Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

The fate of elongating RNA Pol II upon UV lesion recognition on healthy and diseased cells

Abstract

dc:description

Οι γενοτοξικοί παράγοντες υφίστανται σε πολλές μορφές και είναι συνεχώς παρόν στη ζωή μας. Ωστόσο, τα κύτταρα μας προκειμένου να επιδιορθώσουν τις βλάβες που προέρχονται από το ευρύ φάσμα γενοτοξικών παραγόντων, έχουν αναπτύξει διάφορες ξεχωριστές αντιδράσεις και μηχανισμούς επιδιόρθωσης βλαβών του DNA. Στην περίπτωσή μας, για την επίλυση των βλαβών του DNA που προκαλούνται από την υπεριώδη ακτινοβολία (UV), όπως τα διμερή πυριμιδίνης και τα ογκώδη σύμπλοκα 6-4 φωτοπροϊόντα, χρησιμοποιείται ο μηχανισμός επιδιόρθωσης εκτομής νουκλεοτιδίων (NER). Συγκεκριμένα, υπάρχουν δύο διακριτά μονοπάτια NER: το ένα είναι ο μηχανισμός GG-NER καθώς και το μονοπάτι NER που συνδέεται με την μεταγραφή (TC-NER), η οποία ενεργοποιείται από την RNA πολυμεράση ΙΙ (RNAPII), που αναγνωρίζει τις βλάβες στις μεταγραφόμενες αλυσίδες του γονιδιώματος. Γονιδιακές βλάβες πρωτεϊνών που εμπλέκονται στο μονοπάτι TC-NER προκαλούν μια σειρά από νευροεκφυλιστικά νοσήματα, όπως το σύνδρομο Cockayne, στο οποίο μεταλλάσσεται το γονίδιο ERCC6 που κωδικοποιεί την πρωτεΐνη CSB. Η CSB πρωτεΐνη βοηθάει στην επιδιόρθωση των UV- προκαλούμενων βλαβών και οι ασθενείς που φέρουν μεταλλάξεις στο γονίδιο ERCC6 παρουσιάζουν πρόωρη γήρανση και συνήθως πεθαίνουν σε νεαρή ηλικία. Παρά την εκτεταμένη έρευνα, εξακολουθούν να λείπουν σημαντικές λεπτομέρειες σχετικά με την τύχη των μορίων RNAPII που εμπίπτουν σε βλάβες στο γονιδίωμα σε κύτταρα ασθενών με ελαττωματική CSB (CS-B). Δύο θεωρίες έχουν προταθεί σχετικά με την τύχη της RNAPII, με την επικρατέστερη να είναι ότι μετά από έκθεση σε υπεριώδη ακτινοβολία, η RNAPII της οποίας η πορεία παρεμποδίζεται λόγω μίας UV βλάβης, ουβικουιτινυλυώνεται ώστε να σηματοδοτήσει την έναρξη του TC-NER μηχανισμού και στη συνέχεια αποικοδομείται. Για την ενεργοποίηση του TC-NER, η διαδικασία της μεταγραφής είναι απαραίτητη, καθώς απαιτείται η απελευθέρωση της RNAPII από την περιοχή πλησίον των υποκινητών ώστε να εισέλθει στη φάση μεταγραφικής επιμήκυνσης και να ανιχνεύσει τις βλάβες. Προκαταρκτικά αποτελέσματα από το εργαστήριό μας έδειξαν ότι υπάρχει παρατεταμένη διατήρηση της RNAPII στη χρωματίνη κυττάρων CS-B, που έχουν ακτινοβοληθεί με υπεριώδη ακτινοβολία, σε σύγκριση με κύτταρα άγριου τύπου. Για να μελετηθεί το συγκεκριμένο αποτέλεσμα, χρησιμοποιήθηκαν διαφορετικές πειραματικές τεχνικές, όπως η χρήση του αναστολέα επιμήκυνσης της μεταγραφής (CDK9 inhibitor), DRB, για 2, 4 και 6 ώρες μετά την UV ακτινοβόληση. Παρατηρήθηκε στα CS-B κύτταρα, ότι τα μόρια RNAPII επιμήκυνσης παρέμειναν συνδεδεμένα με τη χρωματίνη για τουλάχιστον 4 ώρες μετά την ακτινοβολία σε αντίθεση με τα άγριου τύπου VH10 κύτταρα όπου τα επίπεδα μειώθηκαν απότομα μετά την προσθήκη του αναστολέα. Αξίζει να σημειωθεί ότι στα CS-B κύτταρα τα επίπεδα των συνδεδεμένων με τη χρωματίνη μορίων RNAPII αυξήθηκαν μετά από 6 ώρες επώασης με DRB, υποδεικνύοντας ότι η αύξηση αυτή μπορεί να οφείλεται σε φωσφορυλίωση της RNAPII Ser2 από άλλη κινάση, ανεξάρτητη από την CDK9. Μετά από βιβλιογραφική ανασκόπηση, διαπιστώθηκε ότι η κινάση CDK12 ενδέχεται να εμπλέκεται στην φωσφορυλίωση της RNAPII. Πειράματα αναστολής της CDK12 με έναν ειδικό αναστολέα, τον THZ531, είχε ως αποτέλεσμα την απότομη μείωση της δεσμευμένης στη χρωματίνη RNAPII στα CS-B κύτταρα. Καμία ένδειξη τέτοιου φαινομένου δεν βρέθηκε στα VH10 κύτταρα. Ως εκ τούτου, τα δεδομένα μας παρέχουν ισχυρές ενδείξεις που υποδηλώνουν ότι στα CS-B κύτταρα i) η CDK12 εμπλέκεται στη φωσφορυλίωση της RNAPII Ser2 και την απελευθέρωσή της προς επιμήκυνση ως απόκριση στην υπεριώδη ακτινοβολία, πιθανώς για να στείλει περισσότερα μόρια RNAPII για την επίλυση των βλαβών που μπλοκάρουν τη μεταγραφή και ii) το γεγονός αυτό εξαρτάται από την πρωτεΐνη CSB.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κορρού-Καραβά Δέσποινα
  • Korrou-Karava Despoina

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3251349

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κορρού-Καραβά Δέσποινα; Korrou-Karava Despoina. The fate of elongating RNA Pol II upon UV lesion recognition on healthy and diseased cells. 2022. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3251349