Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

«Τα Πέτρινα της Φρειδερίκης» Ανάλυση και διαχείριση του προσφυγικού συνοικισμού στην περιοχή των Άνω Πετραλώνων.

Abstract

dc:description

Η παρούσα διπλωματική εργασία αφορά στην διερεύνηση ενός ιδιαίτερου αρχιτεκτονικού - οικιστικού συνόλου στην περιοχή των άνω Πετραλώνων. Πρόκειται για τον προσφυγικό συνοικισμό «Τα Πέτρινα της Φρειδερίκης» που δημιουργήθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 50, από την προαναφερόμενη, με σκοπό την μετεγκατάσταση των Μικρασιατών προσφύγων από τον πρόχειρο καταυλισμό της πρώτης εγκατάστασης τους, στις δυτικές υπώρειες του λόφου του Φιλοπάππου. Ο εν λόγω συνοικισμός όπως και η πολυκατοικία του Ασύρματου (τρίτο στάδιο κατοίκησης) είναι από τα μόνα ενεργά ίχνη της ιστορίας των προσφύγων στην περιοχή και μέρος ενός δικτύου ιχνών «κατοίκησης σε μεταβολή» από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Η σημερινή πραγματικότητα όμως του οικισμού δεν φέρει τα στοιχεία της ταυτότητας του, ούτε αντιπροσωπεύει επάξια το ιστορικό του παρελθόν καθώς η πάροδος του χρόνου έχει αλλοιώσει σε μεγάλο βαθμό την αρχιτεκτονική, κοινωνική και κομβική του υπόσταση. Θα μπορούσαμε να αναφερθούμε σε μία συνθήκη αποτοπικοποίησης, δηλαδή μία συνθήκη όπου ο τόπος αποσυνδέεται από τα εγγενή χαρακτηριστικά του και μετατρέπεται σε χώρο. Κατά τον Heidegger ο σύγχρονος άνθρωπος δεν κατοικεί την πόλη και τον κόσμο με μια σχέση άξια και γόνιμη, είναι ανέστιος εκτός τόπου, χωρίς τόπο. Πρόκειται για μια ανεστιότητα που συνίσταται: «...στο γεγονός ότι οι θνητοί πρέπει να αναζητούν πάντοτε εξαρχής την ουσία του κατοικείν, στο γεγονός ότι πρέπει να μάθουν να κατοικούν» (Heidegger 2008: 75). Ο χώρος για τον Heidegger είναι λοιπόν αντιληπτός ως πηγή ανεστιότητας, μια δυνατότητα και υπενθύμιση μετατόπισης από και προς την αυθεντική διαμονή σε τόπους. Η μελέτη αναγνωρίζει την παρούσα φάση του οικισμού ως ένα νέο στάδιο διωγμού και αποσκοπεί στην εκ νέου αναζήτηση του κατοικείν. O Heidegger αναφερόμενος σε μία φαινομενολογική αντίληψη της αρχιτεκτονικής εισάγει μια επανεκτίμηση του χώρου με εμπειρικούς παρά με γεωμετρικούς όρους και με αναφορά στην αναλογία του κατοικείν, ένα κατοικείν υπαρξιακό, αποκαλυπτικό. Ο Heidegger αναφέρει: «Αλλά κάποια μέρα θα μπορέσουμε με αφετηρία την ορθά νοούμενη ουσία του «είναι» να σκεφτούμε πιο σωστά τι είναι «οίκος» και τι σημαίνει «κατοικώ»» (Heidegger Μ.,1987). Η συγκεκριμένα έρευνα εστιάζει σε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που αποκαλύπτουν τη γνώση για τον τόπο, όχι ως ένα τύπο ή μια τάξη, αλλά ως τον ίδιο τον τόπο στην ενικότητα και την ατομικότητά του, και αποσκοπεί μέσω μιας αρχιτεκτονικής χειρονομίας να παράξει ένα συμβάν που αρθρώνει, που περισυλλέγει, που αποκαλύπτει εκ νέου τον οικισμό των «Πέτρινων» ως βιωμένο τόπο. Σύμφωνα με τον Heidegger η αρχιτεκτονική είναι η τέχνη που μπορεί να διδάξει το τι σημαίνει διαμένω στον τόπο μου, σε αυτή τη γη και κάτω από τον ουρανό.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Καλλίτση Πηνελόπη
  • Kallitsi Pinelopi

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3417666

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Καλλίτση Πηνελόπη; Kallitsi Pinelopi. «Τα Πέτρινα της Φρειδερίκης» Ανάλυση και διαχείριση του προσφυγικού συνοικισμού στην περιοχή των Άνω Πετραλώνων.. 2024. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3417666