Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Οι ιατροί στην Κατοχή και την Εθνική Αντίσταση

Abstract

dc:description

Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να ερευνήσει τη δραστηριοποίηση των ιατρών και των φοιτητών ιατρικής κατά τη διάρκεια της Κατοχής, την εμπλοκή τους στα τεκταινόμενα και τη συμμετοχή τους στην Εθνική Αντίσταση. Μελετώνται οι υγειονομικές συνθήκες κατά την περίοδο πριν την έναρξη της κατοχής και πως αυτές μεταβλήθησαν λόγω των κατοχικών συνθηκών. Ερευνάται ο υποσιτισμός και ο λιμός που προέκυψε καθώς και οι σωματικές και παθολογικές επιπτώσεις με έξαρση ασθενειών όπως ο τύφος, η φυματίωση, η ελονοσία και η χολέρα, συχνά με επιδημίες μικρής έκτασης. Επίσης, ερευνώνται οι ψυχοπαθολογικές καταστάσεις που προέκυψαν, μέσω της καλά οργανωμένης εκ μέρους των κατακτητών επιβολής της πείνας και του φόβου, οι οποίες κρατούσαν τον πληθυσμό σε διαρκή κατάσταση αγωνίας και αβεβαιότητας. Κατόπιν μελετώνται οι πολιτικές συνθήκες που οδήγησαν στη δημιουργία της Εθνικής Αντίστασης και οι κυριότερες αντιστασιακές οργανώσεις: ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, ΕΔΕΣ-ΕΟΕΑ και ΕΚΚΑ – Σύνταγμα 5/24, καθώς και μικρότερες όπως η ΠΕΑΝ. Παρουσιάζεται η υγειονομική δομή της κάθε μίας, καθώς και η οργανωτική της λειτουργία. Διερευνάται η συμμετοχή στην Εθνική Αντίσταση ως μέσο συμμετοχής στα κοινωνικά δίκτυα και ως αντιρροπιστικός παράγοντας των δυσμενών επιπτώσεων των κατοχικών συνθηκών. Κατά τη διάρκεια της Κατοχής και υπό τη λειτουργία των υγειονομικών δομών των αντιστασιακών οργανώσεων δημιουργήθηκαν ευάριθμα νοσοκομεία, ιατρεία και φαρμακεία τα οποία περιέθαλψαν τόσο αντάρτες, όσο και πολίτες, κάτι που συχνά ήταν πρωτόγνωρο για τους δεύτερους, ενώ δόθηκε έμφαση στα παιδιά. Παράλληλα έλαβαν χώρα χειρουργικές επεμβάσεις, φτάνοντας μέχρι και την πρώτη μεταμόσχευση οργάνων στην Ελλάδα. Μέσω αναζήτησης της βιβλιογραφία, αλλά και στο αρχείο του Ναπολέοντα Ζέρβα παρουσιάζονται συνολικά 738 ιατροί και φοιτητές/ριες ιατρικής που έδρασαν κατά την κατοχή και είχαν εμπλοκή στα τεκταινόμενα ή ακόμα έπεσαν θύματα των κατακτητών. Η πλειονότητα τους ανήκει στο ΕΑΜ/ΕΛΑΣ, ενώ σκιαγραφούνται και οι ιατροί και φοιτητές/ριες ιατρικής που συμμετείχαν στον ΕΔΕΣ-ΕΟΕΑ, αλλά και στην ΕΚΚΑ-5/42 και σε μικρότερες αντιστασιακές οργανώσεις. Μεταξύ άλλων προκύπτουν ιατροί που ανήκαν στην ελλαδική εβραϊκή κοινότητα. Συνολικά, σκιαγραφούνται τα ιδανικά, η ανιδιοτέλεια και η αυτοθυσία των ιατρών σε συνδυασμό με τις υψηλές προσωπικές και ανθρωπιστικές τους αξίες.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Αγκυραλίδης Γρηγόριος
  • Agkyralidis Grigorios

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5316805

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Αγκυραλίδης Γρηγόριος; Agkyralidis Grigorios. Οι ιατροί στην Κατοχή και την Εθνική Αντίσταση. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5316805