Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Ο ρόλος της άσκησης στη καρδιοτοξικότητα της χημειοθεραπείας σε ασθενείς με καρκίνο του μαστού

Abstract

dc:description

Οι ασθενείς με ιστορικό καρκίνου του μαστού διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο λόγω της καρδιοτοξικότητας των αντικαρκινικών φαρμάκων. Η καρδιοτοξικότητα αυτή προκαλείται μέσω χημειοθεραπευτικών φαρμάκων, όπως είναι η ανθρακυκλίνη, σε μονοθεραπεία ή σε συνδυασμό με μονοκλωνικά αντισώματα, λόγου χάριν τραστουζουμάμπη Τα φάρμακα αυτά δρουν είτε έμμεσα επιταχύνοντας τη γήρανση του καρδιαγγειακού και επιδεινώνοντας την πορεία των υποκείμενων συννοσηροτήτων, είτε άμεσα διαταράσσοντας την καρδιακή λειτουργία. Δεδομένης της αυξημένης θνησιμότητας που παρουσιάζουν οι ασθενείς με καρκίνο του μαστού, ακόμη και στα αρχικά στάδια της νόσου, λόγω καρδιαγγειακών επιπλοκών σχετιζόμενων με τη θεραπεία τους, σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η εξέταση του ρόλου διαφόρων μορφών άσκησης στην άμβλυνση της καρδιοτοξικότητας των αντικαρκινικών φαρμάκων, έχοντας ως βασική εστίαση στην αερόβια άσκηση και την άσκηση αντιστάσεων. Πραγματοποιήθηκε ενδελεχής ανασκόπηση της βιβλιογραφίας χρησιμοποιώντας διάφορες λέξεις-κλειδιά με ποικίλους αλγορίθμους. Επιλέχθηκαν ανασκοπήσεις και κλινικές μελέτες δημοσιευμένες σε περιοδικά με υψηλό συντελεστή απήχησης και σχετικές με την επίδραση της άσκησης στην ποιότητα ζωής και την έκβαση της νόσου σε ασθενείς με καρκίνο μαστού. Η άσκηση ως παρεμβατική μέθοδος για τη βελτίωση της καρδιοπνευμονικής λειτουργίας έχει μελετηθεί πριν, κατά τη διάρκεια ή μετά από τη συστηματική θεραπεία του ασθενούς. Συγκεκριμένα, οι ασθενείς ελάμβαναν δοξορουβικίνη με ή χωρίς τραστουζουμάμπη και σε σπάνιες περιπτώσεις μόνο τραστουζουμάμπη, ενώ πραγματοποιούσαν αερόβια άσκηση διαφόρου συχνότητας ανά εβδομάδα, σε συνδυασμό ή όχι με ασκήσεις αντιστάσεων και ασκήσεις ευλυγισίας. Η σωματική άσκηση προλαμβάνει τις αρνητικές επιπτώσεις που έχει η αντικαρκινική θεραπεία στο καρδιαγγειακό σύστημα, καθώς βελτιώνει την καρδιοπνευμονική λειτουργία. Συγχρόνως, στους ασθενείς αυτούς φαίνεται ότι μειώνει τη θνησιμότητα ανεξαρτήτως αιτίας κατά 41%. Η ευεργετική επίδραση της άσκησης παρατηρείται ανεξάρτητα από την περίοδο που λαμβάνει χώρα σε σχέση με τη συστηματική θεραπεία. Ο συνδυασμός αερόβιας άσκησης με άσκηση αντιστάσεων είναι πιο αποτελεσματικός στην βελτίωση της VO2max. Επιπλέον, η άσκηση μειώνει τη συστολική αρτηριακή πίεση και την καρδιακή συχνότητα ηρεμίας. Επίσης, όταν η αερόβια άσκηση είναι υψηλής έντασης μειώνεται ο κίνδυνος για οξεία καρδιακή ανεπάρκεια κατά 46% και προλαμβάνονται αιμοδυναμικές διαταραχές στον οργανισμό, ωστόσο δεν υπάρχουν αλλαγές στους δείκτες υποκλινικής καρδιοτοξικότητας. Γενικά, συστήνεται άσκηση τουλάχιστον 3 MET-h/week, ενώ πιο συγκεκριμένα, όταν είναι >24.6 MET-h/week ο κίνδυνος για καρδιαγγειακή νόσο μειώνεται κατά 35%. Ως προς τη διάρκεια του προγράμματος άσκησης, συστήνεται χρονικό διάστημα όσο γίνεται μεγαλύτερο, με την άσκηση διάρκειας τουλάχιστον 8 εβδομάδων να είναι αποτελεσματική και τα ευεργετήματα να είναι ακόμη καλύτερα μετά από 16 ή 24 εβδομάδες άσκησης, ενώ οι ασθενείς θα πρέπει να συμμετέχουν σε ποσοστό μεγαλύτερο του 55% των συνολικών συνεδριών για να αποκομίσουν τα οφέλη. Είναι ενδιαφέρον ότι η συμμόρφωση πραγματοποίησης άσκησης την ημέρα πριν από τη χημειοθεραπεία φαίνεται να έχει σημαντικό ρόλο. Γενικά, ένας ασθενής με καρκίνο μπορεί να ανταπεξέλθει σε συγκεκριμένης έντασης αερόβια άσκηση ανάλογα με τη συνολική κατάσταση της υγείας του. Αυτό σε συνδυασμό με τις αντενδείξεις που ενδέχεται να έχουν οι ασθενείς αυτοί ανάλογα με το στάδιο της νόσου στο οποίο βρίσκονται είναι παράγοντες που επιβάλλουν τα εξατομικευμένα προγράμματα άσκησης, ενώ μελλοντικές έρευνες χρειάζεται να εστιάσουν σε βέλτιστους συνδυασμούς αερόβιας άσκησης και άσκησης αντιστάσεων και να στοχεύσουν στην ανάδειξη στρατηγικών επίτευξης καλύτερης συμμόρφωσης των ασθενών με τα προγράμματα άσκησης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Καίσαρης Νικόλαος
  • Kaisaris Nikolaos

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3217927

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Καίσαρης Νικόλαος; Kaisaris Nikolaos. Ο ρόλος της άσκησης στη καρδιοτοξικότητα της χημειοθεραπείας σε ασθενείς με καρκίνο του μαστού. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3217927