National and Kapodistrian University of Athens
«Ευθύνη για Προστασία (Responsibility to Protect – R2P)». Η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις σύγχρονες διεθνείς επεμβάσεις.
Abstract
dc:descriptionΒασιζόμενη σε μια επανεξέταση της Κυριαρχίας ως ευθύνης αντί για δικαίωμα, η αρχή της "Responsibility to Protect" (R2P) διαμόρφωσε μια περιοχή προτεραιότητας με μια διεθνή συμφωνία και ένα νομικό πλαίσιο για τον χειρισμό της γενοκτονίας, των εγκλημάτων πολέμου, της εθνοκάθαρσης και των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας. Η αρχική έκθεση της Διεθνούς Επιτροπής για την Παρέμβαση και την Κρατική Κυριαρχία (ICISS) κατέληξε σε τρεις κύριους πυλώνες για την αντιμετώπιση της μαζικής θηριωδίας: πρόληψη, αντίδραση και ανοικοδόμηση. Πέρα από τη στρατιωτική επέμβαση για ανθρωπιστικούς σκοπούς, η R2P περιλαμβάνει μια "προληπτική εργαλειοθήκη" που λαμβάνει υπόψη πιθανές πηγές συγκρούσεων που μπορούν να οδηγήσουν σε μαζικές φρικαλεότητες, καθώς και δέσμευση για υποστήριξη των κοινοτήτων μετά από σύγκρουση και αναταραχή. Η αστάθεια και η βία που προκύπτουν από την κλιματική αλλαγή αντιπροσωπεύουν ένα σημαντικό παράδειγμα ασφαλείας που δεν περιλαμβάνεται ρητά στην αρχική έκθεση. Ενισχύοντας τις αξίες και τις δεσμεύσεις της R2P, αναγνωρίζει την κλιματική αλλαγή και τα συνακόλουθα ζητήματα ως απειλή. Μαζί με τη φτώχεια και τις μολυσματικές ασθένειες, η υποβάθμιση του περιβάλλοντος αναγνωρίζεται ως ενισχυτής των φυσικών καταστροφών. Παρά τις προσπάθειες για παγκόσμια προστασία του περιβάλλοντος, η έλλειψη συνοχής και η αντίσταση σε συμφωνίες όπως η COP21 αποκαλύπτουν αδυναμίες στην αντιμετώπιση κρίσιμων θεμάτων όπως οι εκπομπές άνθρακα, η οξίνιση των ωκεανών και η απώλεια βιοποικιλότητας. Αυτή η εργασία εξετάζει και φέρνει στο προσκήνιο πώς η κλιματική αλλαγή (ως περιβαλλοντική ανησυχία) έχει γίνει κατανοητή και συζητηθεί στην κοινότητα R2P. Το δίλημμα που μορφώνεται είναι το αν πρέπει η κλιματική αλλαγή να γίνει κατανοητή ως ένα ευρύτερο ζήτημα ανθρώπινης ασφάλειας αντί να ενταχθεί στο πλαίσιο της R2P και της εντολής που αυτή ορίζει να ανταποκρίνεται σε συγκεκριμένες μαζικές φρικαλεότητες ή αν πρέπει αυτή να κατανοείται καλύτερα ως ένας «πολλαπλασιαστής απειλής» σε μία ήδη υφιστάμενο περιβάλλον αστάθειας και πιθανής σύγκρουσης. Το πρώτο θεωρείται ότι απειλεί και υπονομεύει τη συνοχή του κανόνα της «κυριαρχίας ως ευθύνης» και το δεύτερο βοηθά στην τοποθέτηση της κλιματικής αλλαγής στην «προληπτική εργαλειοθήκη» του R2P, κάτι το οποίο αναλύεται στο τελευταίο κεφάλαιο της παρούσας εργασίας. Σίγουρα η κατανόηση της κλιματικής αλλαγής ως «πολλαπλασιαστής απειλής» προσφέρει θετικό πρόσημο στη συζήτηση, ενώ στη χειρότερη περίπτωση θα μπορούσε να μπερδέψει περαιτέρω ορισμένες προσεγγίσεις, μεθόδους ή τακτικές που θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν καλύτερα τις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής. Η έλλειψη διεθνούς δεσμευτικού πλαισίου, είτε με τη μορφή κειμένων είτε ως σύμβαση που θεσπίζουν υποχρεώσεις και δικαιώματα κατά τη διάρκεια ειρηνικών περιόδων, ειδικά όσον αφορά φυσικές καταστροφές, σε συνδυασμό με την σύγχρονη διαμορφωμένη κατάσταση γέννησε το Διεθνές Δίκαιο Αντιμετώπισης Καταστροφών. Αυτό λειτούργησε ως ένας συνδυασμός αναγκαστικού και ευέλικτου νομικού πλαισίου, με βάση το Διεθνές Δίκαιο και τα σχετικά έθιμα, συμπεριλαμβανομένων διεθνών ή περιφερειακών συμβάσεων και συμφωνιών αναγνώρισης. Η διατριβή αναπτύσσεται σε δύο κεντρικούς άξονες: ο πρώτος αναλύει το ζήτημα του δικαιώματος επέμβασης σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, αναδεικνύοντας πτυχές που αφορούν στην έννοια της κρατικής κυριαρχίας. Συγχρόνως, εξετάζει τη μετάβαση από την έννοια της κυριαρχίας σε μια προοδευτική "υποχρέωση συνεργασίας". Κεντρικό ζήτημα αναδεικνύεται στο ερώτημα εάν το "δικαίωμα επέμβασης" των κρατών αποτελεί τη θεμελίωση του "δικαιώματος στην ανθρωπιστική βοήθεια" σε πλαίσιο φυσικών καταστροφών. Ο δεύτερος εστιάζει στην διευρυμένη έννοια της ευθύνης για προστασία, εκλαμβάνοντας τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής ως ένα πολλαπλασιαστή ισχύος της πιθανότητας εμφάνισης ειδεχθών εγκλημάτων. Από τα κυριότερα συμπεράσματα της έρευνας είναι: α. η έλλειψη νομικής υποχρέωσης των κρατών, όπως αυτή αναδύεται, τόσο στην παροχή όσο και στην αποδοχή βοήθειας μετά από φυσική καταστροφή, και β. η αδυναμία διαχωρισμού του δικαιώματος παροχής βοήθειας με το «δικαίωμα της επέμβασης» σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, με τάση σύγκλισης μιας «υποχρέωσης συνεργασίας». Η αρχή της εθνικής κυριαρχίας παραμένει αδιαπραγμάτευτη στις περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, ωστόσο φαίνεται να προκρίνεται ως επιτακτική μια πιο ολιστική προσέγγιση, γεγονός που οι σύγχρονες προκλήσεις και οι κίνδυνοι απαιτούν σε ένα πλαίσιο γεμάτο μεταρρυθμίσεις, νέες μορφές διακυβέρνησης και δημιουργικές απαντήσεις σε όλα τα διακυβερνητικά επίπεδα αναφορικά με της μεσο-μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Δράκος Δημήτριος
- Drakos Dimitrios
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3396376