Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Επιγενετικές επιδράσεις των ενδογενών και εξωγενών γλυκοκορτικοστεροϊδών κατά τη διάρκεια της κύησης στο κύημα. Συστηματική αφηγηματική βιβλιογραφική ανασκόπηση / Epigenetic effects of endogenous and exogenous glucocorticosteroids during pregnancy on the offspring. Systematic, narrative review

Abstract

dc:description

Εισαγωγή: Οι επιγενετικές επιδράσεις των γλυκοκορτικοστεροειδών (GCs) στο ανθρώπινο επιγονιδίωμα μελετώνται εντατικά. Κατά τη διάρκεια μιας φυσιολογικής κύησης χωρίς επιπλοκές, τα ενδογενή γλυκοκορτικοστεροειδή είναι «φυσιολογικά» αυξημένα και αυτή η αύξηση τονίζεται σε συνθήκες άγχους της μητέρας. Αυτή η περίσσεια γλυκοκορτικοστεροειδών μπορεί να είναι επιβλαβής για το έμβρυο. Από την άλλη πλευρά, τα συνθετικά γλυκοκορτικοστεροειδή χρησιμοποιούνται εδώ και πολύ καιρό κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όχι μόνο για την ωρίμανση των πνευμόνων των εμβρύων σε κυήσεις με κίνδυνο πρόωρου τοκετού, αλλά και θεραπευτικά για πολλές ασθένειες της μητέρας. Αν και τα γλυκοκορτικοστεροειδή θεωρούνται μια χρήσιμη θεραπεία σε αυτήν την περίοδο, η εντατική μελέτη του γονιδιώματος καθώς και οι επιγενετικές τους επιδράσεις έχουν διαφοροποιήσει τη χρήση τους. Σκοπός: Να εκτιμηθούν οι επιθυμητές και οι ανεπιθύμητες επιδράσεις των ενδογενών και εξωγενών γλυκοκορτικοστεροειδών κατά τη διάρκεια της κύησης σχετικά με τις επιγενετικές επιδράσεις στους απογόνους και τον αντίκτυπό τους στη μετέπειτα ζωή. Μέθοδοι: Διεξήχθη μια ολοκληρωμένη βιβλιογραφική έρευνα με τη χρήση συγκεκριμένων λέξεων-κλειδιών στις ηλεκτρονικές βάσεις δεδομένων Medline, Google scholar και βιβλιοθήκη Cochrane μέχρι τον Μάρτιο του 2024. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν μόνο από αρχική έρευνα και συμπεριλήφθηκαν μελέτες όπου μετρήθηκαν ενδογενή γλυκοκορτικοστεροειδή ή χορηγήθηκαν εξωγενή γλυκοκορτικοστεροειδή κατά τη διάρκεια της κύησης και η συσχέτισή τους ήταν θετική με συγκεκριμένες επιγενετικές αλλαγές, με φαινοτυπικά και βιολογικά αποτελέσματα στους απογόνους. Αποτελέσματα: Συγκεντρώθηκαν είκοσι τρεις επιλέξιμες μελέτες κοόρτης από ένα σύνολο 2692 δημοσιεύσεων. Δεκαοκτώ μελέτες σε πειραματόζωα και πέντε μελέτες σε ανθρώπους συμπεριλήφθηκαν σύμφωνα με τα κριτήρια ένταξης. Μία μελέτη σε πειραματόζωα μαζί με δύο μελέτες σε ανθρώπους αφορούσαν ενδογενή GCs. Δεκαεπτά μελέτες σε πειραματόζωα και τρείς μελέτες σε ανθρώπους αφορούσαν GCs που χορηγήθηκαν εξωγενώς. Όλες οι μελέτες ανέφεραν διαφορετικές επιγενετικές επιδράσεις που οδήγησαν σε φαινοτυπικές και βιολογικές αλλοιώσεις. Πολλές από αυτές διήρκεσαν και στην ενήλικη ζωή. Συμπερασματα: Δεδομένα από τις ανασκοπημένες μελέτες δείχνουν ότι τα υπερβολικά επίπεδα GC κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης επηρεάζουν αρνητικά το εμβρυϊκό επιγονιδίωμα, με αποτέλεσμα αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία του εμβρύου. Επηρεάζονται γονίδια που εμπλέκονται στον άξονα Υποθαλάμου-Υποδύσεως-Επινεφριδίου (HPA), τη μεθυλίωση του DNA αυτή καθαυτή, τη νευροανάπτυξη, το ανοσοποιητικό σύστημα και γονίδια με δράσεις ειδικές για τους ιστούς. Συνεπώς, απαιτείται προσοχή και προσεκτική αξιολόγηση στη χρήση των GCs κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Θα πρέπει να διεξαχθούν μεγαλύτερες προοπτικές μελέτες μεγαλύτερης διάρκειας με βάση τα προκαταρκτικά αποτελέσματα της παρούσας συστηματικής αφηγηματικής ανασκόπησης.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • Κανούτα Φωτεινή
  • Kanouta Foteini

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
Ελληνικά, Greek

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5321733

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

Κανούτα Φωτεινή; Kanouta Foteini. Επιγενετικές επιδράσεις των ενδογενών και εξωγενών γλυκοκορτικοστεροϊδών κατά τη διάρκεια της κύησης στο κύημα. Συστηματική αφηγηματική βιβλιογραφική ανασκόπηση / Epigenetic effects of endogenous and exogenous glucocorticosteroids during pregnancy on the offspring. Systematic, narrative review. 2026. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5321733