Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ο ρόλος του Γενικού Γραμματέα σε διαπραγματεύσεις στο ΝΑΤΟ και στον ΟΗΕ

Abstract

dc:description

Στην παρούσα διατριβή θα εξετάσουμε το ρόλο του Γενικού Γραμματέα σε δύο διεθνείς οργανισμούς, στο ΝΑΤΟ και στον ΟΗΕ, μέσα από την αναλυτική σκοπιά του ρόλου της προεδρίας σε πολυμερείς διαπραγματεύσεις. Διερευνούνται οι παράμετροι που καθορίζουν την αποτελεσματικότητα των δύο αυτών θεσμών και την επίδραση που έχουν στις πολυμερείς διαπραγματεύσεις. Αρχικά, θα κάνουμε μια σύντομη αναδρομή στην ίδρυση των δύο προαναφερθέντων οργανισμών, η οποία θα βοηθήσει στην κατανόηση των θεσμών που εξετάζονται – και μέσα από τον επίσημο ορισμό αυτών. Στο επόμενο κεφάλαιο, θα εμβαθύνουμε περαιτέρω στο ρόλο του Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ: αφού εξιστορήσουμε το πως δημιουργήθηκε ο εν λόγω θεσμός το έτος 1952, θα αναφερθούμε εκτενέστερα στους τέσσερις πρώτους Γενικούς Γραμματείς της Συμμαχίας, προκειμένου να αντιληφθούμε την εξέλιξη του θεσμού αυτού από το πρώτο χρονικό διάστημα έως την περίοδο όπου είχαν αποσαφηνιστεί ο ρόλος και οι παράμετροι του θεσμού, αλλά και πως επέδρασε η προσωπικότητα καθενός εξ' αυτών στα διεθνή γεγονότα. Κατόπιν, θα παρατηρήσουμε πώς τα γεγονότα με τα οποία ενεπλάκη η Συμμαχία στη μεταψυχροπολεμική περίοδο, συνέβαλαν στην εξέλιξη και στην αναδιαμόρφωση του ρόλου της Συμμαχίας και κατ' επέκταση του ρόλου του Γενικού Γραμματέα• η κατάρρευση της πρώην ΕΣΣΔ και η δημιουργία νέων κρατών έφεραν στην επιφάνεια την ανάγκη για τον επαναπροσδιορισμό του Οργανισμού, προκειμένου να αποφευχθεί η περιθωριοποίηση και η διάλυσή του. Από μια αμυντικού χαρακτήρα Συμμαχία, το ΝΑΤΟ αναδιαμορφώθηκε σε Οργανισμό - «προστάτη» της παγκόσμιας ειρήνης και ασφάλειας, ανανέωσε το Στρατηγικό Σχεδιασμό του, τροποποίησε την οργάνωση των θεσμών του κι επαναπροσδιορίστηκαν οι σύγχρονοι κίνδυνοι. Η αναδιαμόρφωση αυτή συνεχίστηκε εμφανέστατα και μετά τα γεγονότα, όπως θα δούμε, της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στη Νέα Υόρκη, προκειμένου να προσαρμοστεί η Συμμαχία στις αλλαγές, στις απαιτήσεις και στις προκλήσεις που έκτοτε ολοένα αναδύονται, με τελευταία την πανδημία της νόσου COVID-19. Στο κεφάλαιο που αναφέρεται για το ρόλο του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, θα εξετάσουμε τη δράση καθενός εκ των εννέα Γενικών Γραμματέων των Ηνωμένων Εθνών, μέσα από ενδεικτικά περιστατικά κρίσεων που κλήθηκε έκαστος να διαχειριστεί, προκειμένου να γίνει αντιληπτή η δραστηριοποίηση του θεσμού και η επίδρασή που ασκούσε. Το κομβικό σημείο της κατάρρευσης της Σοβιετικής Ένωσης αποτέλεσε ορόσημο και για τον εν λόγω θεσμό, καθώς ο ΟΗΕ όφειλε πλέον να εστιάζει στις ανάγκες για εκδημοκρατισμό, όπου απαιτούνταν, όφειλε να ανανεώσει τον χαρακτήρα των ειρηνευτικών αποστολών του προς αποκατάσταση της παγκόσμιας τάξης, αλλά έγινε επιπλέον κατανοητός ο στόχος για διαφύλαξη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ομοίως με την αναδιαμόρφωση που υλοποιούνταν στο ΝΑΤΟ, έτσι και τα Ηνωμένα Έθνη κλήθηκαν να υιοθετήσουν μεταβολές, προκειμένου να είναι ικανά να ανταποκρίνονται κατά το δυνατόν αποτελεσματικότερα στις προκύπτουσες προκλήσεις. Ο ρόλος του Γενικού Γραμματέα στις εν λόγω μεταβολές είναι άκρως καθοριστικός, καθώς οι πρωτοβουλίες του, όπως αναλυτικά περιγράφεται στο κείμενο, αποτελούν το θεμέλιο λίθο για την υλοποίηση κάθε αλλαγής κι εν γένει ενέργειας. Έχοντας αντίληψη επί των εν λόγω θεσμών, θα προσεγγίσουμε ακολούθως την αποτελεσματικότητα και την επίδρασή τους διαχρονικά, αντιλαμβανόμενοι τους παράγοντες που στάθηκαν αρωγοί ή εμπόδια στη δράση τους και θα προσπαθήσουμε να διερευνήσουμε την αποτελεσματικότητα μέσα από τους παράγοντες αυτονόμησης της Προεδρίας, με την οποία αυτονόμηση δείχνει να συσχετίζεται, εξετάζοντας συναφώς ορισμένα ενδεικτικά ιστορικά παραδείγματα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Καπαρέλης Διονύσιος
  • Kaparelis Dionysios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3197762

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Καπαρέλης Διονύσιος; Kaparelis Dionysios. Ο ρόλος του Γενικού Γραμματέα σε διαπραγματεύσεις στο ΝΑΤΟ και στον ΟΗΕ. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3197762