Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Νόσος μοσχεύματος έναντι ξενιστή σχετιζόμενη με την μετάγγιση (TA-GVHD), σύνδεση με την νόσο μοσχεύματος έναντι ξενιστή από μεταμόσχευση (GVHD)

Abstract

dc:description

Η μετάγγιση αίματος και παραγώγων του είναι μια από τις πιο συχνές ενδονοσοκομειακές ιατρικές πράξεις, χωρίς ωστόσο να είναι άμοιρη συνεπειών για τον δέκτη της. Οι ανεπιθύμητες αντιδράσεις των μεταγγίσεων κατηγοριοποιούνται σε άμεσες και απώτερες, αναλόγως του χρόνου εμφάνισης τους από την μετάγγιση. Μια από τις απώτερες αντιδράσεις είναι η νόσος μοσχεύματος έναντι ξενιστή που σχετίζεται με την μετάγγιση (Transfusion Associated Graft-versus-Host-Disease, TA-GVHD) μια σπάνια, αλλά θανατηφόρα ανεπιθύμητη αντίδραση των μεταγγίσεων. Το σύνδρομο περιλαμβάνει μια μη ειδική κλινική εικόνα με σημεία και συμπτώματα από το εκάστοτε πάσχον όργανο, όπως το δέρμα με εμφάνιση τυπικά εξανθήματος, το ήπαρ, τον γαστρεντερικό σωλήνα και σημαντικότερα τον μυελό των οστών με ανάδειξη πανκυτταροπενίας και κατ’ επέκταση ευκαιριακών λοιμώξεων και αιμορραγίας, που αποτελούν τις κυριότερες αιτίες θανάτου. Η υποψία της TA-GVHD τίθεται μέσω της συσχέτισης της εμφάνισης του κλινικού συνδρόμου κατά μέσο όρο 11 ημέρες μετά από μια μετάγγιση που θα οδηγήσει στην διενέργεια βιοψίας του πάσχοντος ιστού, ώστε να τεθεί η διάγνωση μέσω των ιστολογικών εικόνων. Η παθογένεια είναι αρκετά περίπλοκη και μη κατανοητή πλήρως με τα τρέχοντα δεδομένα. Εμπλέκονται δύο παθογενετικοί μηχανισμοί, ο πρώτος αφορά την άμεση κυτταροτοξικότητα των Τ κυττάρων και ο δεύτερος την έμμεση, μέσω έκλυσης μιας καταιγίδας κυτταροκινών. Σε κάθε περίπτωση το κλειδί είναι η μεταφορά ζώντων λεμφοκυττάρων κατά την διάρκεια της μετάγγισης στον δέκτη, τα οποία διαφεύγουν από τον μηχανισμό ανοσοεπιτήρησης, με συνέπεια τον πολλαπλασιασμό τους και την επίθεσή τους στους ιστούς του δέκτη. Το υπόβαθρο αυτής της διαφυγής μπορεί να είναι μια υποκείμενη ανοσοκαταστολή ή/και στην περίπτωση των άνοσο-ικανών κυρίως ασθενών η ομοζυγωτία κατά HLA για έναν απλότυπο στον οποίο ο δέκτης είναι ετερόζυγος. Δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία για την TA-GVHD προς το παρόν, επομένως το μοναδικό μέσο άμυνας είναι η πρόληψη με ακτινοβόληση των μονάδων αίματος και παραγώγων του προ της μετάγγισης στους ασθενείς υψηλού κινδύνου. Είναι σημαντικό να προσδιοριστούν οι παράγοντες κινδύνου της νόσου ώστε να μπορούν να ταυτοποιηθούν οι ασθενείς αυτοί και να λαμβάνουν τα κατάλληλα επεξεργασμένα προϊόντα αίματος. Οι παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν οποιοδήποτε υποκείμενο νόσημα ή θεραπευτική παρέμβαση που δυνητικά προκαλεί διαταραχή του ανοσοποιητικού συστήματος του δέκτη, αλλά και την μειωμένη ποικιλομορφία των HLA σε έναν πληθυσμό. Με την εισαγωγή της ακτινοβόλησης ως μέσο πρόληψης έχουν μειωθεί δραστικά οι περιπτώσεις της TA-GVHD, ωστόσο συνεχίζουν να υπάρχουν ακόμα αρκετά αναπάντητα ερωτήματα για το σύνδρομο, δημιουργώντας έδαφος για ανάγκη νέων μελετών.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Παπαναστάση Κασσιανή
  • Papanastasi Kassiani

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3372863

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Παπαναστάση Κασσιανή; Papanastasi Kassiani. Νόσος μοσχεύματος έναντι ξενιστή σχετιζόμενη με την μετάγγιση (TA-GVHD), σύνδεση με την νόσο μοσχεύματος έναντι ξενιστή από μεταμόσχευση (GVHD). 2023. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3372863