Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Τοπικές της ανακλαστικής διαλεκτικής Άνθρωπος-Ζώο με εκφάνσεις ανθρωπομορφισμού και ζωομορφισμού στο κλασικό παραμύθι

Abstract

dc:description

Η ύπαρξη μιας δυναμικής αμοιβαιότητας-ενότητας ως βάση για επικοινωνία μεταξύ ανθρωπίνων και μη-ανθρωπίνων εμβίων οργανισμών, συνίσταται στον όρο «ανακλαστική διαλεκτική». Με γνώμονα τον στοχασμό του Εμπεδοκλή, σύμφωνα με τον οποίο ο άνθρωπος και η Φύση αποτελούν οργανική-αδιάσπαστη ολότητα με την αλληλο-ενσωμάτωση των γίγνεσθαι, προωθείται η συνύπαρξη των όντων με όρους αμοιβαίου σεβασμού. Οι «κρυσταλλώσεις», η «συναισθηματική όραση», η «οπτική νόηση», το «αίψα», αποτελούν τις προϋποθέσεις της μη αναπαραστατικής, ανακλαστικής πρόσληψης. Ταυτόχρονα, οι όροι «ανθρωπομορφισμός» και «ζωομορφισμός» εμφανίζονται ως μηχανισμοί καλλιέργειας της ανοχής και της αποδοχής και ως αντίρροπες ψυχολογικές ροπές, θολώνουν το όριο ανθρώπου-ζώου. Ο πρώτος, αφορά στην προβολή/απόδοση ανθρωπίνων χαρακτηριστικών σε μη ανθρώπινες οντότητες-στα άλλα ζώα και ο δεύτερος, στην προβολή/απόδοση ζωικών χαρακτηριστικών στον άνθρωπο, με την ιδιαίτερη ιδιότητα της μορφής του ως «self-expansion» που σχετίζεται με την συμπερίληψη και άλλων ατόμων-ζώων στην αίσθηση του ανθρωπίνου εαυτού. Εδώ, ακριβώς, να επισταθεί η προσοχή στα τρωτά σημεία των δύο ροπών, με την απανθρωποποίηση (άρνηση της ανθρώπινης, αλλά όχι και της έμβιας φύσης) και την υπανθρωποποίηση (ήπια/ζωώδης μορφή απαθρωποποίησης-τοποθέτηση του ανθρώπου πιο κοντά στα ζώα) να αποτελούν εκφάνσεις ζωομορφισμού. Η ψυχολογία αλληλεπίδρασης ανθρώπων-ζώων (ΑΑΖ), η οποία μελετά τους ψυχολογικούς μηχανισμούς που εμπλέκονται και τους παράγοντες που ασκούν επιρροή αναφορικά με την εν λόγω συσχέτιση, συνομιλεί με τους όρους «ανακλαστική διαλεκτική», «ανθρωπομορφισμός», «ζωομορφισμός» καθώς, μεταξύ άλλων, χρησιμοποιεί τις εννοιολογικές βάσεις της ζωολογίας και της ανθρωπολογίας και, διαρθρώνεται στους ψυχολογικούς μηχανισμούς που επιστρατεύουν οι άνθρωποι και τα ζώα κατά την αλληλεπενέργειά τους. Με την πολύπλευρη προσέγγιση της σχέσης ανθρώπου-ζώου/φύσης από τη διαλεκτική συσχέτιση και αλληλοσύνδεση των οντοτήτων στο πλαίσιο αφήγησης ιστοριών-φανταστικών σεναρίων, οι επιστημονικοί όροι, οι θεωρητικές προσεγγίσεις, εφαρμόζονται και αυτο-αναλύονται με αμεσότητα, στα έργα με διαχρονική λειτουργία-συνέχεια: Στα κλασικά παραμύθια. Ώστε, αυτά να προσληφθούν μη αναπαραστατικά, ανακλαστικά. Για τους σκοπούς της εργασίας, έχουν επιλεχθεί τα εξής τέσσερα: «Η μικρή γοργόνα», «Η λίμνη των κύκνων», «Η Πριγκίπισσα και ο βάτραχος», «Η Πεντάμορφη και το Τέρας».

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Χαραλαμπάκη Μυράντα
  • Charalampaki Myranda

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3478640

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Χαραλαμπάκη Μυράντα; Charalampaki Myranda. Τοπικές της ανακλαστικής διαλεκτικής Άνθρωπος-Ζώο με εκφάνσεις ανθρωπομορφισμού και ζωομορφισμού στο κλασικό παραμύθι. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3478640