Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

«Νανοσκοπικά σύμπλοκα συμπολυμερών με νουκλεϊκά οξέα ως νανοφορείς γονιδίων»

Abstract

dc:description

Τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυχθεί η γονιδιακή θεραπεία λόγω της εφαρμογής της σε πολυάριθμες ασθένειες όπως παραδείγματος χάριν ο καρκίνος, οι ανοσολογικές διαταραχές, αλλά και διάφορες λοιμώξεις. Κύριο μέλημα των επιστημόνων είναι η εύρεση του κατάλληλου μεταφορέα γονιδίου ώστε να υπάρχει ασφάλεια, αλλά και αποτελεσματικότητα στη θεραπεία. Έτσι, έχει δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στη μελέτη μιας ειδικής κατηγορίας φορέων, αυτής των κατιονικών συμπολυμερών, που χρησιμοποιούνται ως μη ιικοί φορείς γονιδίων. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιου πολυμερούς είναι η χιτοζάνη. Η παρούσα εργασία αφορά τη δημιουργία συμπλόκων θετικά φορτισμένης χιτοζάνης με τα αρνητικά φορτισμένα μόρια DNA, καθώς και το φυσικοχημικό χαρακτηρισμό τους. Αρχικά, ως βιοπολυμερή επιλέχθηκαν δυο ειδών χιτοζάνες, η πρώτη με μικρό μοριακό βάρος και η δεύτερη που είναι ουσιαστικά ένας ολιγοσακχαρίτης. Έγιναν μελέτες προκειμένου να επιλεχθεί ο κατάλληλος διαλύτης για την κάθε μια. Συγκεκριμένα, μελετήθηκαν το CH3COOH σε δυο διαφορετικές συγκεντρώσεις για την πρώτη χιτοζάνη και το NaCl και το CH3COOH για τη δεύτερη σε νερό. Επιπλέον, έγιναν μετρήσεις φθορισμομετρίας. Ειδικότερα, επιλέχθηκε ως ιχνηθέτης φθορισμού το βρωμιούχο αιθίδιο (EtBr) το οποίο αλληλεπιδρά ισχυρά με το DNA και παρουσιάζει υψηλή ένταση κατά τη μέτρηση. Έτσι, με την φασματοσκοπία φθορισμού παρατηρήθηκε η επίδραση που είχε στην υψηλή αυτή ένταση, η προσθήκη πολυμερούς-χιτοζάνη, προκειμένου να αποδειχθεί αν τελικά υπάρχει σύμπλεξη μεταξύ των μακρομορίων, δηλαδή αν η θετικά φορτισμένη αμινομάδα της χιτοζάνης αλληλεπιδρά με το αρνητικά φορτισμένο DNA μέσω ηλεκτροστατικών δυνάμεων. Στη συνέχεια, παρασκευάστηκαν σύμπλοκα χιτοζάνης-DNA σε διαφορετικές αναλογίες (για κάθε είδος χιτοζάνης): Ν/Ρ=0.25, 0.5, 1, 2, 4 και 8 και επιλέχθηκαν όσα διαλύματα συμπλόκων δεν είχαν παρουσιάσει ίζημα. Με τη βοήθεια της δυναμικής και ηλεκτροφοριτικής σκέδασης φωτός (DLS και ELS) μετρήθηκαν τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά των διαλυμάτων όπως η υδροδυναμική ακτίνα, η ένταση, αλλά και το ζ-δυναμικό. Ωστόσο, αρκετές φορές τα νανοσωματίδια όταν εισέλθουν στον οργανισμό αλληλεπιδρούν με πολλές πρωτεΐνες του πλάσματος και αλλάζουν έτσι τα φυσικοχημικά τους χαρακτηριστικά. Επομένως, έγιναν επιπρόσθετα πειράματα και για τις δυο χιτοζάνες, όπου μελετήθηκαν οι αλλαγές στα σύμπλοκα όταν βρίσκονται κάτω από φυσιολογικές συνθήκες. Ως βιολογικό μέσο επιλέχθηκε το FBS, δηλαδή ο εμβρυϊκός βόειος ορός, (επειδή περιέχει αλβουμίνη) και ως ρυθμιστικό διάλυμα το PBS (αλατούχο διάλυμα ρυθμισμένο με φωσφορικά). Μετά την κατάλληλη προσθήκη βιολογικού υλικού, τα δείγματα συμπλόκων επωάζονταν και μετριούνταν με τη βοήθεια της δυναμικής και ηλεκτροφοριτικής σκέδασης φωτός. Ακόμη, έγιναν και μελέτες για την επίδραση της διαφορετικής αλατότητας στα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά των συμπλόκων. Πιο συγκεκριμένα, έγιναν προσθήκες άλατος σταδιακά με κύριο στόχο την παρατήρηση της συμπεριφοράς των συμπλόκων και των δυο ειδών χιτοζάνης σε αλατότητα 0.15 Μ NaCl που είναι ισοδύναμη με αυτή των φυσιολογικών συνθηκών. Ύψιστης σημασίας για την καταλληλότητα των συμπλόκων χιτοζάνης-DNA ως φορείς γονιδίων είναι η σταθερότητά τους σε συνθήκες αποθήκευσης. Έτσι, έγιναν μελέτες σταθερότητας, όπου ανά 7 ημέρες για χρονικό διάστημα ενός μήνα με τη βοήθεια της δυναμικής σκέδασης φωτός μετρήθηκαν τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά των συμπλόκων. Τέλος, με την βοήθεια των διάφορων μελετών που προαναφέρθηκαν έγινε προσπάθεια σύγκρισης των φυσικοχημικών χαρακτηριστικών των συμπλόκων του ίδιου είδους χιτοζάνης με μόρια DNA, αλλά και σύγκριση συμπλόκων αποτελούμενα από διαφορετικά είδη χιτοζάνης για την ανάδειξη των παραμέτρων που επηρεάζουν τα συστήματα αυτά.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • ΚΟΥΤΟΥΖΗ ΙΩΑΝΝΑ
  • KOUTOUZI IOANNA

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3463186

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

ΚΟΥΤΟΥΖΗ ΙΩΑΝΝΑ; KOUTOUZI IOANNA. «Νανοσκοπικά σύμπλοκα συμπολυμερών με νουκλεϊκά οξέα ως νανοφορείς γονιδίων». 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3463186