Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ποσοτική και ποιοτική ανάλυση δεδομένων της Εισαγγελίας Ανηλίκων Αθηνών: Καταγγελίες και φερόμενα θύματα

Abstract

dc:description

Εισαγωγή: Στην Ελλάδα δεν υπάρχει μέχρι στιγμής επίσημη λεπτομερής καταγραφή των καταγγελιών για αδικήματα εις βάρος του ανήλικου πληθυσμού. Η παρούσα διπλωματική αποτελεί μία έρευνα αρχείου στους φακέλους της Εισαγγελίας Ανηλίκων Αθηνών κατά το διάστημα του πρώτου τριμήνου του έτους 2018. Η κακομεταχείριση ανηλίκου περιλαμβάνει τη φυσική, τη σεξουαλική και τη συναισθηματική κακοποίηση καθώς και την παραμέληση μέσω πράξεων ή παράληψης πράξεων εκ μέρους του γονέα ή του φροντιστή. Η κακοποίηση περιλαμβάνει πράξεις επιβλαβείς για την σωματική, σεξουαλική και συναισθηματική ακεραιότητα του ανηλίκου ενώ η παραμέληση την απουσία πράξεων σχετικών με την φυσική, συναισθηματική, ηθική και ακαδημαϊκή ανάπτυξη του ανήλικου, τις ιατρικές του ανάγκες και την εποπτεία του. Οι συνέπειες της πάσης φύσεως κακομεταχείρισης κατά την παιδική ηλικία είναι καθοριστικές για την μετέπειτα εφηβική και ενήλικη περίοδο. Η Εισαγγελία Ανηλίκων Αθηνών τηρεί αρχεία για κάθε εισερχόμενη καταγγελία αδικημάτων εις βάρος του ανήλικου πληθυσμού. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας έρευνας ήταν η διερεύνηση των αρχείων της Εισαγγελίας Ανηλίκων Αθηνών και η κωδικοποιημένη καταγραφή των καταγγελιών αδικημάτων εις βάρος του ανήλικου πληθυσμού. Διατυπώθηκαν οι εξής ερευνητικές υποθέσεις: (1) Υπάρχει στατιστικά σημαντική σχέση μεταξύ φύλου του ανηλίκου και τύπου αδικήματος. (2) Υπάρχει στατιστικά σημαντική σχέση μεταξύ εθνικότητας του ανηλίκου και βίαιου οικογενειακού περιβάλλοντος. (3) Υπάρχει στατιστικά σημαντική σχέση μεταξύ εθνικότητας του ανηλίκου και τύπου αδικήματος. (4) Το βίαιο περιβάλλον είναι ισχυρότερος συντελεστής πρόβλεψης της επιβεβαίωσης αδικήματος από το φύλο και την ηλικία του ανηλίκου και τον τύπο αδικήματος. Μέθοδος: Η πρόσβαση στα αρχεία της εγκρίθηκε με την κατάθεση ειδικών εγγράφων. Κατεγράφησαν 215 φάκελοι καταγγελιών που αντιστοιχούσαν σε 316 ανήλικα. Οι λεπτομέρειες του κάθε φακέλου καταχωρήθηκαν σε μία ενιαία φόρμα συλλογής δεδομένων. Μεταξύ άλλων η φόρμα περιλαμβάνει μεταβλητές όπως η ηλικία, το φύλο, ο βαθμός συγγένειας με τον θύτη, ο τύπος του αδικήματος, η ύπαρξη βίαιου περιβάλλοντος, οι εισαγγελικές ενέργειες και η επιβεβαίωση αδικήματος. Αποτελέσματα: Το τελικό δείγμα της μελέτης ήταν Ν = 297 καταγγελίες. Από την στατιστική μελέτη αποκλείστηκαν 12 φάκελοι που δεν αφορούσαν καταγγελίες πιθανού εγκλήματος και χαρακτηρίστηκαν ως «επίλυση κοινωνικού προβλήματος». Η μέση ηλικία των φερομένων θυμάτων ήταν τα 8.29 έτη (SD = 4.47). Από το σύνολο των καταγγελμένων περιστατικών μόνο στο 5,49% ασκήθηκε ποινική δίωξη. Απορρίφθηκε η ύπαρξη στατιστικά σημαντικής σχέσης μεταξύ φύλου και είδους αδικήματος σε p επίπεδο .05. Επιβεβαιώθηκε η ύπαρξη στατιστικά σημαντικής σχέσης μεταξύ εθνικότητας του φερόμενου θύματος και βίαιου οικογενειακού περιβάλλοντος με τα φερόμενα θύματα με ελληνική υπηκοότητα να έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να προέρχονται από βίαιο περιβάλλον. Επιβεβαιώθηκε η ύπαρξη στατιστικά σημαντικής σχέσης μεταξύ εθνικότητας του φερόμενου θύματος και τύπου αδικήματος με τις post-hoc συγκρίσεις να δείχνουν ότι τα φερόμενα θύματα με μη-ελληνική εθνικότητα (67.9%) και τα φερόμενα θύματα με ελληνική εθνικότητα (40.7%) να έχουν σε στατιστικά σημαντικό βαθμό συχνότερη την παραμέληση σε σχέση με όλες τις άλλες μορφές κακομεταχείρισης. Τέλος, το βίαιο περιβάλλον απεδείχθη ισχυρότερος συντελεστής πρόβλεψης της επιβεβαίωσης αδικήματος από το φύλο, την ηλικία και τον τύπο αδικήματος. Το μοντέλο έδωσε μικρά (Cox & Snell R2 =.261, Hosmer and Lemeshow’s RL2 = .246) έως μέτρια μεγέθη ισχύος (Nagelkerke R2 = .369). Όταν υπάρχει βίαιο ενδοοικογενειακό περιβάλλον τότε είναι 11,088 φορές πιο πιθανό το καταγγελμένο αδίκημα να αποδειχθεί. Συμπέρασμα: Τα κρατικά αντανακλαστικά είναι ταχέα και ο τοπικός κοινωνικός ουδός ανοχής χαμηλός. Το φύλο δεν έδειξε στατιστικά σημαντική συσχέτιση με τον τύπο του αδικήματος, εύρημα που έρχεται σε σύγκρουση με την υπάρχουσα βιβλιογραφία. Η παραμέληση διαφαίνεται ως το συχνότερο έγκλημα που καταγγέλλεται αλλά και επιβεβαιώνεται παγκοσμίως αλλά στην Ελλάδα. Ενδέχεται να οφείλεται στην οφθαλμοφανή φύση του και όχι στην υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης σε σχέση με τις άλλες μορφές κακομεταχείρισης ανηλίκου. Σε σύγκρουση με κοινές προκαταλήψεις, η ύπαρξη βίαιου ενδοοικογενειακού περιβάλλοντος απεδείχθη συχνότερη στους Έλληνες πολίτες. Όσων αφορά στους πολίτες άλλων εθνών που διαμένουν στην Ελλάδα ενδέχεται ταυτόχρονα το φαινόμενο να υποκαταγγέλλεται και ίσως όχι να εκλείπει. Η ύπαρξη βίαιου περιβάλλοντος αυξάνει την πιθανότητα η καταγγελία να επιβεβαιωθεί. Η μη-επιβεβαίωση καταγγελίας δεν σημαίνει απαραίτητα απουσία εγκλήματος εις βάρος του ανήλικου. Μελλοντικές έρευνες θα ήταν χρήσιμο να επεκταθούν σε ολόκληρο το έτος, να παρακολουθήσουν την υποτροπή ή την επανακαταγγελία μη επιβεβαιωμένων περιστατικών σε μελλοντικό χρόνο αλλά και τις πορείες των περιστατικών στα αρχεία της Εισαγγελίας Ποινικής Δίωξης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Μάρρα Ελένη
  • Marra Eleni

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2962051

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Μάρρα Ελένη; Marra Eleni. Ποσοτική και ποιοτική ανάλυση δεδομένων της Εισαγγελίας Ανηλίκων Αθηνών: Καταγγελίες και φερόμενα θύματα. 2021. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2962051