Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

«Απόψεις και αντιλήψεις εργοθεραπευτών/τριών και ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τη νοηματοδότηση της ικανότητας : διερευνώντας ζητήματα ικανοτισμού»

Abstract

dc:description

Η μετατόπιση από την ιατρικοποιημένη και εξατομικευμένη σκέψη για την αναπηρία προς τη σύλληψή της ως κοινωνική κατασκευή που εισήγαγε με το κοινωνικό μοντέλο της αναπηρίας ο Oliver (2009), οδήγησε στην αμφισβήτηση του ρόλου των ειδικών ως εμπειρογνωμόνων που λαμβάνουν αποφάσεις για τη ζωή των ανάπηρων ατόμων ερήμην τους. Αναδεικνύεται, λοιπόν, όλο και περισσότερο η ανάγκη κριτικού αναστοχασμού από την πλευρά των ειδικών επαγγελματιών προκειμένου να αποδομήσουν τις κανονικοποιητικές και καταπιεστικές πρακτικές και συζήτησης γύρω από τον ικανοτισμό ως κοινωνικό φαινόμενο, ώστε να προτείνουν πρακτικές χωρίς αποκλεισμούς και προσανατολισμένες στη δικαιοσύνη (Yao et al., 2022). Η παρούσα διπλωματική εργασία εστιάζει στη διερεύνηση των απόψεων και αντιλήψεων εργοθεραπευτών/τριών και ατόμων με αναπηρία σχετικά με τη νοηματοδότηση της ικανότητας και της αναπηρίας, εξετάζοντας ζητήματα ικανοτισμού. Η μελέτη βασίζεται σε κριτικές προσεγγίσεις της αναπηρίας και της εργοθεραπείας, προβάλλοντας τη σημασία του κοινωνικού μοντέλου και τη διάκριση ανάμεσα στους όρους «βλάβη» (impairment) και «αναπηρία» (disability) (Oliver, 2009). Χρησιμοποιώντας θεωρητικά εργαλεία όπως η έννοια του ικανοτισμού (Campbell, 2009) και η προσέγγιση της βιοεξουσίας του Foucault (1973), η εργασία αναλύει πώς οι εργοθεραπευτικές πρακτικές συχνά διαμορφώνονται από ιατροκεντρικές αντιλήψεις, ενισχύοντας την περιθωριοποίηση των ανάπηρων ατόμων (Calder-Dawe et al., 2019). Η έρευνα, αξιοποιώντας την ποιοτική μεθοδολογία και την ανάλυση περιεχομένου, βασίστηκε σε δέκα (10) ημιδομημένες συνεντεύξεις εργοθεραπευτών/-τριων και ατόμων με αναπηρία που συμμετέχουν σε εργοθεραπευτικό πρόγραμμα παρέμβασης, προκειμένου να αναδείξει τις κοινωνικές διαστάσεις της ικανότητας και τις κανονικοποιητικές πρακτικές (Yao et al., 2022; Beagan & Hattie, 2015). Τα ευρήματα τονίζουν τη ανάγκη υιοθέτησης μιας πελατοκεντρικής προσέγγισης και αποδόμησης των στερεοτύπων που συνδέονται με την ικανότητα και τη λειτουργικότητα (Hammell, 2012; Gupta & Taff, 2015). Ακολουθώντας μια κριτική αναστοχαστική προσέγγιση, η έρευνα προτείνει την ενσωμάτωση των εμπειριών και των φωνών των ανάπηρων ατόμων στη θεραπευτική διαδικασία, προωθώντας την ένταξη και τη δικαιοσύνη στο έργο (Townsend & Wilcock, 2004). Η συμβολή της έγκειται στη δυνατότητα επαναπροσανατολισμού της εργοθεραπευτικής πρακτικής, αποφεύγοντας πατερναλιστικές και κανονικοποιητικές προσεγγίσεις (Whiteford et al., 2018).

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Καρακατσάνη Μυρτώ
  • Karakatsani Myrto

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3473799

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Καρακατσάνη Μυρτώ; Karakatsani Myrto. «Απόψεις και αντιλήψεις εργοθεραπευτών/τριών και ατόμων με αναπηρία αναφορικά με τη νοηματοδότηση της ικανότητας : διερευνώντας ζητήματα ικανοτισμού». 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3473799