National and Kapodistrian University of Athens
The effectiveness of vestibular rehabilitation in vestibular migraine: a systematic review.
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Η αιθουσαία ημικρανία (VM) θεωρείται η πιο συχνή αιτία εκδήλωσης επεισοδιακού ιλίγγου στους ενήλικες και στα παιδιά. Η επίπτωσή της δεν έχει εκτιμηθεί με ακρίβεια αλλά βρέθηκε να ανέρχεται στο 2,7% των ενηλίκων, επηρεάζοντας κυρίως τις γυναίκες, με αναλογία 1,5-5:1 και μέση ηλικία εμφάνισης την τρίτη και τέταρτη δεκαετία της ζωής. Οι υποκείμενοι παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί δεν είναι πλήρως κατανοητοί, με τις θεωρίες να βασίζονται σε αυτές που αφορούν στην ημικρανία και οι οποίες είναι: 1.H Γενετική θεωρία 2) Η θεωρία της καναλοπάθειας και της φλοιώδους μετακινούμενης καταστολής 3) η τριδυμοαγγειακή θεωρία και 4) η θεωρία της πολυαισθητηριακής ολοκλήρωσης. Τα αιθουσαία συμπτώματα της VM είναι ετερογενή και περιλαμβάνουν μια ποικιλία τύπων περιστροφικού/μη περιστροφικού ιλίγγου και ζάλης. Τα συμπτώματα κεφαλαλγίας δεν είναι πάντοτε παρόντα. Όταν είναι μπορεί να συμβαίνουν πριν, κατά τη διάρκεια ή μετά τα αιθουσαία συμπτώματα. Οι ασθενείς μπορεί επίσης να εμφανίσουν φωτοφοβία, φωνοφοβία και οπτική αύρα καθώς και συμπτώματα από την ακοή. Τα επεισόδια μπορούν να διαρκέσουν από λίγα λεπτά έως λίγες ημέρες, σπάνια όμως υπερβαίνουν τις 72 ώρες. Η διάγνωση βασίζεται αποκλειστικά σε κλινικά χαρακτηριστικά, χωρίς ειδικές εργαστηριακές εξετάσεις ενώ έχουν θεσπιστεί διαγνωστικά κριτήρια από την Barany Society. Η διαφορική διάγνωση περιλαμβάνει ασθένειες που εκδηλώνονται με ζάλη ή ίλιγγο αυτόματο ή θέσεως όπως είναι η νόσος του Meniere και ο ΚΠΙΘ (Καλοήθης παροξυσμικός ίλιγγος θέσης). Η θεραπεία περιλαμβάνει αλλαγές στον τρόπο ζωής και στις διαιτητικές συνήθειες, θεραπεία των οξέων επεισοδίων, προφυλακτική φαρμακευτική αγωγή και καινοτόμες θεραπείες. Αιθουσαία Αποκατάσταση και Αιθουσαία Ημικρανία: Η αιθουσαία αποκατάσταση (VR) είναι μια μορφή θεραπείας βασισμένη σε ασκήσεις που στόχο έχουν την ανακούφιση από συμπτώματα που προκαλούνται από αιθουσαίες διαταραχές όπως η ζάλη, ο ίλιγγος και η αστάθεια και δευτερεύοντα συμπτώματα όπως η ναυτία και το άγχος. Η διαδικασία βασίζεται στο φαινόμενο της αιθουσαίας αντιρρόπησης, μια φυσική διαδικασία προσαρμογής και ανάκτησης της ισορροπίας μετά από οξεία ή χρόνια βλάβη του αιθουσαίου συστήματος. Περιλαμβάνει τις έννοιες της αποκατάστασης, της προσαρμογής και της εξοικείωσης του νευρικού συστήματος. Πολλές μελέτες υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα της VR στην αντιμετώπιση της VM. Υλικό & Μέθοδος: Το πρωτόκολλο της παρούσας συστηματικής ανασκόπησης είναι σύμφωνο με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA του 2020. Περιλαμβάνει την εφαρμογή VR σε ενήλικες με VM, η διάγνωση της οποίας βασίζεται στα κριτήρια της Barany Society ή του Neuhauser. Αποκλείστηκαν όσοι είχαν άλλες αιτίες ζάλης, γνωστικές διαταραχές ή σοβαρές συννοσηρότητες. H παρέμβαση περιλαμβάνει εξατομικευμένες ασκήσεις VR που επιβλέπονται στο νοσοκομείο ή διενεργούνται στο σπίτι, σε σύγκριση με άλλες θεραπείες, αιθουσαίες διαταραχές ή υγιή άτομα. Τα μέτρα αποτελεσματικότητας περιλαμβάνουν υποκειμενικά μέτρα αυτοαξιολόγησης (DHI, DGI, ABC, VAS, HADS) και αντικειμενικές μετρήσεις φυσικής απόδοσης. Όσον αφορά στο σχεδιασμό της μελέτης περιλαμβάνονται τυχαιοποιημένες και μη τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές, προοπτικές και αναδρομικές μελέτες κοορτής. Διενεργήθηκε μια συστηματική αναζήτηση σε πολλές βάσεις δεδομένων έως τις 31 Ιουλίου 2024. Λόγω της ετερογένειας των μελετών, δεν ήταν εφικτή η ποσοτική σύνοψη, αντ' αυτού πραγματοποιήθηκε αφηγηματική σύνθεση. Ο κίνδυνος μεροληψίας αξιολογήθηκε χρησιμοποιώντας τα εργαλεία της Cochrane. Αποτελέσματα: Μια εκτενής αναζήτηση εντόπισε 1296 δημοσιεύσεις, από τις οποίες 11 μελέτες πληρούσαν τα κριτήρια ένταξης: έξι προοπτικές μελέτες κοορτής, τρεις αναδρομικές μελέτες και δύο τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες δοκιμές. Οι μελέτες, που δημοσιεύθηκαν μεταξύ 2000 και 2022, περιλάμβαναν συνολικά 977 συμμετέχοντες με μέση ηλικία 48,46 ετών. Η κύρια παρέμβαση σε αυτές τις μελέτες ήταν η αιθουσαία αποκατάσταση (VR), η οποία περιλάμβανε διάφορες ασκήσεις προσαρμογής, υποκατάστασης, εξοικείωσης, ισορροπίας, βάδισης και εκπαίδευσης του αιθουσαίο-οφθαλμικού αντανακλαστικού. Οι παρεμβάσεις παρέχονταν είτε ως ασκήσεις στο σπίτι, είτε υπό την επίβλεψη θεραπευτή στο νοσοκομείο, είτε ως συνδυασμός των δύο. Αρκετές μελέτες αξιολόγησαν επίσης τη σύγχρονη χρήση φαρμακευτικής αγωγής. Καμία μελέτη δεν διέθετε ομάδα ελέγχου χωρίς παρέμβαση ή εικονικό φάρμακο, χρησιμοποιώντας κυρίως σχέδιο μελέτης πριν-μετά. Τα αποτελέσματα έδειξαν σημαντικές βελτιώσεις σε ίλιγγο, ζάλη, αστάθεια, πονοκέφαλο, άγχος και κατάθλιψη. Τα σκορ του Δείκτη αναπηρίας λόγω ζάλης (DHI) βελτιώθηκαν σημαντικά σε δέκα μελέτες, ενώ άλλα μέτρα, όπως ο Δυναμικός Δείκτης Βάδισης (DGI), η Οπτική Αναλογική Κλίμακα (VAS) για ίλιγγο και πονοκέφαλο, και τα σκορ στην ισορροπομετρία επίσης έδειξαν θετικά αποτελέσματα. Εντούτοις, η ανασκόπηση επισημαίνει υψηλό κίνδυνο μεροληψίας σε όλες τις μελέτες, κυρίως λόγω της έλλειψης τυχαιοποίησης, της εξάρτησης από υποκειμενικά μέτρα αυτοαξιολόγησης και της απουσίας κατάλληλων ομάδων ελέγχου. Συζήτηση: Οι περισσότερες από τις μελέτες περιλάμβαναν ασθενείς που πληρούσαν τα διαγνωστικά κριτήρια για αιθουσαία ημικρανία (VM) σύμφωνα με την Barany Society. Τα αποτελέσματα έδειξαν σταθερά ότι η αιθουσαία αποκατάσταση (VR) βελτίωσε σημαντικά τα συμπτώματα της ζάλης, του ιλίγγου, της αστάθειας και της ποιότητας ζωής. Η αξιολόγηση του ρόλου της VR στα συμπτώματα κεφαλαλγίας έδειξε θετικά αποτελέσματα, ωστόσο φαίνεται ότι απαιτείται πρόσθετη θεραπεία ειδικά στοχευμένη σε αυτά . Έξι μελέτες αξιολόγησαν ψυχολογικές μεταβλητές, με αντιφατικά αποτελέσματα όσον αφορά στο άγχος και στην κατάθλιψη. Ο ρόλος της ταυτόχρονης χρήσης φαρμακευτικής αγωγής κατά τη διάρκεια της VR διερευνήθηκε επίσης, αποκαλύπτοντας μικτές επιδράσεις στα συμπτώματα της VM. Παρά τα ενθαρρυντικά αυτά αποτελέσματα, η ανασκόπηση επισημαίνει αρκετούς περιορισμούς, όπως μικρά μεγέθη δείγματος, έλλειψη ομάδων ελέγχου, υψηλό κίνδυνο μεροληψίας λόγω μη τυχαιοποιημένων μελετών, την μεγάλη ετερογένεια των πρωτοκόλλων VR, την εξάρτηση από υποκειμενικά μέτρα αυτοαξιολόγησης και τέλος την έλλειψη μακροπρόθεσμων follow up . Συμπέρασμα: Η VR μπορεί να συστηθεί σε ασθενείς με χρόνια συμπτώματα ιδιαίτερα σε εκείνους με υποκείμενο άγχος και κατάθλιψη όπως επίσης και σε όσους διστάζουν να λάβουν φαρμακευτική αγωγή. Μελλοντικές έρευνες θα πρέπει να εστιάσουν σε μεγαλύτερα δείγματα ασθενών, τυποποιημένα πρωτόκολλα VR και επικυρωμένα μέτρα αποτελεσματικότητας καθώς και στην χρήση πιο παρατεταμένων περιόδων παρακολούθησης για την καλύτερη αξιολόγηση των μακροπρόθεσμων αποτελεσμάτων της θεραπείας και την αναγνώριση υποομάδων ασθενών με VM που ωφελούνται περισσότερο.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Σφακιανάκη Ιωάννα
- Sfakianaki Ioanna
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- English
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3421023