National and Kapodistrian University of Athens
«Εικονολογία και ρητορική της εικόνας στον Νίκο Εγγονόπουλο: Σύνθεσις και Το κουτί της Πανδώρας»
Abstract
dc:descriptionΟ Νίκος Εγγονόπουλος αποτελεί μια ιδιάζουσα μορφή καλλιτέχνη για τα ελληνικά δεδομένα. Μέσα από το συγγραφικό και ζωγραφικό του έργο εκπέμπει τους τρόπους πρόσληψης της καθημερινότητας της εποχής του, η οποία περιλάμβανε ιστορικά, πολιτικά, κοινωνικά, πολιτισμικά, τεχνολογικά και καλλιτεχνικά δρώμενα. Ο τρόπος που απέδιδε όλα αυτά τα ερεθίσματα στα έργα του, θεωρούνταν για την εποχή ιδιόμορφος και κρίθηκε από πολλούς αρνητικά. Ωστόσο, στην πορεία αποδείχθηκε ότι το εύρος των οριζόντων του συνετέλεσε, ώστε να διαμορφωθεί μια καλλιτεχνική προσωπικότητα που ήταν πολύ πιο μπροστά από την εποχή του για τα τότε ελληνικά δεδομένα. Στην παρούσα διπλωματική εργασία θα σχολιαστούν αναλυτικά τα προαναφερθέντα σε μια έκταση δεκατριών (13) κεφαλαίων, τα βασικά σημεία των οποίων θα αναφερθούν στη συνέχεια. Στο κεφάλαιο Α σχολιάζεται η συνάφεια που υπάρχει μεταξύ της λογοτεχνίας και της ζωγραφικής. Στο κεφάλαιο Β θα δούμε ότι ο ερχομός του Α’ Παγκοσμίου πολέμου θα υπερτονίσει την ουτοπία της Belle Epoque, ενώ τα βιώματα ολέθρου θα αποτυπωθούν καλλιτεχνικά μέσω διαφόρων ρευμάτων. Στο κεφάλαιο Γ θα παρουσιαστεί η βιογραφία του ζωγράφου και ποιητή Νίκου Εγγονόπουλου, ενώ στο κεφάλαιο Δ θα σχολιάσουμε τον ισομερή διαμοιρασμό του και αφοσίωσή του μεταξύ των δύο τεχνών. Στο κεφάλαιο Ε θα αναφερθούμε στο ζήτημα της εθνικής ταυτότητας που κυριαρχούσε εκείνη την περίοδο σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια και πώς επηρέασε το έργο του. Η λογοκρισία ως κατακριτέα μέθοδος απέναντι σε καθετί μοντερνιστικό, που δεν απέδιδε καθαρά την ελληνική παράδοση, θεωρούνταν μονόδρομος, ενώ οι ορίζοντες καλλιτεχνών, όπως του Εγγονόπουλου, έθεσαν τις βάσεις για τον επαναπροσδιορισμό της ελληνικότητας. Στο κεφάλαιο ΣΤ θα γίνει λόγος για την εξέλιξη των πρωτογονικών στοιχείων στα έργα του ζωγράφου και ποιητή μας. Στο κεφάλαιο Ζ θα συναντήσουμε τα υπερρεαλιστικά χαρακτηριστικά, τα οποία επιλέγει ο Εγγονόπουλος να χρησιμοποιήσει και να εξελίξει στο έργο του. Μέσω αυτών επιδιώκει να αποδώσει σε ατομικό και σε συλλογικό επίπεδο την ανατροπή και τη συμφιλίωση σε μια εναλλαγή διατηρώντας μια ριζοσπαστική θέση απέναντι στην πραγματικότητα. Στο κεφάλαιο Η θα μιλήσουμε για το ακατόρθωτο έργο των ξένων μεταφραστών να αποδώσουν τις δημιουργίες του Εγγονόπουλου στο 100% του νοήματος, από άποψη στόμφου, ύφους, πολιτιστικών διαφορών, υπαινικτικών πολιτικών σχολίων . Αν και τα ποιήματα του Εγγονόπουλου μεταφράστηκαν σε πολλές γλώσσες, πάντα θα μειονεκτούν μπροστά στην πραγματική απόδοση των έργων του. Στο κεφάλαιο Θ, θα αναγνωρίσουμε τις ζωγραφικές επιρροές του Εγγονόπουλου τόσο από τους καθηγητές του, όσο και από επιφανείς ζωγράφους, και στο κεφάλαιο Ι θα συζητηθεί ο τρόπος διαμόρφωσης του προσωπικού του ζωγραφικού ύφους. Στα κεφάλαια Κ και Λ αντίστοιχα θα πραγματοποιηθεί ανάλυση του πίνακα «Σύνθεσις» που φιλοτεχνήθηκε από τον Εγγονόπουλο το 1949, και του ποιήματός του «Το κουτί της Πανδώρας» που γράφτηκε το 1977. Θα δούμε ότι ο ζωγράφος και ποιητής πραγματεύεται τον ίδιο μύθο σε δύο διαφορετικές φάσεις της ζωής του, λίγο μετά από έντονα πολιτικά γεγονότα. Ο πίνακας «Σύνθεσις» φιλοτεχνήθηκε στις αρχές του Ψυχρού πολέμου και στα τέλη του Εμφυλίου, ενώ το ποίημα γράφτηκε μετά τη δικτατορία. Ως εκ τούτου θα αντιληφθούμε διαφορές ως προς την αποτύπωση του μύθου στα δύο έργα καθώς ο ποιητής, ως πιο ώριμος πραγματεύεται σε διαφορετικό επίπεδο το θέμα. Τέλος, στο τελευταίο κεφάλαιο (Μ) της εργασίας θα ασχοληθούμε με την εικονολογία και τη ρητορική της εικόνας τόσο στο ποίημα όσο και στον πίνακα.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Βενιέρη Μαρία
- Venieri Maria
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3370723