Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Το συνταγματικό πλαίσιο της εκτός σχεδίου δόμησης

Abstract

dc:description

Η εκτός σχεδίου δόμηση στην Ελλάδα αποτελεί ένα σύνθετο και πολυεπίπεδο πολεοδομικό ζήτημα, άμεσα συνδεόμενο με τη συνταγματική προστασία του περιβάλλοντος και την ισορροπία μεταξύ ατομικών δικαιωμάτων, ιδίως της ιδιοκτησίας και δημόσιου συμφέροντος. Το Σύνταγμα αναγνωρίζει την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος ως υποχρέωση του κράτους (άρθρο 24), επιβάλλοντας όρους και περιορισμούς στη δόμηση για την εξασφάλιση βιώσιμης ανάπτυξης. Η νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο, θέτοντας αυστηρά κριτήρια για την εκτός σχεδίου δόμηση, όπως η ύπαρξη επαρκούς πρόσβασης σε κοινόχρηστο δρόμο και η συμμόρφωση με ειδικούς περιβαλλοντικούς περιορισμούς. Οι νομοθετικές ρυθμίσεις που επιτρέπουν τη δόμηση εκτός σχεδίου συχνά ελέγχονται για τη συνταγματικότητά τους, καθώς ενδέχεται να συγκρούονται με την προστασία του περιβάλλοντος. Το ζήτημα της εκτός σχεδίου δόμησης προκαλεί κοινωνικές και οικονομικές αντιπαραθέσεις, καθώς επηρεάζει την ιδιοκτησία, τις επενδύσεις και την ανάπτυξη. Ωστόσο, η τάση προς αυστηρότερους περιορισμούς και η ενίσχυση της πολεοδομικής οργάνωσης επιδιώκει να εξισορροπήσει την ανάγκη για ανάπτυξη με τη διατήρηση του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής. Εντούτοις, η τάση αυτή του κράτους πρέπει να εξασφαλίζει την επαρκή απόλαυση του δικαιώματος ιδιοκτησίας άλλως θα πρέπει να απονέμεται αποζημίωση στους θιγόμενους ιδιοκτήτες. Κατόπιν, παλινδρομήσεων και καταδικών από το ΕΔΔΑ το ΣτΕ επιβεβαίωσε την ανωτέρω θέση και αναγνώρισε στους θιγόμενους ιδιοκτήτες υπό όρους το δικαίωμα αποζημίωσης σε περίπτωση που υφίσταντο de facto απαλλοτρίωση του ακινήτου τους.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Παπαηλίας Ευάγγελος
  • Papaelias Evangelos

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3448199

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Παπαηλίας Ευάγγελος; Papaelias Evangelos. Το συνταγματικό πλαίσιο της εκτός σχεδίου δόμησης. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3448199