο και επηρεάζοντας τη στάση των fora απέναντί τους. Από την παραίτηση των ατόμων από τα δικαιώματά τους και την τροποποίηση και την αυθεντική ερμηνεία της εφαρμοστέας συνθήκης από τα συμβαλλόμενα κράτη, μέχρι την ανάκληση της συγκατάθεσης των μερών για την φιλική διευθέτηση της διαφοράς και τη σύναψη συμφωνιών διακανονισμού μετά την έκδοση της απόφασης του αρμόδιου forum, τα μέρη έχουν περισσότερη - όταν πρόκειται για κράτη - ή λιγότερη - όταν πρόκειται για άτομα - αλλά αναμφισβήτητα υπαρκτή δύναμη να επηρεάσουν την κυκλική ροή των δυνάμεων που διέπουν τη συμβιβαστική επίλυση διαφορών. Στην πραγματικότητα, τα κράτη θα μπορούσαν ακόμη να επιλέξουν να μην επιτρέψουν την εκκίνηση της κυκλικής ροής, είτε μέσω της «εξαφάνισης» του εφαρμοστέου δικαίου, των fora και των εποπτικών μηχανισμών είτε με την τροποποίηση των συνθηκών, ώστε να αποτρέψουν τα fora από το να τις εφαρμόσουν με έναν ανεπιθύμητο τρόπο ή τους εποπτικούς μηχανισμούς από το να εξασφαλίζουν την εφαρμογή τους, όταν αυτή είναι ανεπιθύμητη. Εντούτοις, αυτό που θα μπορούσε ουσιαστικά να βλάψει την αρμονία του κύκλου των συμβιβαστικών επιλύσεων είναι η ασυνεπής στάση των fora αναφορικά με τον έλεγχο της συμβατότητας των συμφωνιών συμβιβαστικής επίλυσης με τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και η νομική ανασφάλεια που παρατηρείται στο διεθνές επενδυτικό δίκαιο όσον αφορά τις συμβιβαστικές επιλύσεις. Ωστόσο, η παράλειψη ελέγχου της συμβατότητας αυτής δεν είναι ο κανόνας, ενώ οι παρατηρηθείσες ανεπάρκειες θα πρέπει απλώς να θεωρηθούν ως ένδειξη της αμέλειας της λεπτομερούς ρύθμισης των συμβιβαστικών επιλύσεων από τους συντάκτες των εν λόγω διατάξεων, οι οποίοι δεν φαίνεται να είχαν προβλέψει τις δυνατότητες των φιλικών διακανονισμών. Έτσι, η κυκλική ροή των δυνάμεων που διέπουν τη συμβιβαστική επίλυση διαφορών στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του επενδυτικού δικαίου καθιστούν την συμβιβαστική επίλυση έναν εξίσου δίκαιο τρόπο επίλυσης διαφορών με την δικαστική ή διαιτητική επίλυσή τους. Το κατά πόσο η δικαστική ή διαιτητική επίλυση των διαφορών είναι ένας κατ’ ουσίαν δίκαιος τρόπος για την επίλυσή τους, φαίνεται να είναι η αρχή μιας διαφορετικής συζήτησης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Author dc:creator
  • ΚΑΤΣΩΝΗ ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2860796

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

ΚΑΤΣΩΝΗ ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ. Τhe Circular Flow of Powers Governing Friendly Settlements within International Human Rights Law and Investment Law. 2019. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2860796