National and Kapodistrian University of Athens
Η διερεύνηση του επιπέδου του εργασιακού άγχους και της κατάθλιψης στους ελεύθερους επαγγελματίες: συγκριτική μελέτη του δικηγορικου και των λοιπών επαγγελμάτων
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Οι δικηγόροι καλούνται συχνά να αντιμετωπίσουν διάφορες προκλήσεις κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους, όπως απαιτητικούς πελάτες, ασφυκτικές προθεσμίες, ηθικά διλήμματα, εξαντλητικά εργασιακά ωράρια, αναντιστοιχία οικονομικών απολαβών και κόπου εργασίας κ.α. Συχνά οι απαιτήσεις αυτές οδηγούν σε ψυχοπιεστικές καταστάσεις οι οποίες συμβάλλουν στην αύξηση του άγχους και κατάθλιψης σε αυτήν την ομάδα επαγγελματιών. Σκοπός: Η παρούσα διπλωματική εργασία μελετά την εμφάνιση άγχους και της κατάθλιψης στους δικηγόρους κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους. Μέθοδος: Το μέγεθος του δείγματος περιλαμβάνει 147 συμμετέχοντες. Απεστάλησαν ηλεκτρονικώς ερωτηματολόγια σε μάχιμους δικηγόρους της Θεσσαλονίκης και σε ενεργούς ελεύθερους επαγγελματίες τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, που εργάζονται στην ανωτέρω πόλη. 89 συμμετέχοντες ήταν δικηγόροι και 58 λοιποί ελεύθεροι επαγγελματίες. Η συλλογή των δεδομένων πραγματοποιήθηκε με τη χρήση ψυχομετρικών εργαλείων, τα οποία χορηγήθηκαν ανώνυμα στους συμμετέχοντες και συγκεκριμένα το Ερωτηματολόγιο της Κλίμακας Άγχους του Hamilton, το Ερωτηματολόγιο Μέτρησης Κατάθλιψης του Beck και το Ερωτηματολόγιο State- Trait Anxiety Inventory (STAI-40) προς διερεύνηση των επιπέδων άγχους και κατάθλιψης, καθώς και ένα ερωτηματολόγιο καταγραφής δημογραφικών χαρακτηριστικών, που δόθηκε για την εργασία αυτή. Αποτέλεσμα: Το 66,7% των συμμετεχόντων αποτελείται από γυναίκες και το 42,9% των συμμετεχόντων ανήκουν στην ηλικιακή ομάδα 35 έως 45 ετών, ενώ το 2,0% των συμμετεχόντων ανήκει στην ηλικιακή ομάδα 60-67 ετών. Η πλειοψηφία των συμμετεχόντων (61,9%) είναι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου. Το 90,5% των συμμετεχόντων κατοικεί στη Θεσσαλονίκη, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Ελλάδας. Το 60,5% των συμμετεχόντων ασκεί τη δικηγορία, ενώ το 39,5% ασκεί κάποιο άλλο επάγγελμα ως ελεύθερος επαγγελματίας. Οι συμμετέχοντες στην κλίμακα HAM-A παρουσιάζουν μέση βαθμολογία άγχους 17,4, με τυπική απόκλιση 10,41. Αυτό υποδηλώνει ότι, κατά μέσο όρο, οι συμμετέχοντες στη μελέτη μας βιώνουν ήπια έως μέτρια επίπεδα άγχους. Η ελάχιστη βαθμολογία 0 και η μέγιστη βαθμολογία 45 υπογραμμίζουν το εύρος των αγχωτικών συμπτωμάτων. Στην κλίμακα BDI-21 η μέση βαθμολογία κατάθλιψης είναι 9,43, με τυπική απόκλιση 8,74. Αυτό υποδεικνύει ελάχιστα επίπεδα κατάθλιψης μεταξύ των συμμετεχόντων. Η ελάχιστη τιμή είναι 0 και δηλώνει μηδενική κατάθλιψη και η μέγιστη τιμή 58 που δείχνει πιο σοβαρά συμπτώματα κατάθλιψης. Οι βαθμολογίες STAI-40 μετρούν τόσο το άγχος κατάστασης όσο και το άγχος χαρακτηριστικών. Η βαθμολογία του άγχους S έχει μέση τιμή 2,34 με τυπική απόκλιση 2,36 ενώ η βαθμολογία τους άγχους T έχει μέση τιμή 2,36 με τυπική απόκλιση 0,35, υποδεικνύοντας και τα δύο σχετικά χαμηλά επίπεδα άγχους. Η ελάχιστη τιμή για το άγχος S είναι 1,44 και δηλώνει μικρό βαθμό άγχους με μέγιστη τιμή 3,11 που δείχνει μέτριο βαθμό άγχους. Η ελάχιστη τιμή για το άγχος T είναι 1,60 και δηλώνει μικρό βαθμό άγχους και η μέγιστη τιμή 3,30 που δείχνει μέτριο βαθμό άγχους. Αυτά τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι, κατά μέσο όρο, οι συμμετέχοντες δεν βιώνουν υψηλά επίπεδα άγχους. Συζήτηση-Συμπέρασμα: Η πλειοψηφία των συμμετεχόντων ήταν γυναίκες, διέμεναν στη Θεσσαλονίκη, κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών και εργάζονταν κυρίως ως δικηγόροι. Ο επιπολασμός του άγχους και της κατάθλιψης επηρεάστηκε σημαντικά από το φύλο, με υψηλότερο ποσοστό γυναικών στο δείγμα. Η επαγγελματική ιδιότητα, ιδιαίτερα η δικηγορία, αναδείχθηκε ως κρίσιμος παράγοντας που σχετίζεται με υψηλότερες μέσες βαθμολογίες κατάθλιψης, υποδεικνύοντας τις συγκεκριμένες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι δικηγόροι στη διατήρηση της ψυχικής τους ευεξίας. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι δικηγόροι εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερη μέση βαθμολογία κατάθλιψης σε σύγκριση με τους συμμετέχοντες από άλλα επαγγέλματα. Αυτό μπορεί να προκύπτει από το γεγονός ότι το δικηγορικό επάγγελμα διεξάγεται σε ένα περιβάλλον υψηλής πίεσης με μεγάλο φόρτο και πολλές ώρες εργασίας και την ευθύνη χειρισμού περίπλοκων υποθέσεων, αλλά και την ευθύνη προστασίας της ελευθερίας, της περιουσίας ή των οικογενειακών σχέσεων μεταξύ συγγενών. Η συνεχής έκθεση σε στρεσογόνες καταστάσεις και υποθέσεις που αναλαμβάνουν, όπως δολοφονίες, διαζύγια, κλοπές κ.λπ., και η προσδοκία παροχής νομικών συμβουλών σε πελάτες που βρίσκονται σε κίνδυνο επηρεάζει αρνητικά την ψυχική ευημερία των δικηγόρων. Επιπρόσθετα, συχνή είναι η συναισθηματική εξάντληση και η εξουθένωση που βιώνουν οι δικηγόροι, επιδεινώνοντας περαιτέρω τα συμπτώματα της κατάθλιψης και του άγχους. Η απαιτητική φύση του επαγγέλματος μπορεί επίσης να δυσχεράνει την ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, επηρεάζοντας δυνητικά τις προσωπικές σχέσεις και αυξάνοντας περαιτέρω τον κίνδυνο συμπτωμάτων κατάθλιψης. Η παρατηρούμενη υψηλότερη μέση βαθμολογία κατάθλιψης μεταξύ των δικηγόρων υπογραμμίζει τις μοναδικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα άτομα στο δικηγορικό επάγγελμα. Υπογραμμίζει την ανάγκη εφαρμογής μηχανισμών υποστήριξης ψυχικής υγείας στο νομικό πεδίο και σε άλλα επαγγέλματα υψηλής πίεσης. Τελικά, μια προληπτική προσέγγιση για την ψυχική ευεξία όχι μόνο ωφελεί τα ίδια τα άτομα αλλά ενισχύει επίσης τη συνολική ποιότητα και ηθική των υπηρεσιών που παρέχουν. Συμπερασματικά, τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν την περίπλοκη αλληλεπίδραση μεταξύ των δημογραφικών χαρακτηριστικών, της επαγγελματικής κατάστασης και των αποτελεσμάτων ψυχικής υγείας. Τονίζεται η ανάγκη αναγνώρισης και αντιμετώπισης των προκλήσεων ψυχικής υγείας σε συγκεκριμένα επαγγέλματα, όπως το δικηγορικό, και αναδεικνύει τη σημασία της πρόληψης και την ανάγκη για τον σχεδιασμό παρεμβάσεων για τη βελτίωση της ευημερίας σε επαγγέλματα με υψηλό στρες και κατάθλιψη.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Διαλυνά Άρτεμις
- Dialyna Artemis
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3476518