National and Kapodistrian University of Athens
Οι επιγενετικές επιδράσεις της σωματικής δραστηριότητας και συστηματικής άσκησης σε άτομα με διαβήτη τύπου 2
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) είναι ένα μεταβολικό νόσημα που σχετίζεται με αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και παρατηρείται όλο και συχνότερα στον παγκόσμιο πληθυσμό. Η σωματική δραστηριότητα και η άσκηση φαίνεται ότι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο ως μέρος ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού διαχείρισης του διαβήτη. Πολλές μελέτες επιβεβαιώνουν την ευεργετική δράση της άσκησης σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 σε συστημικό, κυτταρικό και μοριακό επίπεδο. Η ευεργετική αυτή δράση εικάζεται ότι συνδέεται με επιγενετικές αλλαγές που προκαλεί η άσκηση, οι οποίες τροποποιούν την έκφραση γονίδιων που εμπλέκονται στην παθοφυσιολογία της νόσου. Σκοπός: Η παρούσα μελέτη στοχεύει στη διερεύνηση των επιγενετικών αλλαγών που προκαλεί η σωματική δραστηριότητα και η άσκηση σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Ειδικότερα, κύριος σκοπός της μελέτης είναι να εξετασθεί αν η ευεργετική επίδραση της συστηματικής άσκησης συσχετίζεται με επιγενετικές αλλαγές που τροποποιούν την έκφραση συγκεκριμένων γονιδίων, τα οποία πιθανώς ρυθμίζουν ειδικές κυτταρικές διεργασίες και παθογενετικούς μηχανισμούς του ΣΔ2. Μεθοδολογία: Πραγματοποιήθηκε συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας, ακολουθώντας τις οδηγίες περί συστηματικών ανασκοπήσεων και μετα-αναλύσεων (Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses, PRISMA guidelines). Συγκεκριμένα, έγινε αναζήτηση σε τρεις βάσεις δεδομένων (Pubmed, Web of Science, Google Scholar) χρησιμοποιώντας λέξεις-κλειδιά σχετικές με το υπό διερεύνηση ερώτημα. Ακολούθησαν η διαδικασία διαλογής, ο ορισμός των κριτηρίων εισαγωγής και αποκλεισμού και η εξαγωγή δεδομένων, προκειμένου να προκύψει το τελικό δείγμα μελετών και να πραγματοποιηθεί η περαιτέρω ανάλυσή τους. Ποιο συγκεκριμένα τα κριτήρια εισαγωγής ήταν άρθρα δημοσιευμένα στην αγγλική γλώσσα, μελέτες σε ενήλικες που έχουν διαγνωστεί με διαβήτη τύπου 2 η προ διαβήτη, μελέτες που περιέλαβαν ως παρέμβαση οποιοδήποτε μορφή άσκησης η φυσικής δραστηριότητας. Τέλος θα έπρεπε να αξιολογείται τουλάχιστον ένας τύπος επιγενετικής τροποποίησης. Αποτελέσματα: Εντοπίστηκαν συνολικά 2.613 άρθρα, εκ των οποίων 1.155 απορρίφθηκαν ως διπλότυπα. Στη συνέχεια, θέτοντας ως βασικά κριτήρια εισαγωγής την ελληνική γλώσσα, τις μελέτες σε άνθρωπο και τις πρωτότυπες μελέτες προέκυψαν 60 άρθρα. Από αυτά συμπεριελήφθησαν στο τελικό δείγμα της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης 10 άρθρα που αποτελούσαν κλινικές μελέτες. Η πλειονότητα αυτών αφορούσε τη μελέτη μη κωδικοποιητικών RNAs (microRNAs) και περιελάμβανε ένα μεγάλο εύρος διαφορετικών μορφών άσκησης ως παρεμβάσεις . Αυτές οι μορφές ήταν αεροβική άσκηση χαμηλής η μέτριας έντασης , άσκηση αντιστάσεων καθώς και συνδυασμός μεθόδων. Συνολικά, η πλειονότητα των μελετών κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η άσκηση συσχετίζεται με επιγενετικές τροποποιήσεις και θετική επίδραση στην υγεία των ασθενών με σακχαρώδη διαβήτη . Από τις 10 μελετες οι 2 αξιολογούσαν την αλλαγή της μεθυλίωσης σε συγκεκριμένα γονίδια και τα αλλά 8 την αλλαγή έκφρασης των miRNAs μετρά την παρεμβαση. Στις 8 από τις 10 μελέτες είχαμε αλλαγή της μεθυλίιωσης του DNA η της εκδρασηςέκφρασης των miRNAs με αποτέλεσμα την αλλαγή έκφρασης συγκεκριμένων γονίδιων που εμπλέκονται στην παθοφυσιολογία της νόσου. Συμπεράσματα: Υπάρχουν ενδείξεις ότι η συστηματική άσκηση προκαλεί ποικίλες ευεργετικές επιγενετικές τροποποιήσεις σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Αυτές οι αλλαγές φαίνεται ότι τροποποιούν την έκφραση γονίδιων που ελέγχουν την παθοφυσιολογία της νόσου. Ωστόσο, περισσότερες μελέτες υψηλής μεθοδολογικής ποιότητας χρειάζονται με στόχο την ενίσχυση και την ενδεχόμενη γενίκευση των υπαρχόντων ερευνητικών δεδομένων.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Χριστόπουλος Ιωάννης-Εμμανουήλ
- Christopoulos Ioannis-Emmanouil
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3307666