Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Αξιοπρέπεια και ελπίδα σε νοσηλευόμενους χρόνιους πάσχοντες ασθενείς στο τέλος της ζωής

Abstract

dc:description

Εισαγωγή: Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια αύξηση στον αριθμό των χρόνιων πασχόντων ασθενών. Η ελπίδα και η αξιοπρέπεια, ειδικά στο τέλος της ζωής, αποτελούν δύο από τα πιο σημαντικά δικαιώματα στη φροντίδα τους, τα οποία συνήθως διερευνώνται χωριστά στη βιβλιογραφία. Σκοπός: Η διερεύνηση της αξιοπρέπειας και της ελπίδας σε νοσηλευόμενους χρόνιους πάσχοντες ασθενείς στο τέλος της ζωής και της μεταξύ τους συσχέτισης. Μεθοδολογία: Το δείγμα ευκολίας της περιγραφικής συγχρονικής μελέτης αποτέλεσαν νοσηλευόμενοι χρόνιοι πάσχοντες ασθενείς σε στρατιωτικό νοσοκομείο της Αθήνας (Νοέμβριος 2022 - Μάρτιος 2023). Επελέγησαν ενήλικες ασθενείς με προχωρημένη κακοήθεια ή οργανική ανεπάρκεια, ικανοί να επικοινωνήσουν ικανοποιητικά και να συναινέσουν, για τη συμμετοχή στην μελέτη, στην Ελληνική γλώσσα. Πρόσθετο κριτήριο ένταξης ήταν η απάντηση των επαγγελματικών υγείας, που τους φρόντιζαν, στην ερώτηση έκπληξη για προσδόκιμο επιβίωσης έως ένα έτος. Οι συμμετέχοντες ενημερώθηκαν και υπέγραψαν έντυπο πληροφορημένης συναίνεσης και στη συνέχεια συμπλήρωσαν έντυπο κοινωνικοδημογραφικών δεδομένων, καθώς και την Ελληνική έκδοση του ερωτηματολογίου Patient Dignity Inventory (PDI) για την μέτρηση της αξιοπρέπειας και του δείκτη Ελπίδας Herth Hope Index(HHI) που αξιολογεί τα επίπεδα ελπίδας. Το PDI περιλαμβάνει 25 ερωτήσεις με τη μορφή πεντάβαθμης κλίμακας τύπου Likert Scale: 1 - 5. Μεγαλύτερη ολική τιμή PDI αντιπροσωπεύει αρνητικότερη έκβαση στο επίπεδο αξιοπρέπειας και το αντίστροφο. Το HHI αποτελείται από 12 αντικείμενα που διαμορφώνονται με τη χρήση 4βαθμης κλίμακας: 1(διαφωνώ εντόνως) ως 4(συμφωνώ εντόνως). Μεγαλύτερη συνολική τιμή αντιπροσωπεύει υψηλότερα επίπεδα ελπίδας. Επιπλέον οι επαγγελματίες υγείας εκτίμησαν τη λειτουργική ικανότητα των ασθενών με το Palliative Performance Scale (PPS). Οι τιμές αποδίδονται σε ποσοστό 100% και κυμαίνονται από 100% (πλήρη λειτουργικότητα) έως 0% (θάνατος). Τιμές του επιπέδου σημαντικότητας (p-value) μικρότερες του 0,05 (5%) θεωρήθηκαν στατιστικά σημαντικές. Η στατιστική ανάλυση έγινε με το Πακέτο Στατιστικής Ανάλυσης Κοινωνικών Επιστημών IBM SPSS 21.0. Αποτελέσματα: Στη μελέτη συμμετείχαν 54 ασθενείς (ποσοστό ανταπόκρισης 80,6%). Περίπου οι μισοί ασθενείς ήταν άνδρες (51,9%). Η μέση ηλικία των συμμετεχόντων ήταν 66 έτη. Οι περισσότεροι ασθενείς ήταν έγγαμοι (75,9%) και είχαν τέκνα (87,0%) και διέμεναν με σύζυγο (50,0%). Η πλειοψηφία των ασθενών είχαν διάγνωση καρκίνου (66,7%) και σημαντικό ποσοστό των συμμετεχόντων είχε συννοσυρότητες (24,1%). Το μέσο χρονικό διάστημα ανάγκης για φροντίδα υγείας ήταν περίπου 14 μήνες. Συχνότερη αιτία εισαγωγής στο νοσοκομείο ήταν η χορήγηση αντινεοπλασματικής θεραπείας (χημειοθεραπείας/ ανοσοθεραπείας) (57,4%). Η μέση τιμή λειτουργικής ικανότητας των ασθενών κατά PPS ήταν περίπου 80%. Οι ασθενείς διατηρούσαν ικανοποιητικά επίπεδα αξιοπρέπειας (μέση ολική τιμή 37,94) και ελπίδας (μέση ολική τιμή HHI 37,89). Βρέθηκε στατιστικά σημαντική συσχέτιση μεταξύ της ολικής τιμής της ελπίδας και της αξιοπρέπειας (rho=-0,49, p<0,001, N=54). Η ελπίδα του HHI συσχετίστηκε με την αξιοπρέπεια στις υποκλίμακες Ψυχολογική Καταπόνηση (rho=-0.31, p=0.023, N=54), Εικόνα Σώματος και Ρόλοι (rho=-0.37, p=0.006, N=54) και Οργανική Καταπόνηση και Εξάρτηση (rho=-0.48, p<0.001, N=54) της Ελληνικής εκδοχής του PDI. Η αξιοπρέπεια του PDI συσχετίστηκε και με τις τρεις υποκλίμακες του HHI. Όλες οι υποκλίμακες του HHI συσχετίζονταν με την υποκλίμακα Οργανικής Καταπόνησης και Εξάρτησης του PDI και οι υποκατηγορίες Εσωτερικής αίσθησης προοπτικής και με η Εσωτερικής θετικής προδιάθεσης και προσδοκίας του HHI συσχετίζονταν επίσης με τις υποκλίμακες Ψυχολογική Καταπόνηση και Εικόνα Σώματος και Ρόλων και του PDI. Η ηλικία ήταν το μόνο δημογραφικό χαρακτηριστικό που συσχετίστηκε με την ελπίδα. Τέλος, το χρονικό διάστημα για την ανάγκη φροντίδας υγείας και η εκτίμηση της Λειτουργικής Ικανότητας των ασθενών με την χρήση της κλίμακας Palliative Performance Scale (PPS) συσχετίζονταν με την ολική τιμή της αξιοπρέπειας και την ολική τιμή της ελπίδας. Συμπεράσματα: Παρά τους ερευνητικούς περιορισμούς της μελέτης, που δεν επιτρέπουν γενίκευση των αποτελεσμάτων, τα ευρήματα δείχνουν ότι η ελπίδα και η αξιοπρέπεια των ασθενών με προχωρημένη νόσο στο τέλος της ζωής σχετίζονται μεταξύ τους και αλληλεπιδρούν. Το χρονικό διάστημα της φροντίδας και η λειτουργική κατάσταση των ασθενών είναι σημαντικές παράμετροι της διατήρησης της ελπίδας και της αξιοπρέπειας. Περαιτέρω μελέτη αναμένεται να διερευνήσει αποτελεσματικότερα τη σχέση μεταξύ των δυο εννοιών.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Γκιργκένη Μαρία
  • Gkirgkeni Maria

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3331875

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Γκιργκένη Μαρία; Gkirgkeni Maria. Αξιοπρέπεια και ελπίδα σε νοσηλευόμενους χρόνιους πάσχοντες ασθενείς στο τέλος της ζωής. 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3331875