Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Autoethnography as a Praxis of Resistance in Ibtisam Azem’s The Book of Disappearance, Ghassan Kanafani’s Returning to Haifa, Isabella Hammad’s Enter Ghost, and Hany Abu-Assad’s Paradise Now

Abstract

dc:description

Εκκινώντας από την ιδέα ότι κάθε προσπάθεια να αρθρώσει κανείς λόγο για τον αγώνα των Παλαιστινίων και να μιλήσει εκ μέρους τους με όρους αισθητικούς αποτελεί εκ προοιμίου ένα είδος πολιτικής βίας και πολιτισμικής επιβολής του ευρωκεντρικού λογοκεντρικού μοντέλου σε έθνη υπό διαπραγμάτευση, η παρούσα διπλωματική εργασία θέτει υπό αμφισβήτηση την έννοια του αρχείου και εξετάζει την αυτοεθνογραφία ως πράξη αντίστασης στο The Book of Disappearance (2014) της Ibtisam Azem, το Returning to Haifa (1969) του Ghassan Kanafani, το Enter Ghost (2023) της Isabella Hammad και το Paradise Now (2005) του Hany Abu-Assad. Υποστηρίζω ότι τα κείμενα αμφισβητούν τις οντο-αποικιακές πρακτικές οικειοποίησης και κατηγοριοποίησης του σώματος και της γης, διανοίγοντας, ταυτόχρονα, τη δυνατότητα για την αντίσταση και την υπέρβαση της αποικιακότητας της ύπαρξης και της μνήμης (Maldonado-Torres 240) όπως αυτή αναπαρίσταται μέσα από διαφορετικές χρονικότητες και μέσα. Οι αφηγήσεις των Azem, Kanafani, Hammad και Abu-Assad, αντιτίθενται στην αρχειακή λογική και αναδεικνύουν τις sumud αφηγήσεις ως «κοινωνιογενή κώδικα» (Wynter and McKittrick 23) που συντηρεί και διαμορφώνει τη θραυσματική Παλαιστινιακή ταυτότητα, επαναδιαπραγματεύεται τους όρους της διχοτόμησης, της σύγκρουσης ανάμεσα στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη και της σχέσης του Παλαιστινιακού λαού με τη γη. Η αντίσταση στη βία της αποικιακής εξουσίας ανιχνεύεται στα λογοτεχνικά και φιλμικά κείμενα ως αισθητική και χωρική· ο γεωγραφικός χώρος της Παλαιστίνης/Ισραήλ προσδιορίζεται φαντασιακά εκ νέου και η γη δρα ως έμβια οντότητα και ως αρχειακό θραύσμα που διαταράσσει την Ιστορία και τους αρχειακούς μηχανισμούς της νεκροεξουσίας (Mbembe 66). Μία από τις μορφές αντίστασης που αναδύεται στα κείμενα είναι η επαναδιαπραγμάτευση του παρελθόντος που αμφισβητείται ή παρερμηνεύεται· η μνήμη της Νάκμπα συντίθεται από λεπτομέρειες και ελλείψεις και εμφατικά εμφανίζεται ως αντι αφήγηση αναποδογυρίζοντας την επίσημη και κατασκευασμένη από τον δυτικό λογοκεντρισμό Ιστορία. Τα κείμενα, ταυτόχρονα, εξερευνούν τη σωματική στρατηγική αντίσταση και συζητούν εκ νέου όρους όπως η "τρομοκρατία" μέσα από το πρίσμα της «επιθυμίας να καταλάβουμε και να μην καταλάβουμε» (Zaoui 27), υπονοώντας ότι το δικαίωμα στην εξέγερση απέναντι σε ένα καταπιεστικό καθεστώς είναι ουσιαστικά ένα δικαίωμα που απορρίπτεται ως παγκόσμια τρομοκρατία από τα δυτικά εθνοκράτη. Συνθέτοντας ένα αντι-αρχείο κειμένων μέσα από τη συγκριτική τους μελέτη, υποστηρίζω ότι η ποιητική και πολιτική της αντίστασης που αυτό σηματοδοτεί στέκεται κριτικά απέναντι στην αμφισημία και (α)δυνατότητα της ίδιας της πράξης αντίστασης. Αυτό το αντι-αρχείο στοχάζεται τις έννοιες της δικαιοσύνης, της αντίστασης και της δημοκρατίας με όρους αποαποικιακούς, επιχειρώντας να τις αποσπάσει από την αποικιοκρατική τους μήτρα και να τις επανεξετάσει σε σχέση με την ηθική της μαρτυρίας και την (απο)οριοθετημένη τροχιά του μετα φυλετικού και μετα?εθνικού φαντασιακού.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Γιαννούσιου Σοφία
  • Giannousiou Sophia

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:3481694

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Γιαννούσιου Σοφία; Giannousiou Sophia. Autoethnography as a Praxis of Resistance in Ibtisam Azem’s The Book of Disappearance, Ghassan Kanafani’s Returning to Haifa, Isabella Hammad’s Enter Ghost, and Hany Abu-Assad’s Paradise Now. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/3481694