Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Υπερπηκτικότητα στη δρεπανοκυτταρική νόσο

Abstract

dc:description

Η δρεπανοκυτταρική νόσος (ΔΝ) είναι η συχνότερη γενετική διαταραχή στον κόσμο και προκαλείται από μια μόνο νουκλεοτιδική μετάλλαξη (αδενίνη σε θυμίνη) στο εξόνιο I του γονιδίου της β-σφαιρίνης που έχει ως αποτέλεσμα την αντικατάσταση του γλουταμικού οξέος από τη βαλίνη στην έκτη θέση αμινοξέος [1]. Αυτή η μετάλλαξη προκαλεί τη δημιουργία μιας παθολογικής (δρεπανοειδής) αιμοσφαιρίνης (HbS) και η ομοζυγότητα για το αλλήλιο βs είναι η πιο κοινή και σοβαρή μορφή της ΔΝ. Υπό συνθήκες αποξυγονώσεως, το υδρόφοβο υπόλειμμα της βαλίνης καταλήγει σε σύνδεση μεταξύ τετραμερών αιμοσφαιρίνης παράγοντας ανώμαλα και μεγάλα πολυμερή αιμοσφαιρίνης που μετατρέπουν τα φυσιολογικά ερυθροκύτταρα σε λιγότερο εύκαμπτα, πιο εύθραυστα και παραμορφωμένα ερυθροκύτταρα τα ονομαζόμενα δρεπανοκύτταρα [1]. Οι παθοφυσιολογικές επιπλοκές της ΔΝ είναι πολυάριθμες, με την αιμολυτική αναιμία και τις αγγειοαποφρακτικές κρίσεις να είναι οι κύριες κλινικές εκδηλώσεις της νόσου. Πρόσφατα, αρκετές μελέτες ανέφεραν την ενεργοποίηση της θρόμβωσης ως προεξέχων χαρακτηριστικό της ΔΝ [2, 3, 21]. Αυτή η αποκαλούμενη "υπερπηκτική κατάσταση" που παρατηρείται στη ΔΝ χαρακτηρίζεται από αυξημένα επίπεδα πολλών βιολογικών δεικτών δημιουργίας θρομβίνης, αυξημένη λειτουργικότητα αιμοπεταλίων, ανώμαλη ενεργοποίηση του ινοδωλυτικού συστήματος, κατανάλωση των φυσικών ανασταλτών του μηχανισμού της πήξης και αυξημένη έκφραση ιστικού παράγοντα [21]. Επιπλέον, η σημαντική εξωτερίκευση της φωσφατιδυλσερίνης (PS) στην εξωτερική μεμβράνη των δρεπανοκυττάρων, ιδιαίτερα στις προεξοχές της μεμβράνης που ονομάζονται "spicules", ενισχύει τον προθρομβωτικό φαινότυπο τους. Τα μικροσωματίδια που απελευθερώνονται από τα κύτταρα κατά τη διάρκεια της απόπτωσης ή της ενεργοποίησης και τα παράγωγα της αιμόλυσης συμπεριλαμβανομένης της ελεύθερης αίμης και της MP είναι επίσης γνωστό ότι ενεργοποιούν την πήξη μέσω μιας ΤF-εξαρτώμενης οδού, της έκθεσης PS και της απελευθέρωσης εξωκυτταρικών παγίδων ουδετερόφιλων (NETs) [21]. Η φλεβική θρομβοεμβολή αναγνωρίστηκε πρόσφατα ως κύρια αιτία θανάτου σε ενήλικες με ΔΝ, επηρεάζοντας μεταξύ 15 και 25% των ασθενών με ΔΝ. Ένας αριθμός παραγόντων συμβάλλουν στην αύξηση του κινδύνου για φλεβική θρομβοεμβολή στη ΔΝ, συμπεριλαμβανομένης της ενεργοποίησης των αιμοπεταλίων, της αυξημένης εναπόθεσης ινώδους και των μεταβολών στην ερυθροκυτταρική μεμβράνη. Τέλος, έχει αποδειχθεί πρόσφατα ο ενεργός ρόλος των ερυθροκυττάρων στη διαδικασία συστολής του θρόμβου [21]. Στην παρούσα εργασία εξετάζουμε τους μοριακούς και κυτταρικούς μηχανισμούς που οδηγούν σε υπερπηκτικότητα στη δρεπανοκυτταρική νόσο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Τσιούτσιας Παναγιώτης
  • Tsioutsias Panagiotis

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2895150

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Τσιούτσιας Παναγιώτης; Tsioutsias Panagiotis. Υπερπηκτικότητα στη δρεπανοκυτταρική νόσο. 2020. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2895150