Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

«Mineralogy and Geochemistry of Agios Ioannis, Larymna, Greece (LARCO GMMSA) Ni-laterite»

Abstract

dc:description

ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα μεταλλεύματα νικελιούχου λατερίτη από κοιτάσματα της κεντρικής Ελλάδας χρησιμοποιούνται από την εταιρεία ΛΑΡΚΟ Γ.Μ.Μ.Α.Ε. (LARCO G.M.M.S.A.) για την παραγωγή σιδηρονικελίου (Fe-Ni). Στο πλαίσιο της παρούσας έρευνας συλλέχθηκαν δείγματα λατερίτη από ένα τυπικό λατεριτικό προφίλ της περιοχής του Αγίου Ιωάννη Λάρυμνας (ευρύτερη περιοχή Λοκρίδος). Ταυτόχρονα, εξετάστηκαν και οι υπερκείμενοι και υποκείμενοι ασβεστόλιθοι. Η διερεύνηση με PXRD επιβεβαίωσε την παρουσία Ni-φυλλοπυριτικών ορυκτών και κρυσταλλικών οξειδίων/(οξυ)υδροξειδίων του Fe (αιματίτη και γκαιτίτη) στο μετάλλευμα. Η περαιτέρω μελέτη των Ni-φυλλοπυριτικών με φασματοσκοπία 57Fe-Mössbauer έδειξε ότι στις φάσεις αυτές ο σίδηρος εντοπίζεται κυρίως με την τρισθενή του μορφή Fe3+, και ότι είναι πιθανή η παρουσία υπερπαραμαγνητικού α-Fe. Η μελέτη με SEM-EDS σε μικροκλίμακα επιβεβαίωσε τις φάσεις που αναγνωρίστηκαν με PXRD και Mössbauer. Επιπλέον, η έρευνα με SEM-EDS, που εκτελέστηκε σε υλικό από ένα λεπτό πρασινόμαυρο στρώμα («γαρνιερίτης»), το οποίο εμφανίζεται στη βάση του κοιτάσματος, αποκάλυψε, εκτός από τα προαναφερθέντα ορυκτά, ιδιαίτερες φάσεις που περιέχουν Al-Si-Mn-Ni-Co-Cr-V-Cu-Ca, υποδηλώνοντας πιθανώς την παρουσία νανοσωματιδίων ορυκτών και νανο-ορυκτών. Σε συμφωνία με το παραπάνω συμπέρασμα, η νανοσκοπική μελέτη με TEM-EDS απέδειξε την ύπαρξη τέτοιων περιοχών στο υλικό, οι οποίες αποτελούνται πιθανότατα από μια άμορφη/με αταξία στη δομή (ενυδατωμένη) φάση (οξυ)υδροξειδίου/οξειδίου Mn που φιλοξενεί Ni(-Cr)- Co, η αποκαλούμενη «ασβολάνης» από προηγούμενους συγγραφείς. Οι ολικές αναλύσεις με ICP-OES/MS έδειξαν ότι, εκτός από τα κύρια στοιχεία (Si, Al, Fe και Mn), το συγκεκριμένο μετάλλευμα λατερίτη περιέχει μια ποικιλία χρήσιμων και δυνητικά προβληματικών ιχνοστοιχείων (Ni, Co, V, ΣLREE, ΣHREE, Sc, As, και Pb με μέγιστες τιμές: 9212 ppm, 1480 ppm, 379 ppm, 1221 ppm, 253 ppm, 76 ppm, 81 ppm, και 67 ppm αντίστοιχα, και με μέσες τιμές: 3941 ppm, 659 ppm, 317 ppm, 678 ppm, 111 ppm, 71 ppm, 51 ppm, και 53 ppm αντίστοιχα), με αξιοσημείωτες θετικές γεωχημικές ανωμαλίες των ιχνοστοιχείων υψηλού δυναμικού πεδίου (HFSE) (δηλαδή: Th, U, Ta, Nb, W κ.τ.λ.) και των στοιχείων της ομάδας των σπάνιων γαιών (REEs) (REE+Y+Sc με μέγιστη τιμή: 2150 ppm και με μέσο όρο: 1173 ppm), καθώς και των συμβατών στοιχείων, ενώ παρατηρείται απεμπλουτισμός στα λιθόφιλα ιχνοστοιχεία μεγάλης ιοντικής ακτίνας (LILE). Πρέπει να αναφερθεί ότι στη βάση του κοιτάσματος, καθώς και στον υποκείμενο ασβεστόλιθο, το κοβάλτιο (Co) αυξάνεται σε πολύ υψηλό ποσοστό (3534 ppm και 7940 ppm αντίστοιχα). Συμπληρωματικές αναλύσεις των Ni- φυλλοπυριτικών ορυκτών με LA-ICP-MS επιβεβαίωσαν ότι, παρά τη χαμηλή περιεκτικότητα σε Ni στο μετάλλευμα (μέσος όρος 3941 ppm, δηλαδή περίπου 0,4% κ.β.), η συγκέντρωση του μετάλλου σε αυτές τις φάσεις είναι 5,81% κ.β.. Βέβαια, το Co και τα ΣREE+Y+Sc είναι σημαντικά χαμηλότερα (164 ppm και 40 ppm, αντίστοιχα), γεγονός που σημαίνει ότι τα παραπάνω κρίσιμα μέταλλα δε συνυπάρχουν με το Ni και, κατά προτίμηση, εμπεριέχονται σε οξείδια/(οξυ)υδροξείδια Fe και άλλες φάσεις, που εξετάστηκαν από SEM-EDS, όπως REE-φθοριοανθρακικά και -φωσφορικά ορυκτά. Ο σημαντικός εμπλουτισμός του λατερίτη της Λάρυμνας σε REEs σε συνδυασμό με την παρατηρούμενη αρνητική γεωχημική ανωμαλία δημητρίου (Ce/Ce*) υποδηλώνουν ότι έχουν λάβει χώρα φαινόμενα μετα-διαγένεσης/απόθεσης στο πλαίσιο μεταγενέστερων επιγενετικών διεργασιών καθόλη τη διάρκεια της δημιουργίας του λατερίτη.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Γκουτζιούπα Κωνσταντίνα
  • Gkoutzioupa Konstantina

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2935147

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Γκουτζιούπα Κωνσταντίνα; Gkoutzioupa Konstantina. «Mineralogy and Geochemistry of Agios Ioannis, Larymna, Greece (LARCO GMMSA) Ni-laterite». 2021. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2935147