Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

“GEOCHEMISTRY OF THE IRON-MANGANESE OXIDE MINERALIZATION IN THE GRAMMATIKO REGION, NE ATTICA”

Abstract

dc:description

Το σιδηρομαγγανιούχο κοίτασμα του Γραμματικού στην περιοχή της ΒΑ Αττικής θεωρούνταν -από οικονομική άποψη- ένα από τα πιο σημαντικά κοιτάσματα σιδήρου της Αττικοκυκλαδικής. Σύμφωνα με μαρτυρίες, εξορυσσόταν εκτενώς μέχρι τη δεκαετία του 1920. Το κοίτασμα αποτελείται από αιματίτη (-γκαιτίτη) με δευτερεύοντα ορυκτά τον ολλανδίτη, τον κοροναδίτη, και τον τοντοροκίτη και σύνδρομα ορυκτά ασβεστίτη, χαλαζία, σιδηρίτη, ανκερίτη, ροδοχρωσίτη, βαρίτη και μοσχοβίτη. Το μετάλλευμα αναπτύσσεται μέσα σε Άνω Τριαδικά μάρμαρα υπό μορφή φλεβών, breccias, πλήρωσης κενών και σε θύλακες αντικατάστασης. Ελέγχεται τεκτονικά και ακολουθεί μεγάλες ΒΒΑ ζώνες διάρρηξης που σχετίζονται με τον εκτατικό καθεστώς του Άνω Μειοκαίνου. Σε αυτή τη διπλωματική, παρουσιάζεται ένας ορυκτολογικός και γεωχημικός χαρακτηρισμός του κοιτάσματος του Γραμματικού. Το κοίτασμα είναι χαμηλής περιεκτικότητάς σιδήρου (Fe <58%), και γι’ αυτό χαρακτηρίζεται ως low-grade. Η δειγματοληψία έγινε κατά μήκος της ζώνης μεταλλοφορίας, σε θέσεις κοντά και μακριά από το μεταλλοφόρο σώμα. Αυτή η προσέγγιση ήταν καθοριστική για την ταξινόμηση του κοιτάσματος αυτού ως ένα φλεβικό κοίτασμα αντικατάστασης ανθρακικών πετρωμάτων (vein and carbonate replacement type deposit). Το κοίτασμα του Γραμματικού ικανοποιεί όλα τα βασικά κριτήρια για να ανήκει σε αύτη την κατηγορία κοιτασμάτων. Λεπτομερείς ορυκτολογικές αναλύσεις παρείχαν σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τις ορυκτές φάσεις που βρέθηκαν στο κοίτασμα και τη σχέση τους με το μάρμαρο-ξενιστή. Επιπλέον, τα γεωχημικά δεδομένα διασαφήνισαν τη σύσταση και την κατανομή των χημικών στοιχείων στο κοίτασμα και ήταν ενδεικτικά διεργασιών ανθρακικής αντικατάστασης. Ενσωματώνοντας και ερμηνεύοντας αυτά τα ορυκτολογικά και γεωχημικά δεδομένα, κατάφερα να αιτιολογήσω τον προσδιορισμό του κοιτάσματος. Η σχετικά επίπεδη τάση στα κανονικοποιημένα διαγράμματα REΥ (ως προς το πρότυπα PAAS) είναι παρόμοια με το ανθρακικό πέτρωμα-ξενιστή. Αυτό δείχνει ότι το υδροθερμικό ρευστό, το οποίο ήταν η πηγή της μεταλλοφορίας, έχει επιδράσει και εξισορροπηθεί με το ανθρακικό πέτρωμα-ξενιστή. Η ελαφρώς αρνητική ανωμαλία στο Δημήτριο (Ce) που δείχνει το πέτρωμα-ξενιστής είναι χαρακτηριστικό των ανθρακικών θαλάσσιων πετρωμάτων (marine carbonates) και η θετική ανωμαλία στο Ευρώπιο (Eu) είναι παρόμοια με αυτή που παρατηρείται στα υψηλής θερμοκρασίας υδροθερμικά ρευστά. Οι ισοτοπικές συστάσεις άνθρακα-οξυγόνου στα καθαρά μάρμαρα έδωσαν τιμές δ13C=+2.2 έως 2.79‰ και δ18O=25.59 έως 30.05‰, στα εμποτισμένα με μετάλλευμα εξαλλοιωμένα μάρμαρα δ13C=-1.46 έως 2.28‰ και δ18O= 20.33 έως 24.83‰, στις υδροθερμικές φλέβες ασβεστίτη δ13C=-10.51 έως -4.48‰ και δ18O=22.6 έως 23.01‰, και στον gangue ασβεστίτη δ13C = -9.16 έως -8.79‰ και δ18O=20.66 έως 23.93‰. Η ισοτοπική σύσταση του καθαρού μαρμάρου είναι τυπική για θαλάσσιας προέλευσης ανθρακικά πετρώματα, ενώ το μάρμαρο που έχει εμποτιστεί από το μετάλλευμα, οι υπεργενετικές φλέβες ασβεστίτη και ο gangue ασβεστίτης παρουσίασαν μετατόπιση προς το ελαφρύτερο οξυγόνο, υποδηλώνοντας επίδραση της υδροθερμικής εξαλλοίωσης. Το εξαλλοιωμένο μάρμαρο-ξενιστής που περιέχει εμποτισμούς από το μετάλλευμα καταγράφει τον κυμαινόμενο βαθμό υδροθερμικής εξαλλοίωσης, καθώς και τα χαρακτηριστικά του μεταλλοφόρου ρευστού. Οι υπεργενετικές φλέβες ασβεστίτη εμφανίζουν τις χαμηλότερες τιμές δ13C και αντιστοιχούν σε χαμηλής θερμοκρασίας υπεργενετική εξαλλοίωση από μετεωρικά νερά. Οι ομογενοποιημένες τιμές δ18O στον υπεργενετικό ασβεστίτη δείχνουν την αλληλεπίδραση ενός ρευστού με το μάρμαρο-ξενιστή με χαμηλή αναλογία ρευστού/πετρώματος. Αυτές οι παρατηρήσεις υποδηλώνουν μια πολύπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ του μαρμάρου-ξενιστή, ενός υδροθερμικού ρευστού και τέλος των μετεωρικών νερών, που άλλαξαν την ισοτοπική σύσταση των εξαλλοιωμένων ανθρακικών πετρωμάτων που είχαν εμποτιστεί από το μετάλλευμα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Στρατούλη Ευδοκία
  • Stratouli Evdokia

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3364532

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Στρατούλη Ευδοκία; Stratouli Evdokia. “GEOCHEMISTRY OF THE IRON-MANGANESE OXIDE MINERALIZATION IN THE GRAMMATIKO REGION, NE ATTICA”. 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3364532