National and Kapodistrian University of Athens
Προσεγγίσεις και αναπαραστάσεις των δικαιωμάτων του παιδιού στα σχολικά εγχειρίδια «Γεια σας» και «Μαργαρίτα»
Abstract
dc:descriptionΗ παρούσα Διπλωματική Εργασία πραγματεύεται τις προσεγγίσεις και τις αναπαραστάσεις των δικαιωμάτων του παιδιού, όπως αυτές αποτυπώνονται στα σχολικά εγχειρίδια «Γεια σας» και «Μαργαρίτα». Τα βιβλία αυτά συνιστούν διαπολιτισμικά εκπαιδευτικά μέσα, τα οποία είναι σχεδιασμένα για να εξυπηρετούν τις μαθησιακές ανάγκες μαθητών που δεν έχουν αναπτύξει σε ικανοποιητικό βαθμό τη γλωσσική επάρκεια στην ελληνική γλώσσα. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα έρευνα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς δεν περιορίζεται στην καταγραφή της συχνότητας αναφοράς στα δικαιώματα του παιδιού, αλλά επεκτείνεται και στη διερεύνηση του τρόπου παρουσίασής τους στα συγκεκριμένα σχολικά εγχειρίδια. Επιπρόσθετα, η επισήμανση και η ανάλυση των προαναφερθέντων ευρημάτων κρίνονται ως θεμελιώδους σημασίας, δεδομένου ότι η παροχή πρόσβασης σε αυτή τη γνώση δύναται να συμβάλλει καθοριστικά στην προαγωγή της ισότιμης συμμετοχής όλων των μαθητών στο εκπαιδευτικό και, κατ’ επέκταση, στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Όσον αφορά το ευρύτερο πλαίσιο, στο οποίο εντάσσεται η συγκεκριμένη εργασία, αυτό είναι η διαπολιτισμική εκπαίδευση, ενώ δίνεται έμφαση στη σύνδεση μεταξύ της γλωσσικής προσαρμογής και της ενίσχυσης της κατανόησης από τα παιδιά των δικαιωμάτων τους. Όσον αφορά τον σκοπό της έρευνας, αυτός είναι η ανάδειξη του βαθμού της άμεσης και έμμεσης προώθησης των δικαιωμάτων του παιδιού, όπως αυτά παρουσιάζονται στα διαπολιτισμικά διδακτικά εγχειρίδια «Γεια σας» και «Μαργαρίτα». Σε συνάρτηση με αυτό, μεταξύ των επιμέρους στόχων της συγκαταλέγονται η καταγραφή όλων των αναφορών στα δικαιώματα του παιδιού, όπως αυτά ορίζονται στη Διεθνή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, καθώς και η ανάλυση του τρόπου με τον οποίο αυτά παρουσιάζονται. Η βασική υπόθεση που διατυπώνεται είναι ότι, παρά τις υπαινικτικές αναφορές που αναμένεται να καταγραφούν στα εν λόγω εγχειρίδια, αυτές δεν επαρκούν για την ολοκληρωμένη και συστηματική ενημέρωση των μαθητών σχετικά με τα δικαιώματά τους. Για τη διεξαγωγή της παρούσας έρευνας αξιοποιείται η ποιοτική ανάλυση περιεχομένου ως μεθοδολογική προσέγγιση, ενώ το ερευνητικό υλικό συνιστούν τα σχολικά εγχειρίδια «Γεια σας» και «Μαργαρίτα». Όσον αφορά τη δομή της εργασίας, αυτή οργανώνεται σε τέσσερα διακριτά κεφάλαια. Αρχικά, στο πρώτο κεφάλαιο εξετάζεται η έννοια των «δικαιωμάτων του παιδιού» και αναλύεται η πορεία προς τη νομική θεμελίωσή τους, ενώ πραγματοποιείται εκτενής αναφορά και στα ανθρώπινα δικαιώματα, τα οποία θεωρούνται προπομπός των δικαιωμάτων του παιδιού. Στο δεύτερο κεφάλαιο εξετάζεται η ανάγκη της προώθησης των δικαιωμάτων του παιδιού μέσω της εκπαίδευσης και, πιο ειδικά, μέσω της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Στο πλαίσιο αυτό, γίνεται αντικείμενο ανάλυσης το δικαίωμα που έχουν όλα τα παιδιά στην εκπαίδευση και στην παιδεία, αναδεικνύεται η εις διπλούν μειονοτική υπόσταση των παιδιών προσφύγων και μεταναστών και προβάλλεται ο καθοριστικός ρόλος της διαπολιτισμικότητας ως θεμελιώδους αρχής στις σύγχρονες πολυπολιτισμικές κοινωνίες. Στο τρίτο κεφάλαιο, όπου παρουσιάζονται λεπτομερώς ο σχεδιασμός και η υλοποίηση της έρευνας, διασαφηνίζονται ο κύριος σκοπός και οι επιμέρους στόχοι της, διατυπώνονται τα ερευνητικά ερωτήματα που τίθενται προς απάντηση, περιγράφεται η μεθοδολογική προσέγγισή της και προσδιορίζεται το αντικείμενο μελέτης της. Επιπρόσθετα, στο εν λόγω κεφάλαιο καταγράφονται και τα ευρήματα της έρευνας, τα οποία καταδεικνύουν ότι, αν και οι έμμεσες αναφορές στα δικαιώματα του παιδιού παρέχουν δυνατότητες ενίσχυσης της γνώσης των παιδιών σχετικά με εκείνα, αυτές δεν επαρκούν για τη συστηματική και ολοκληρωμένη διαφώτισή τους. Συμπερασματικά, υπογραμμίζεται η επιτακτική ανάγκη για την ενισχυμένη, μεθοδευμένη και συστηματικότερη παρουσίαση των δικαιωμάτων του παιδιού στο πλαίσιο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης, ώστε να ευνοείται η ισότιμη και ουσιαστική συμμετοχή των μαθητών στην κοινωνία.
Author and committee
dc:creator, dc:contributor.*- Authors dc:creator
-
- Κορρέ Μαρία-Μαργαρίτα
- Korre Maria-Margarita
Subjects
dc:subject × 2Rights
- Language dc:language
- Ελληνικά, Greek
Identifiers
dc:identifier.*- Identifier
- uoadl:3497934