Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η αντιμετώπιση ατόμων με ψυχικές ιδιαιτερότητες από την δικαστική εξουσία στην Ελλάδα

Abstract

dc:description

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρούσα μελέτη επιχειρεί να διασαφηνίσει την στάση των δικαστικών λειτουργών απέναντι στα άτομα που πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή και έρχονται αντιμέτωπα με το δικαστικό σύστημα. ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της είναι να διαπιστώσει αν η δικαστική εξουσία στην Ελλάδα είναι εξοικειωμένη με την έννοια της ψυχικής διαταραχής, να φωτίσει τις αιτίες που ενδέχεται να προωθούν μια διπλά στιγματική λειτουργία και να εντοπίσει λύσεις που θα προωθήσουν την καλύτερη κατάρτιση των δικαστικών λειτουργών. ΔΕΙΓΜΑ - ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Το δείγμα της αποτελούν 89 μέλη της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Ελλάδος και το μεθοδολογικό εργαλείο που χρησιμοποιεί είναι το ερωτηματολόγιο. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Αναφορικά με τα αποτελέσματα της, περί το 70 % των συμμετεχόντων είχε έρθει σε επαφή με άτομα που πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή. 7 στους 10 συμμετέχοντες θεώρησαν πως η ψυχιατρική πραγματογνωμοσύνη είναι πολύ χρήσιμη όπως ομοίως, 7 στους 10 συμμετέχοντες συμφώνησαν/μάλλον συμφώνησαν με την άποψη ότι «Η ψυχική υγεία δεν τελεί σε απόλυτη ενότητα με την σωματική». Το 73 % των συμμετεχόντων συμφώνησε/μάλλον συμφώνησε με την άποψη ότι «Η ψυχική διαταραχή επηρεάζει άμεσα το κέντρο λήψης αποφάσεων που πάσχουν από αυτή». Οι άνδρες συμφώνησαν σημαντικά περισσότερο με την πρόταση «Όσο και να προσπαθήσει ο/η ψυχικά πάσχων/πάσχουσα δεν θα καταφέρει να γίνει μέλος μιας δομημένης κοινωνίας». Ακόμα, το 88,8 % των συμμετεχόντων συμφώνησε/μάλλον συμφώνησε με την άποψη ότι «Οι ψυχικές διαταραχές είναι δυνατόν να άρουν πλήρως τον καταλογισμό, μόνο αν συντρέχουν κατά τον χρόνο τέλεσης μιας άδικης πράξης» ενώ παράλληλα, το 61,8% και το 51,6% των συμμετεχόντων, συμφώνησε με τις απόψεις «Η ψυχική διαταραχή αυξάνει τις πιθανότητες υποτροπής» και «Η ψυχική διαταραχή και η παραβατική συμπεριφορά συνήθως εγκαθιδρύουν σχέση αίτιου - αιτιατού». Η πρόταση «Η ψυχική υγεία δεν τελεί σε απόλυτη ενότητα με την σωματική» βρήκε σύμφωνο το 70 % του δείγματος ενώ οι προτάσεις «Τα άτομα με ψυχικές διαταραχές θα πρέπει να απομονώνονται από τους άλλους ανθρώπους», «Η ψυχική διαταραχή είναι εμφανής από την πρώτη επαφή μας με τον/την πάσχοντα/πάσχουσα» και «Όσο και να προσπαθήσει ο/η ψυχικά πάσχων/πάσχουσα δεν θα καταφέρει να γίνει μέλος μιας δομημένης κοινωνίας» ήταν ελάχιστα διαδεδομένες. Τέλος, η επιβολή μέτρου ασφαλείας του εγκλεισμού σε ψυχιατρική δομή, η ακούσια νοσηλεία και η προσωρινή κράτηση των ατόμων με παράλληλη διενέργεια ψυχιατρικής πραγματογνωμοσύνης αλλά και η αναγνώριση ελαφρυντικών περιστάσεων, αποτέλεσαν τους βασικούς τρόπους αντιμετώπισης των υποθέσεων που σχετίζονται με τα προαναφερόμενα ζητήματα. ΣΥΖΗΤΗΣΗ Κυριότερο πρόβλημα παρουσιάστηκε η δυσκολία στην επικοινωνία και η ύπαρξη μεγάλης δυσπιστίας γύρω από την κατάφαση της ψυχικής διαταραχής λόγω ψευδών γνωματεύσεων. Η προσωπική εμπειρία αποδείχτηκε πως οδηγεί στην δημιουργία ενσυναίσθησης και η ψυχιατρική πραγματογνωμοσύνη φάνηκε πως αρκετές φορές πάσχει από έλλειψη τεκμηρίωσης. Οι προτάσεις για την βελτίωση της κατανόησης των ατόμων με ψυχικές διαταραχές συνέκλιναν στην ενδελεχή επαφή με τον πάσχοντα, στην καλύτερη εκπαίδευση των δικαστικών αρχών και στην δημιουργία δημόσιων δομών με επαρκή στελέχωση. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Συνολικά, προέκυψε μια θετική στάση απέναντι στην ψυχική διαταραχή με βασικό μέλημα την θεραπεία του ψυχικά πάσχοντος. Το στίγμα αυτής δεν παρουσιάστηκε ως ιδιαίτερα διαδεδομένο ενώ φανερή ήταν η ύπαρξη αδυναμίας εμπιστοσύνης στα ψυχιατρικά πορίσματα των ειδικών επιστημόνων και η ελλιπής εκπαίδευση του δικαστικού σώματος γύρω από ζητήματα που σχετίζονται με την ψυχική διαταραχή.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Μαρδακιούπη Αικατερίνη
  • Mardakioupi Aikaterini

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3221506

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Μαρδακιούπη Αικατερίνη; Mardakioupi Aikaterini. Η αντιμετώπιση ατόμων με ψυχικές ιδιαιτερότητες από την δικαστική εξουσία στην Ελλάδα. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3221506