National and Kapodistrian University of Athens
Μη ιατρική χρήση των συνταγογραφούμενων φαρμάκων: Η σχέση της με την ικανότητα επίλυσης κοινωνικών προβλημάτων και τη λειτουργικότητα της οικογένειας των νεαρών ηλικίας 18 έως 25 ετών
Abstract
dc:descriptionΕισαγωγή: Η μη ιατρική χρήση συνταγογραφούμενων φαρμάκων αποτελεί ένα αυξανόμενο φαινόμενο με σημαντικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τη συσχέτιση της χρήσης αυτών των φαρμάκων με τις δεξιότητες κοινωνικής επίλυσης προβλημάτων και τη λειτουργικότητα της οικογένειας σε νεαρούς ενήλικες 18-25 ετών. Σκοπός: Σκοπός της έρευνας είναι η διερεύνηση των κοινωνικών και οικογενειακών παραγόντων που επηρεάζουν τη μη ιατρική χρήση συνταγογραφούμενων φαρμάκων, με έμφαση στην κοινωνική λειτουργικότητα και την οικογενειακή υποστήριξη. Μέθοδος: Η παρούσα μελέτη ήταν συγχρονική και ποσοτική, και πραγματοποιήθηκε το διάστημα Σεπτεμβρίου 2024 – Φεβρουαρίου 2025. Στην έρευνα συμμετείχαν 267 νεαροί ενήλικες ηλικίας 18 έως 25 ετών (Μ=22,4, SD=2), εκ των οποίων το 61,8% ήταν γυναίκες. Η συλλογή του δείγματος έγινε διαδικτυακά, μέσω Google Forms, με μεθόδους ευκαιριακής δειγματοληψίας και χιονοστιβάδας. Κριτήρια συμμετοχής αποτέλεσαν η ηλικία και η ελληνόφωνη επάρκεια, ενώ αποκλείστηκαν άτομα που ξεπερνούσαν το ηλικιακό όριο των 25 ετών. Ως ερευνητικά εργαλεία χρησιμοποιήθηκαν ένα ερωτηματολόγιο για τη μη ιατρική χρήση συνταγογραφούμενων φαρμάκων, η Κλίμακα Αξιολόγησης Οικογενειακής Λειτουργικότητας (FAD) και το Ερωτηματολόγιο Δεξιοτήτων Επίλυσης Προβλημάτων (PSI). Η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκε με το στατιστικό πρόγραμμα SPSS 26.0, μέσω περιγραφικών και επαγωγικών τεχνικών, όπως τα τεστ Mann-Whitney και Χ², καθώς και λογαριθμιστική και γραμμική παλινδρόμηση. Αποτελέσματα: Η ανάλυση των δεδομένων έδειξε ότι το 52,4% των συμμετεχόντων ανέφερε τουλάχιστον μία φορά μη ιατρική χρήση συνταγογραφούμενων φαρμάκων το τελευταίο μήνα. Η προβληματική οικογενειακή λειτουργικότητα φάνηκε να επηρεάζει σημαντικά τις δεξιότητες επίλυσης κοινωνικών προβλημάτων: οι συμμετέχοντες που ανέφεραν δυσλειτουργική οικογενειακή δομή παρουσίασαν υψηλότερες βαθμολογίες στις υποκλίμακες της PSI, κάτι που αντιστοιχεί σε χαμηλότερη αυτοπεποίθηση, μεγαλύτερη αποφυγή και μειωμένο προσωπικό έλεγχο. Σημαντικές σχέσεις εντοπίστηκαν επίσης ανάμεσα στην ηλικία, την επαγγελματική κατάσταση, την οικογενειακή κατάσταση των γονέων και την οικονομική κατάσταση, με τις διαστάσεις της επίλυσης προβλημάτων. Τέλος, άτομα με προβληματική οικογενειακή λειτουργία είχαν αυξημένες πιθανότητες μη ιατρικής χρήσης φαρμάκων, ειδικά υπνωτικών και αγχολυτικών. Συμπεράσματα: η παρούσα μελέτη αναδεικνύει τη σημασία των κοινωνικών και οικογενειακών παραγόντων στη μη ιατρική χρήση συνταγογραφούμενων φαρμάκων. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη για παρεμβάσεις που ενισχύουν τις κοινωνικές δεξιότητες, την οικογενειακή υποστήριξη και τη βελτίωση της πρόσβασης σε ψυχολογική βοήθεια. Περαιτέρω έρευνα μπορεί να συμβάλει στη βαθύτερη κατανόηση των παραγόντων που επηρεάζουν τη χρήση μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων και στην ανάπτυξη στρατηγικών πρόληψης.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Μπαλιούσκα Αρετή
- Baliouska Areti
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3478772