Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η ιστορία της νεογνικής αναζωογόνησης στην Αθήνα

Abstract

dc:description

Η Αθήνα είναι μία πόλη με μακρά ιστορία. Οι θρησκευτικές και κοινωνικές αντιλήψεις, η επιρροή από ξένους κατακτητές και γειτονικούς λαούς καθώς και οι ιατρικές αντιλήψεις άλλων πολιτισμών διαμόρφωσαν την εξέλιξη της Ιατρικής και την ανάνηψη του νεκροφανούς νεογνού στη γέννηση. Στην ελληνική μυθολογία, η επιτυχής έκβαση του τοκετού είχε απασχολήσει ιδιαίτερα τους Έλληνες ενώ είχε εμφανή επιρροή στις μετέπειτα κοινωνίες και το Δυτικό πολιτισμό. Η αρχαία ελληνική ιατρική αποτέλεσε θεμέλιο πάνω στο οποίο οικοδομήθηκε και αναπτύχθηκε η σύγχρονη ιατρική με κορυφαία προσωπικότητα τον Ιπποκράτη. Στην αρχαία Αθήνα τον τοκετό εκτελούσαν οι μαίες. Για την ανάνηψη του νεκροφανούς νεογνού έκαναν άμελξη του ομφαλίου λώρου. Την εποχή χαρακτήριζε η υψηλή περιγεννητική θνησιμότητα αλλά και η έκθεση των νεογνών. Με την έλευση του Χριστιανισμού οι Αθηναίοι εναπόθεσαν τις ελπίδες τους για ευτοκία και υγιή νεογνά στους Αγίους προστάτες. Η βυζαντινή περίοδος είναι και αυτή μία περίοδος υψηλής περιγεννητικής θνησιμότητας. Την περίοδο αυτή η ιατρική αποτελεί ένα κράμα δημώδους, ιερατικής και μαγικής ιατρικής. Οι επιστήμονες της ύστερης βυζαντινής εποχής διέθεταν πιο εκσυγχρονισμένες απόψεις για τις τραυματικές εμπειρίες του νεογνού όταν μεταβαίνει στο εξωμήτριο περιβάλλον. Η Βυζαντινή ιατρική χαρακτηρίστηκε για τη διαφύλαξη μεγάλου μέρους των αρχαίων ελληνικών συγγραμμάτων και από καλύτερες γνώσεις της ανατομίας και της φυσιολογίας. Κατά την οθωμανική περίοδο, τον τοκετό διεκπεραίωναν οι παραδοσιακές μαμές και αντιμετώπιζαν την πιθανή ασφυξία του νεογέννητου με πολλές τεχνικές όπως την εμφύσηση αέρα στόμα με στόμα. Το 19ο αιώνα, η ιστορία της νεογνικής ανάνηψης είναι συνδεδεμένη με την ιστορία του πανεπιστημίου, με τη δράση των καθηγητών της μαιευτικής καθώς και με τη λειτουργία του Δημόσιου μαιευτηρίου και της σχολής μαιών, ενώ γίνεται και απόπειρα συγγραφής του πρώτου ελληνικού παιδιατρικού βιβλίου με οδηγίες για την ανάνηψη του νεογνού. Τον 20ο αιώνα, με τη δημιουργία των μαιευτηρίων και τη συγγραφή βιβλίων για την επιμόρφωση των ιατρών και των μαιών, δίνονται οδηγίες για τη νεογνική ανάνηψη που στηρίζονται, κυρίως, σε μεθόδους ξένων ιατρών. Στο τέλος του 20ου αιώνα, οι τοκετοί γίνονται, κυρίως, στα μαιευτήρια τα οποία αποκτούν εξοπλισμό για την ανάνηψη. Η περιγεννητική θνησιμότητα μειώνεται ενώ αυξάνεται και νομοθετικά το όριο επιβίωσης των πρόωρων νεογνών.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Βολάκη Παρασκευή
  • Volaki Paraskevi

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:2962698

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Βολάκη Παρασκευή; Volaki Paraskevi. Η ιστορία της νεογνικής αναζωογόνησης στην Αθήνα. 2021. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/2962698