National and Kapodistrian University of Athens
Eπαγγελματική εξουθένωση εκπαιδευτικών στην ειδική αγωγή και την συμπεριληπτική εκπαίδευση: μία συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας της δεκαετίας 2014- 2024
Abstract
dc:descriptionΗ παρούσα εργασία αποτελεί μία συστηματική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας της δεκαετίας 2014- 2024 αναφορικά με την επαγγελματική εξουθένωση των εκπαιδευτικών ειδικής αγωγής και συμπεριληπτικής εκπαίδευσης. Ύστερα από συστηματική αναζήτηση σε τρεις βάσεις δεδομένων (Scopus, ERIC & JSTOR) επιλέχθηκαν 34 εμπειρικές έρευνες, οι οποίες αναλύθηκαν με πλαίσιο ταξινόμησης το Οικολογικό μοντέλο του Bronfenbrenner. Τα αποτελέσματα επαληθεύουν πως το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης αποτελεί ένα ιδιαίτερα πολυπαραγοντικό φαινόμενο, το οποίο προσδιορίζεται από ατομικούς, διαπροσωπικούς και οργανωσιακούς παράγοντες. Αναφορικά με τους ατομικούς παράγοντες, φαίνεται ότι ένα σύνολο χαρακτηριστικών της προσωπικότητας λειτουργούν προστατευτικά, μεταξύ άλλων η αυτοαποτελεσματικότητα, το ψυχολογικό κεφάλαιο και η συναισθηματική νοημοσύνη. Στον αντίποδα ο νευρωτισμός, η ευαλωτότητα στο στρες, αλλά και τα χρόνια προϋπηρεσίας αναδεικνύονται ως ατομικοί παράγοντες ευαλωτότητας. Από τα σημαντικότερα ευρήματα της παρούσας έρευνας αποτελεί η ανάδειξη, πρώτον, του τρόπου με τον οποίον οι εκπαιδευτικοί αντιλαμβάνονται το στρες και, δεύτερον, των στρατηγικών που αναπτύσσουν προκειμένου να αντιμετωπίσουν το στρες ως σημαντικότατους παράγοντες της επαγγελματικής εξουθένωσης. Επιπροσθέτως, ένα πλήθος εμπειρικών ερευνών συμφωνούν για τον προστατευτικό ρόλο της κοινωνικής υποστήριξης, και των καλών διαπροσωπικών σχέσεων με γονείς, μαθητές και συναδέλφους. Στους σημαντικότερους οργανωσιακούς παράγοντες συγκαταλέγονται η παροχή επαρκούς χρόνου προγραμματισμού και αυτονομίας στους εκπαιδευτικούς, το στυλ ηγεσίας των διευθυντών της σχολικής μονάδας, ο όγκος των εργασιακών απαιτήσεων, όπως επίσης και η αμφιβολία ή η σύγκρουση ως προς τον εργασιακό ρόλο. Στα συμπεράσματα συζητείται η ανάγκη ανάπτυξης αποτελεσματικών παρεμβάσεων, οι οποίες θα λαμβάνουν υπ όψιν ότι το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης των εκπαιδευτικών ειδικής αγωγής και συμπεριληπτικής εκπαίδευσης είναι πολυπαραγοντικό και, σε κάποιο βαθμό, προσωπικό ζήτημα. Τέλος, ιδιαίτερα ωφέλιμες θα ήταν μελλοντικές έρευνες με διαχρονικό σχεδιασμό, οι οποίες αξιοποιώντας την προσωποκεντρική προσέγγιση, θα παρέχουν περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την άγνωστη έως σήμερα ενδοατομική εξελικτική πορεία του συνδρόμου της επαγγελματικής εξουθένωσης.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Σακελλαρίδη Ελένη
- Sakellaridi Eleni
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3422419