Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Από την Αθήνα στο Πεντελικό: Η φυσική και ψηφιακή διαχείριση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Sophie de Marbois.

Abstract

dc:description

Με αφορμή τη συμπλήρωση 190 χρόνων από το διάταγμα της 18ης/30ής Σεπτεμβρίου, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 56/1834 και ανακήρυξε την Αθήνα «Βασιλική καθέδρα και Πρωτεύουσα» κρίθηκε σημαντική μια εκ νέου ανάλυση του ιστορικού πλαισίου διαμόρφωσης της πρωτεύουσας, των περιχώρων της, καθώς και των φιλελληνικών κοινοτήτων που εγκαταστάθηκαν εκεί κατά την περίοδο της λεγόμενης «βαυαροκρατίας». Μέσα από τη μελέτη περίπτωσης της Sophie de Marbois, γνωστή ως Δούκισσα της Πλακεντίας, επιχειρείται η εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με την αξία των κληροδοτημάτων της και τη συμβολή τους στην αθηναϊκή ζωή του 19ου αιώνα. Πέρα από τα αρχιτεκτονήματα με τα οποία συνδέθηκε και τα οποία εξετάζονται λόγω των διαφορών τους από τα καθιερωμένα νεοκλασικά πρότυπα της εποχής, ο ιστορικός Στάθης Γκότσης επισημαίνει: «Κληροδότησε [δε] όχι μόνο τα κτήρια που συνδέθηκαν με την παρουσία της στην πόλη και συνεχίζουν να την κοσμούν, αλλά και τις ιστορίες που ξεδιπλώθηκαν γύρω από το όνομά της συμπλέκοντας πραγματικά περιστατικά με υπερβολικές διηγήσεις, μυθεύματα και αυθαίρετες ερμηνείες.». Παρότι αυτά τα μυθεύματα μας είναι μέχρι και σήμερα ασαφή, η ύπαρξη του μνημειακού συνόλου των ιστορικών κτηρίων, των γεφυρών και του ίδιου του τάφου της εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την κατάληξή τους ως άδεια κελύφη· όπως ακριβώς συμβαίνει και με τον σταθμό του μετρό που φέρει το όνομά της, αλλά παραμένει οργανικά αποσυνδεδεμένος από εκείνη. Η έως τώρα διαχείριση της υλικής της κληρονομιάς αναπαράγει μια ωφελιμιστική χρήση, χωρίς σύνδεση με τη γυναίκα που τα δημιούργησε και κατ’ επέκταση χωρίς κάποια σύνδεση με την εποχή τους. Τα εν λόγω μνημεία αποσυνδέονται από το ιστορικό πλαίσιο μέσα στο οποίο δημιουργήθηκαν και, συνεπώς, στερούνται του ερμηνευτικού πλαισίου που είναι απαραίτητο για την κατανόηση και ανάδειξή τους. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τα θεωρητικά και τεχνικά ζητήματα μέσα από βιβλιογραφική και επιτόπια έρευνα, ταύτιση και ανάδειξη πηγών, καθώς και αξιολόγηση των σωζόμενων αρχιτεκτονικών καταλοίπων. Ακολουθεί η μελέτη διαχείρισης και ανάδειξης των ιστορικών τεκμηρίων, με στόχο την εφαρμογή των βέλτιστων πρακτικών αποκατάστασης, ερμηνείας και ανοιχτής πρόσβασης στις υλικές και άυλες μνήμες που συνδέονται με την ίδρυση του νεοελληνικού κράτους, αλλά και με το έργο μιας γυναίκας η οποία επέλεξε να ζήσει έξω από την “ανδρική προστασία” της οικίας της και κατάφερε να επιβιώσει, να διαπραγματευτεί, να συναναστραφεί και τελικά να επιβληθεί σε μια ανδροκρατούμενη εποχή, συνεργαζόμενη με άνδρες διαφόρων κοινωνικών και επαγγελματικών περιβαλλόντων (βλ. αρχιτέκτονες, εργολάβους, πολιτικούς, Εκκλησία).

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Μαρκόγλου Κωνσταντίνα
  • Markoglou Konstantina

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5308082

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Μαρκόγλου Κωνσταντίνα; Markoglou Konstantina. Από την Αθήνα στο Πεντελικό: Η φυσική και ψηφιακή διαχείριση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Sophie de Marbois.. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5308082