Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Αυτονομία και αμοιβαία αναγνώριση: η κριτική του Χέγκελ στην ηθική και δικαιική θεωρία του Καντ

Abstract

dc:description

Η διπλωματική εργασία αποτελεί μία απόπειρα κριτικής συνεξέτασης της ηθικής και δικαιικής θεωρίας των Ιμμάνουελ Καντ (Immanuel Kant) και Γ.Β.Φ. Χέγκελ (G.W.F. Hegel), με έμφαση στην κριτική που ασκεί ο δεύτερος στον πρώτο. Αναλυτικότερα, επιχειρείται μία ανασυγκρότηση, κατ’ αρχάς, του τρόπου με τον οποίο σχετίζεται η γνωσιοθεωρία με την ηθική στον Καντ, μέσω της διάκρισης νοούμενων και φαινομένων. Αυτή η διάκριση απολήγει στον αποκλεισμό της εμπειρίας από τα ζητήματα της ηθικής. Όπως υποστηρίζεται, κομβικό ρόλο σε αυτή την ανάλυση διαδραματίζει η αρχή της ηθικής αυτονομίας του προσώπου ως αυτοθέσπισης (selbstgesetzgebend), η οποία θεμελιώνει το νεωτερικό δίκαιο και τα δικαιώματα. Εν συνεχεία, εξετάζεται η εγελιανή κριτική, με ιδιαίτερη έμφαση στον τρόπο με τον οποίο ο Χέγκελ επιχειρεί να αναδείξει τις όποιες ασυνέπειες του καντιανού εγχειρήματος, από τις μεταφυσικές του παραδοχές μέχρι και τις ηθικές και δικαιικές του απολήξεις. Διαμέσου της κριτικής του, ο Χέγκελ ριζοσπαστικοποιεί καντιανές θέσεις διαχέοντας την ιδέα της αυτονομίας προς αυτό που ονομάζεται αμοιβαία αναγνώριση (Anerkennung). Η αμοιβαία αναγνώριση, ως διυποκειμενική ενσάρκωση των επιταγών του ορθού Λόγου, θεμελιώνει και συνέχει το δίκαιο και τα δικαιώματα. Σε αυτή τη συνάφεια, η καντιανή ηθική εκλαμβάνεται ως "αφηρημένη ηθικότητα" (Moralität) και αυτοαναιρείται προς μία κατεύθυνση κοινωνικής ηθικής ή "ήθους" (Sittlichkeit), στην οποία ο νεωτερικός εαυτός πραγματώνει συνεκτικά όλες τις επιμέρους πτυχές του - ως υποκείμενο δικαίου, αλλά και ως μέλος μίας οικογένειας, της αστικής κοινωνίας και εν τέλει της πολιτείας.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Τόλης Θωμάς
  • Tolis Thomas

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3387031

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Τόλης Θωμάς; Tolis Thomas. Αυτονομία και αμοιβαία αναγνώριση: η κριτική του Χέγκελ στην ηθική και δικαιική θεωρία του Καντ. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3387031