Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Η φιλοσοφία του Πλάτωνα και η επίδρασή της στη βυζαντινή φιλολογία και θεολογία.

Abstract

dc:description

Η φιλοσοφία του Πλάτωνα και ο Νεοπλατωνισμός που συνεχίζει και ανανεώνει την πλατωνική φιλοσοφία ασκούν σημαντική επίδραση στη βυζαντινή φιλολογία και θεολογία. Η πλατωνική διάκριση του κόσμου σε αισθητό και νοητό, ο δυϊσμός αθάνατης ψυχής - θνητού σώματος και η ιδέα του υπέρτατου Αγαθού ενσωματώνονται στη χριστιανική σκέψη ως θεολογικές έννοιες. Η πλατωνική θεωρία των Ιδεών, η οποία αναπτύσσεται στο έργο του Πολιτεία προσφέρει μια μεταφυσική που καθίσταται αντικείμενο επεξεργασίας από τους Βυζαντινούς. Παράλληλα, η μετάβαση από τον πλατωνισμό στον Νεοπλατωνισμό συμβάλλει καθοριστικά στην ενδυνάμωση της θεολογικής διάστασης της πλατωνικής παράδοσης. Ο Νεοπλατωνισμός με την απορροή των όντων από το Εν και τη μυστικιστική επιστροφή προς αυτό προσφέρει εννοιολογικό και γλωσσικό υλικό για τη μυστική θεολογία του Διονύσιου Αρεοπαγίτη. Ακόμα, λόγιοι του Βυζαντίου όπως ο Μιχαήλ Ψελλός, ο Ιωάννης Ιταλός και ο Γεώργιος Γεμιστός Πλήθων μελετούν συστηματικά τα πλατωνικά κείμενα, τα ερμηνεύουν και συμβάλλουν στη διάσωση της πλατωνικής φιλοσοφικής παράδοσης. Στην πατερική σκέψη, πλατωνικά στοιχεία εντοπίζονται στον Ωριγένη, στον Γρηγόριο Νύσση και αργότερα στον Γρηγόριο Παλαμά. Ο Γρηγόριος Νύσσης, επηρεασμένος από το υπέρτατο Αγαθό του Πλάτωνα αλλά και τον Νεοπλατωνισμό παρουσιάζει την ιδέα της επέκτασης, δηλαδή της ατέρμονης πνευματικής ανόδου για να αναδείξει το άπειρο του Θεού. Ο Πλάτωνας μετατρέπεται σε πηγή επιρροής για τους βυζαντινούς θεολόγους και οι φιλοσοφικοί του όροι μετασχηματίζονται για να εξυπηρετήσουν τις θεολογικές ανάγκες και το πνεύμα του Βυζαντίου.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Καλδή Παναγιώτα
  • Kaldi Panagiota

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5318684

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Καλδή Παναγιώτα; Kaldi Panagiota. Η φιλοσοφία του Πλάτωνα και η επίδρασή της στη βυζαντινή φιλολογία και θεολογία.. 2025. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5318684