Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Φιλοσοφικές όψεις της ειρωνείας

Abstract

dc:description

Η παρούσα διπλωματική εργασία πραγματεύεται τις διάφορες «φιλοσοφικές όψεις» της ειρωνείας, ακολουθώντας, σε μεγάλο βαθμό, την ανάλυση του Γαλλοεβραίου φιλοσόφου Βλαντιμίρ Ζανκελεβίτς, όπως αυτή επισυμβαίνει στο βιβλίο του υπό τον τίτλο Η Ειρωνεία. Σημείο εκκίνησης αποτελεί η, εμβληματική για το επίμαχο θέμα, φιγούρα του Σωκράτη και η πληθώρα των αντικρουόμενων ερμηνειών περί της δικής του «σωκρατικής ειρωνείας», η οποία στιγμάτισε για τα καλά την μετεξέλιξη της ίδιας της έννοιας. Χρήσιμες αποδεικνύονται, μεταξύ άλλων, οι εκ διαμέτρου αντίθετες οπτικές του Γρηγόρη Βλαστού και του Σαίρεν Κίρκεγκωρ, ενώ δίνεται προσοχή και στον αλκιβιάδειο λόγο του πλατωνικού Συμποσίου. Ακολούθως, παρουσιάζεται συνοπτικά η «μοντέρνα» εκδοχή της ειρωνείας, εκείνη του «ρομαντισμού». Ως χαρακτηριστικότερος εκπρόσωπος της «ρομαντικής ειρωνείας» κρίνεται ο Φρήντριχ Σλέγκελ, του οποίου και οι διϊστάμενες απόψεις επιλέγονται προς έκθεση και σχολιασμό. Ο «ρομαντικός είρωνας» εξαίρει την υποκειμενικότητα και την μάταια αναζήτηση του «Απολύτου». Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις επικρίσεις που δέχτηκε ο ρομαντικός Σλέγκελ, τόσο από τον Χέγκελ όσο και από τον Ζανκελεβίτς, οι οποίοι αντιμετώπισαν την «ρομαντική ειρωνεία» ως μια ακραία και εκφυλισμένη εκδήλωση της «ειρωνικής συνθήκης». Το τέταρτο κεφάλαιο αφιερώνεται, ως επί το πλείστον, στις παρατηρήσεις του Ζανκελεβίτς γύρω από την πολύπτυχη, παιγνιώδη αλλά και επικίνδυνη φύση της ειρωνείας. Προσεγγίζοντάς την σφαιρικά, με όρους οντολογικούς και ηθικούς, ο φιλόσοφος την ορίζει επαναληπτικά, επιμένοντας στην αδυνατότητα ορισμού της. Εν συνεχεία, παρατίθεται η οπτική του Αμερικανού φιλοσόφου Ρίτσαρντ Ρόρτυ. Ο Ρόρτυ δομεί και προτάσσει τη μορφή ενός «φιλελεύθερου» και αντι-ουσιοκράτη «είρωνα», που «αυτοδημιουργείται» δια της συνεχούς αμφισβήτησης των «οριστικών» του «λεξιλογίων». Στο καταληκτικό κεφάλαιο, συνοψίζονται όσα τέθηκαν, ενώ παρατίθενται σχετικά συμπεράσματα και αναρωτήσεις.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κουτούλιας Παναγιώτης
  • Koutoulias Panagiotis

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3459666

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κουτούλιας Παναγιώτης; Koutoulias Panagiotis. Φιλοσοφικές όψεις της ειρωνείας. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3459666