Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Πρώτες βοήθειες ψυχικής υγείας στη διαχείριση καταστροφών

Abstract

dc:description

Η εκδήλωση φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών μπορεί να προκαλέσει άμεσες αλλά και μακροχρόνιες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία του πληθυσμού. Η ολοένα και αυξανόμενη εκδήλωση καταστροφών και η ανάδυση σύνθετων απειλών απαιτούν τον σχεδιασμό ενός ολοκληρωμένου μοντέλου διαχείρισης κρίσεων με γνώμονα την ψυχοκοινωνική στήριξη στις κρίσεις και την ενίσχυση της ετοιμότητας των πρώτων ανταποκριτών αλλά και του γενικότερου πληθυσμού. Οι Πρώτες Βοήθειες Ψυχικής Υγείας είναι μια ευρέως αναγνωρισμένη προσέγγιση που χρησιμοποιείται από πολλούς διεθνείς οργανισμούς και αποσκοπεί στην κάλυψη των βασικών αναγκών των επιζώντων, στην άμβλυνση των έντονων συμπτωμάτων ψυχικής δυσφορίας αλλά και στην αυτοφροντίδα των ανταποκριτών, άμεσα μετά την καταστροφή. Αν και αποτελεί την πλέον διαδεδομένη προσέγγιση στην παροχή υποστήριξης σε περιπτώσεις κρίσεων, η αποτελεσματικότητά της αποτελεί αντικείμενο συνεχούς έρευνας λόγω της ιδιάζουσας φύσης των καταστροφών και της δυσκολίας συλλογής δεδομένων στο συνκαταστροφικό στάδιο. Στην παρούσα εργασία διερευνάται η εφαρμογή των Α’ ΒΨΥ στη διαχείριση καταστροφών, οι αρχές, τα βασικά μοντέλα, η εκπαίδευσή αλλά και τα πλεονεκτήματα και οι αδυναμίες της συγκεκριμένης προσέγγισης. Μέσω ποσοτικής έρευνας, βιβλιογραφικής ανασκόπησης και μελέτης περιπτώσεων εφαρμογής τους σε τρεις διαφορετικές καταστροφές ανεπτυγμένων και αναπτυσσόμενων χωρών διερευνήθηκε η αποτελεσματικότητα των Α ΒΨΥ στο συνκαταστροφικό στάδιο και στην ψυχοκοινωνική στήριξη του πληθυσμού. Ακόμη, μελετήθηκε η εφαρμογή τους στο προκαταστροφικό στάδιο και η αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων και μεθόδων εκπαίδευσης στην ετοιμότητα των ανταποκριτών. Μέσα από την έρευνα εξακριβώνεται η διαδεδομένη εφαρμογή των Α΄ΒΨΥ στο πεδίο των καταστροφών καθώς και η αποτελεσματικότητά τους στη μείωση των συμπτωμάτων δυσφορίας του επιζώντα και στην αύξηση των δεξιοτήτων και του αισθήματος ετοιμότητας του ανταποκριτή. Επίσης, ενισχύεται το κενό της ψυχοκοινωνικής στήριξης του πληθυσμού που προκύπτει από την έλλειψη επαγγελματιών ψυχικής υγείας σε μια τεράστιας κλίμακας καταστροφή με αυξημένες ανάγκες, αλλά και διευκολύνεται η παροχή ψυχολογικής στήριξης σε χώρες με έντονο το στίγμα της ψυχικής ασθένειας. Παρόλ’ αυτά αναδύονται σημαντικές αδυναμίες, όπως η έλλειψη ενός ενιαίου προγράμματος εκπαίδευσης και εποπτείας, δυσκολίες προσαρμογής των Α’ΒΨΥ στην πολιτισμική ιδιαιτερότητα της κάθε χώρας αλλά και μη επαρκή ερευνητικά δεδομένα. Αν και απαιτούνται περισσότερες έρευνες για την αποτελεσματικότητά τους, οι Α’ ΒΨΥ αποτελούν μια αποτελεσματική προσέγγιση στη διαχείριση καταστροφών και στην υποστήριξη του πληγέντος πληθυσμού. Η ενσωμάτωση της συγκεκριμένης προσέγγισης, στα σχέδια διαχείρισης κρίσεων, μέσω ενός ολοκληρωμένου πλάνου εκπαίδευσης και εφαρμογής μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την ετοιμότητα και ανθεκτικότητα της κοινότητας και να μειώσει τις αρνητικές επιδράσεις μιας καταστροφής.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Σελεάρη Ειρήνη
  • Seleari Eirini

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5297858

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Σελεάρη Ειρήνη; Seleari Eirini. Πρώτες βοήθειες ψυχικής υγείας στη διαχείριση καταστροφών. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5297858