National and Kapodistrian University of Athens
Ποιότητα ζωής και ανθεκτικότητα οικογενειών με παιδί στο φάσμα του αυτισμού
Abstract
dc:descriptionΥπόβαθρο: H Διαταραχή Φάσματος του Αυτισμού (ΔΦΑ) είναι μια σοβαρή νευροαναπτυξιακή διαταραχή, η οποία χαρακτηρίζεται από ελλείμματα στην κοινωνική επικοινωνία και αλληλεπίδραση, καθώς και από επαναλαμβανόμενα στερεοτυπικά πρότυπα συμπεριφορών, ενδιαφερόντων και δραστηριοτήτων. Τα τελευταία χρόνια η ποιότητα οικογενειακής ζωής και η ανθεκτικότητα των οικογενειών με παιδί με ΔΦΑ αποτελεί αντικείμενο ερευνητικού εδιαφέροντος, ωστόσο μέχρι σήμερα υπάρχουν λίγες σχετικές μελέτες στην Ελλάδα. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να διερευνήσει, χρησιμοποιώντας μία προσέγγιση που αναγνωρίζει το ανομοιόμορφο προφίλ των παιδιών με ΔΦΑ, (α) την ποιότητα της οικογενειακής ζωής και τη συσχέτισή της με το φύλο, την ηλικία του παιδιού και τη συννοσηρότητα με νοητική καθυστέρηση, (β) τη σχέση μεταξύ της ποιότητας της οικογενειακής ζωής και της οικογενειακής ανθεκτικότητας, (γ) τις παραμέτρους των γονέων και των παιδιών που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα της οικογενειακής ζωής, και (δ) τους προβλεπτικούς παράγοντες που σχετίζονται με την ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Μέθοδος: Στην έρευνα συμμετείχαν 83 γονείς παιδιών, ηλικίας 6-17 ετών, με διάγνωση ΔΦΑ που, είτε παρακολουθούνται στο Εξωτερικό Παιδοψυχιατρικό Ιατρείο της Β΄ Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΓΝ «Αττικόν», είτε παρακολουθούν θεραπευτικά προγράμματα σε Κέντρα παροχής θεραπειών ειδικής αγωγής (π.χ. λογοθεραπεία, εργοθεραπεία, ειδική διαπαιδαγώγηση, συμβουλευτική γονέων κ.λπ.), που εδρεύουν στο Νομό Αττικής. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να συμπληρώσουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο δημογραφικών στοιχείων του παιδιού και της οικογένειας, καθώς επίσης και μία σειρά ερωτηματολογίων που εστίαζαν στην αξιολόγηση συμπεριφοράς του παιδιού (ABC-Community), την οικογενειακή ανθεκτικότητα (FRAS), την ποιότητα ζωής της οικογένειας (FQOL), καθώς επίσης και στην ψυχική τους υγεία (GHQ-28) και το αντιλαμβανόμενο στρες (PSS-14). Αποτελέσματα: Το φύλο και η ηλικία του παιδιού δεν σχετίζονται με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής. Γονείς παιδιών με ΔΦΑ και νοητική καθυστέρηση είναι σημαντικά λιγότερο ικανοποιημένοι από την ποιότητα οικογενειακής τους ζωής συγκριτικά με τους γονείς παιδιών με ΔΦΑ χωρίς νοητική καθυστέρηση (p<0,01). Η κλίμακα ποιότητας οικογενειακής ζωής σχετίζεται σημαντικά και θετικά με την κλίμακα οικογενειακής ανθεκτικότητας (rs=0,647, p<0,001). Πιο συγκεκριμένα, η υποκλίμακα οικογενειακής επικοινωνίας και επίλυσης προβλημάτων της κλίμακας FRAS έχει μέτριας ισχύος συσχέτιση με την υποκλίμακα Οικογενειακή Αλληλεπίδραση της κλίμακας FQOL (rs=0,62 και rs=0,52, p<0,001), Υποστήριξη (rs=0,51, p<0,001), Φυσική/Υλική Ευημερία (rs=0,50, p<0,001) και Συναισθηματική Ευημερία (rs=0,43, p<0,001). Το αντιλαμβανόμενο γονεϊκό στρες έχει μέτριας ισχύος και αρνητικής κατεύθυνσης συσχέτιση με την ποιότητα της οικογενειακής ζωής (rs=-0,448, p<0,01) και με την ψυχική υγεία των γονέων (rs=0,511, p<0,01). Η ανάλυση βηματικής πολλαπλής παλινδρόμησης έδειξε ότι δύο παράγοντες υπολογίζονται για το 44,9% της διακύμανσης των βαθμολογιών της ποιότητας της οικογενειακής ζωής (R²=0,49, F(2,81)=33,94, p<0,001), με υψηλότερα επίπεδα οικογενειακής ανθεκτικότητας (β=0,57, p<0,001) και χαμηλότερα επίπεδα γονικού αντιλαμβανόμενου στρες (β=-0,22, p<0,01) να σχετίζονται σημαντικά με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση από την ποιότητα οικογενειακής ζωής. Συμπεράσματα: Παρά τις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι γονείς παιδιών με ΔΦΑ, ο ισχυρότερος προβλεπτικός παράγοντας της οικογενειακής ποιότητας ζωής είναι αυτός της οικογενειακής ανθεκτικότητας. Το εύρημα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κλινική πρακτική και θεραπευτική παρέμβαση που οφείλει να μην εστιάζει αποκλειστικά στην δυσλειτουργία.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Πιστικού Mαρία
- Pistikou Maria
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:2956236