National and Kapodistrian University of Athens
Επίδραση της διαλειμματικής νηστείας στο γλυκαιμικό έλεγχο και άλλους καρδιομεταβολικούς δείκτες σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση
Abstract
dc:descriptionΠλαίσιο: Ο διαβήτης τύπου 2 (T2DM) είναι μια κοινή μεταβολική διαταραχή με τη διατροφή να παίζει κεντρικό ρόλο στη διαχείρισή του. Η διαλειμματική νηστεία (Intermittent Fasting, IF), με μορφές όπως η χρονικά περιορισμένη διατροφή (time-restricted eating), η εναλλασσόμενη ημερήσια νηστεία (alternate-day fasting) και η δίαιτα 5:2, έχει κερδίσει έδαφος ως διατροφική προσέγγιση για τον T2DM. H νηστεία του Ραμαζανιού, μια θρησκευτική πρακτική διαλειμματικής νηστείας, μπορεί επίσης να επηρεάσει το καρδιομεταβολικό προφίλ ατόμων με T2DM. Λόγω της αυστηρότερης μορφής της (π.χ., πλήρη αποχή από αλκοόλ και νερού κατά τη διάρκεια της ημέρας) και του πολιτιστικού της υπόβαθρου, η νηστεία του Ραμαζανιού εξετάστηκε ξεχωριστά από τις άλλες μορφές διαλειμματικής νηστείας. Στόχος: Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση στοχεύει να αξιολογήσει τις επιπτώσεις της διαλειμματικής νηστείας και της νηστείας του Ραμαζανιού στους καρδιομεταβολικούς δείκτες σε άτομα με T2DM. Περιλαμβάνει μια ανασκόπηση τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών (RCTs) σχετικά με την IF, ακολουθούμενη από μια συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση μελετών, τόσο παρατήρησης όσο και παρέμβασης, σχετικά με τη νηστεία του Ραμαζανίου. Μέθοδοι: Έγινε αναζήτηση στις βάσεις δεδομένων PubMed, CINAHL, Scopus και CENTRAL από τη δημιουργία τους έως τον Μάρτιο του 2024, χωρίς περιορισμό γλώσσας. Εφαρμόστηκαν συγκεκριμένα κριτήρια ένταξης/αποκλεισμού για καθεμία από τις δύο κατηγορίες νηστείας (IF και νηστεία του Ραμαζανιού). Για την IF, συμπεριλήφθηκαν RCTs που αφορούσαν ενήλικες με T2DM. Μελέτες κατάλληλες για ένταξη στην ανασκόπηση συνέκριναν την IF (χρονικά περιορισμένη διατροφή, εναλλασσόμενη ημερήσια νηστεία, δίαιτα 5:2 ή περιοδική νηστεία) με ομάδες ελέγχου που έλαβαν συνεχή θερμιδικό περιορισμό, διατροφικές οδηγίες για το διαβήτη, μεσογειακή διατροφή ή συνήθη δίαιτα. Οι μελέτες αποκλείστηκαν εάν περιλάμβαναν παροχή έτοιμων γευμάτων, εάν η νηστεία στη χρονικά περιορισμένη διατροφή ήταν λιγότερο από 12 ώρες την ημέρα ή εάν στην εναλλασσόμενη/περιοδική νηστεία περιλάμβανε κατανάλωση περισσότερων από 600 θερμίδες την ημέρα. Για τη νηστεία του Ραμαζανιού, επιλέξιμες ήταν μελέτες παρατήρησης με σχεδιασμό πριν-μετά το Ραμαζάνι, και οι ομάδες ελέγχου από μελέτες παρέμβασης που δεν έλαβαν κάποια θεραπεία. Οι μελέτες αποκλείστηκαν εάν τα άτομα έλαβαν ειδικές παρεμβάσεις πριν ή κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού ή εάν η φαρμακευτική αγωγή για τον διαβήτη δεν ήταν σταθερή για τουλάχιστον δύο μήνες πριν το Ραμαζάνι. Το υπό μελέτη αποτέλεσμα είναι η μέση διαφορά της τιμής κάθε δείκτη μετά και πριν την IF ή τη νηστεία του Ραμαζανιού. Οι μελέτες συμπεριλήφθηκαν εάν ανέφεραν την αλλαγή σε τουλάχιστον έναν από τους παρακάτω δείκτες: γλυκόζη νηστείας (FPG), γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c), χοληστερόλη χαμηλής πυκνότητας (LDL), χοληστερόλη υψηλής πυκνότητας (HDL), ολική χοληστερόλη, τριγλυκερίδια, βάρος σώματος, δείκτης μάζας σώματος (BMI), περιφέρεια μέσης, συστολική αρτηριακή πίεση (SBP) και διαστολική αρτηριακή πίεση (DBP). Ο κίνδυνος σφάλματος αξιολογήθηκε με το εργαλείο Risk of Bias 2 για τις μελέτες IF και με το Joanna Briggs Institute Critical Appraisal Checklist για τις μελέτες του Ραμαζανιού. Αποτελέσματα: Η αναζήτηση ανέδειξε αρχικά 3.095 έρευνες, και τελικά συμπεριλήφθηκαν 77 μελέτες: 7 RCTs σχετικά με την IF και 70 μελέτες σχετικά με τη νηστεία του Ραμαζανιού (52 μελέτες παρατήρησης και 18 παρέμβασης). Μεταξύ των μελετών IF, 4 αφορούσαν χρονικά περιορισμένη διατροφή και 3 περιοδική νηστεία (δίαιτα 5:2, 4:3 ή 3:4: 2, 3 ή 4 μέρες νηστείας εβδομαδιαίως αντίστοιχα). Η IF οδήγησε σε στατιστικά σημαντική μείωση των FPG, HbA1c, βάρους και BMI, περισσότερο από τη συνήθη διατροφή και παρόμοια με τον συνεχή θερμιδικό περιορισμό στις περισσότερες μελέτες. Για τη νηστεία του Ραμαζανιού, δεν παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικές αλλαγές στην FPG, LDL, HDL, τα τριγλυκερίδια ή τη συνολική χοληστερόλη για τις μελέτες παρατήρησης ή παρέμβασης. Ωστόσο, παρατηρήθηκε σημαντική μείωση στην HbA1c, το βάρος, τον BMI, την περιφέρεια μέσης, την SBP και την DBP. Υπήρχε υψηλή ετερογένεια, με αναλύσεις υποομάδων να αποκαλύπτουν μεγαλύτερα οφέλη για μελέτες με υψηλότερες τιμές HbA1c, για μελέτες με καθυστερημένη αξιολόγηση των δεικτών μετά το τέλος του Ραμαζανίου και για πιο πρόσφατες μελέτες. Συζήτηση: Τόσο η διαλειμματική νηστεία όσο και η νηστεία του Ραμαζανιού μπορεί να έχουν θετική επίδραση σε διάφορους καρδιομεταβολικούς δείκτες για άτομα με T2DM. Σημαντικοί περιορισμοί αυτής της ανασκόπησης αναφορικά με την IF είναι η απουσία αναφοράς για τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας και ο μικρός αριθμός συμμετεχόντων και η χαμηλή ποιότητα στις περισσότερες RCTs. Σχετικά με τη νηστεία του Ραμαζανιού, ένας σημαντικός περιορισμός είναι η υψηλή ετερογένεια μεταξύ των μελετών.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Βενιεράκη Στυλιανή
- Venieraki Styliani
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- English
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3471159