National and Kapodistrian University of Athens
Βιολογικός ρόλος και αποσαφήνιση μηχανισμών βιογένεσης και επιδιόρθωσης τελομερικής και χρωμοσωμικής ευθραυστότητας στον ποντικό και στον άνθρωπο.
Abstract
dc:descriptionΤα τελομερή στα άκρα των χρωμοσωμάτων και οι κοινές εύθραυστες χρωμοσωμικές θέσεις είναι περιοχές περισσότερο ευάλωτες σε χρωμοσωμικές αναδιατάξεις και έχουν συνδεθεί τόσο με την εμφάνιση της νεοπλασίας, όσο και την ανάπτυξη γονιδιωματικής αστάθειας στον καρκίνο. Για να διατηρηθεί η γονιδιωματική ακεραιότητα τα κύτταρα ενεργοποιούν διάφορους μηχανισμούς επιδιόρθωσης. Για την επιδιόρθωση των δίκλωνων θραυσμάτων (DSBs) και την προαγωγή της μη ομόλογης ένωσης άκρων (NHEJ) έχει δειχθεί ότι συμμετέχουν δύο μη καλά χαρακτηρισμένες πρωτεΐνες, οι οποίες συγκροτούν το σύμπλοκο Shieldin, η SHLD1 και η SHLD2. Στην παρούσα εργασία αποδείχθηκε ότι η απώλεια έκφρασης αυτών των δύο πρωτεϊνών μπορεί να αυξάνει τη χρωμοσωμική αστάθεια και να κάνει τα κύτταρα πιο ευαίσθητα σε κυτταροτοξικούς παράγοντες, όμως απαραίτητη είναι η διεξαγωγή επιπλέον πειραμάτων. Ακόμα, ένας μηχανισμός επιδιόρθωσης, ο μηχανισμός ανασυνδυαστικής επιδιόρθωσης μονόπλευρων θραύσεων (BIR) αποτελεί ένα παράδειγμα ομόλογου ανασυνδυασμού και φαίνεται να παίζει καίριο ρόλο στην επιδιόρθωση των σταματημένων και σπασμένων διχάλων αντιγραφής, καθώς και στη διατήρηση του μήκους των τελομερών σε κύτταρα που δεν διαθέτουν τελομεράση. Μέχρι σήμερα έχουν βρεθεί δύο διακριτοί μηχανισμοί BIR οι οποίοι βασίζονται στη δράση της ελικάσης BLM και εξαρτώνται ή όχι από τη ρεκομπινάση RAD52. Με την χρήση μίας νέας τεχνολογίας αποδείχθηκε ότι η απώλεια της εξωνουκλεάσης EXD2, αλλά και της ρεκομπινάσης RAD52 προκαλεί αύξηση των γεγονότων ενδοχρωμοσωμικής συντηρητικής DNA σύνθεσης. Τα ευρήματα αυτά, σε συνδυασμό με επιπρόσθετα δεδομένα υποστηρίζουν την υπόθεση ότι η EXD2 λειτουργεί ως ένας μοριακός διακόπτης μεταξύ των δύο μονοπατιών BIR, με την απώλειά της να ωθεί τα κύτταρα προς τον ανεξάρτητο από την RAD52 BIR μηχανισμό, ο οποίος φαίνεται να λειτουργεί κυρίως ενδοχρωμοσωμικά. Τέλος, μελετήθηκε ένας φαινότυπος ο οποίος φαίνεται να σχετίζεται με τον BIR, τα εύθραυστα τελομερή. Αποδείχτηκε ότι το ποσοστό των εύθραυστων τελομερών αυξήθηκε σε βλαστοκύτταρα καρδιάς ποντικού που δεν εκφράζουν δεσμίνη.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Κυριακάκη Μαρία
- Kiriakaki Maria
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3199677