Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

Oι προσδιοριστικοί παράγοντες των τραπεζικών πιστώσεων στην Ελλάδα 2003-2024

Abstract

dc:description

Η εργασία μας εξετάζει τη δυναμική της πιστωτικής επέκτασης, με ιδιαίτερη έμφαση στους διάφορους παράγοντες που την επηρεάζουν. Θα συζητήσουμε πώς εξελίχθηκαν αυτοί οι παράγοντες κατά την περίοδο πριν και μετά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, προσφέροντας μια εικόνα για τους θεμελιώδεις παράγοντες της πιστωτικής επέκτασης. Το εμπειρικό ερευνητικό μας έργο επιδιώκει τη διεξαγωγή μιας ολοκληρωμένης και διαχρονικής ανάλυσης του βαθμού στον οποίο η κεφαλαιακή επάρκεια και οι θέσεις ρευστότητας των ελληνικών τραπεζικών ιδρυμάτων έχουν διαμορφώσει, επηρεάσει, τις πρακτικές δανεισμού και την κατανομή των πιστώσεων σε ένα ευρύ χρονικό διάστημα, που εκτείνεται από το πρώτο τρίμηνο του 2003 έως το τέταρτο τρίμηνο του 2024. Η μελέτη μας αναλύει τη δυναμική της πιστωτικής επέκτασης, εστιάζοντας σε παράγοντες που την επηρεάζουν πριν και μετά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση. Διερευνήσαμε πώς μετατοπίστηκαν αυτοί οι παράγοντες την περίοδο πριν και μετά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, παρέχοντας μια εικόνα για τους θεμελιώδεις παράγοντες της πιστωτικής επέκτασης. Για να ξεκινήσουμε την ανάλυσή μας, εξετάσαμε μια προσεκτικά επιλεγμένη συλλογή σημαντικών άρθρων που διευκρινίζουν τις κρίσιμες πτυχές του θέματός μας. Πραγματοποιήσαμε δοκιμές μοναδιαίας ρίζας σε τέσσερις χρονοσειρές που σχετίζονται με δάνεια—νέα καταναλωτικά δάνεια, νέα στεγαστικά δάνεια, νέα επιχειρηματικά δάνεια και νέα ακαθάριστα δάνεια—καθεμία εκφρασμένη ως η πρώτη διαφορά των τριμηνιαίων συγκεντρωτικών μεγεθών δανείων. Τα αποτελέσματα των δοκιμών επιβεβαίωσαν ότι και οι τέσσερις διαφοροποιημένες σειρές είναι στάσιμες, (I (0)) και επομένως κατάλληλες για περαιτέρω οικονομετρική ανάλυση χωρίς τον κίνδυνο ψευδούς παλινδρόμησης. Μετά από αυτό, εφαρμόσαμε λογαριθμικούς μετασχηματισμούς σε όλες τις μεταβλητές εκτός από τους δείκτες. Αυτό το βήμα έγινε για τη γραμμικοποίηση πιθανών εκθετικών ή πολλαπλασιαστικών σχέσεων μεταξύ των μεταβλητών, διευκολύνοντας έτσι την πιο ισχυρή οικονομετρική μοντελοποίηση. Χρησιμοποιήσαμε τρεις τύπους μοντέλων παλινδρόμησης για να αναλύσουμε αποτελεσματικά τις μεταβλητές μας. Αρχικά χρησιμοποιήσαμε έναν δυναμικό λογαριθμικό μετασχηματισμό για να αξιολογήσουμε την ταυτόχρονη επίδραση διαφόρων ανεξάρτητων μεταβλητών στην εξαρτημένη μεταβλητή - νέα ακαθάριστα δάνεια – σε χρόνο t. Στη συνέχεια, αναπτύξαμε ένα δεύτερο μοντέλο γραμμικής παλινδρόμησης που ενσωματώνει όλες τις σχετικές ανεξάρτητες μεταβλητές, καθεμία προσαρμοσμένη ώστε να αντικατοπτρίζει υστέρηση μιας χρονικής περιόδου (t–1), καταγράφοντας έτσι καθυστερημένες επιδράσεις. Τέλος, συνθέσαμε τις γνώσεις και από τα δύο μοντέλα σε ένα ενοποιημένο πλαίσιο μικτών επιδράσεων, προσφέροντας μια πιο ολοκληρωμένη αναπαράσταση των σχέσεων διαχρονικά. Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι η ρευστότητα, που προσεγγίζεται από την αύξηση των ταμειακών διαθεσίμων, των καταθέσεων και του λόγου δανείων προς καταθέσεις των τραπεζών, οδηγεί σημαντικά την πιστωτική επέκταση στον τραπεζικό τομέα. Επίσης, τα αποτελέσματα παλινδρόμησης δείχνουν ότι τα νέα δάνεια που παρουσιάζουν δυσχερή συσχέτιση με τα δάνεια της προηγούμενης περιόδου (η σχέση δανείου-πελάτη) και η τριμηνιαία μεταβολή του πραγματικού ΑΕΠ επηρεάζουν σημαντικά την πιστωτική διαδικασία. Συγκεκριμένα, η ενσωμάτωση μιας καθυστέρησης ενός τριμήνου για τις αλλαγές στο πραγματικό ΑΕΠ απέδωσε σημαντική επεξηγηματική ισχύ. Αυτό το εύρημα υποδηλώνει ότι οι μακροοικονομικές αλλαγές -ιδιαίτερα οι αλλαγές στη συνολική ζήτηση- χρειάζονται περίπου ένα τρίμηνο για να εκδηλωθούν στη δανειοδοτική συμπεριφορά των τραπεζών. Η πραγματική ζήτηση, η ισχυρή ρευστότητα και η σχέση δανειακού πελάτη είναι οι κινητήριες δυνάμεις στην πιστωτική διαδικασία. Η ανάλυση των ελληνικών τραπεζικών στοιχείων παρέχει αδιάσειστα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι τα επίπεδα ιδίων κεφαλαίων των τραπεζών δεν επηρεάζουν σημαντικά τις διαδικασίες λήψης πιστωτικών αποφάσεων. Αυτή η παρατήρηση ισχύει ακόμη και σε περιόδους που οι τράπεζες αντιμετωπίζουν σημαντικές πιέσεις στις κεφαλαιακές τους θέσεις. Αντίθετα, οι αποφάσεις που λαμβάνουν αυτά τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα σχετικά με την κατανομή των πιστώσεων φαίνεται να εξαρτώνται κυρίως από τις επικρατούσες συνθήκες ζήτησης εντός της οικονομίας, οι οποίες θεωρούνται παράγοντες από την πλευρά της ζήτησης. Επιπλέον, οι πιστωτικές αποφάσεις των τραπεζών διαμορφώνονται επίσης σημαντικά από την κατάσταση ρευστότητάς τους, η οποία σχετίζεται με παράγοντες από την πλευρά της προσφοράς. Αυτό υποδηλώνει ότι, αντί να εστιάζουν στα επίπεδα κεφαλαίου τους, οι τράπεζες ανταποκρίνονται πρωτίστως στο οικονομικό περιβάλλον και στην ικανότητά τους να καλύπτουν τις ανάγκες ρευστότητας όταν καθορίζουν πώς και σε ποιον θα χορηγήσουν πίστωση. Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι υπάρχει μια ισχυρή σχέση μεταξύ πελατών δανείων και τραπεζών εντός του ελληνικού τραπεζικού συστήματος σε όλες τις κατηγορίες δανείων. Η συμπερίληψη της εξαρτημένης μεταβλητής σε όλα τα μοντέλα παλινδρόμησης αποδείχθηκε εξαιρετικά σημαντική, προσθέτοντας σταθερά ουσιαστική αξία στα ευρήματα.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • ΣΠΗΛΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ-ΧΡΗΣΤΟΣ
  • SPILIOTIS DIMITRIOS-CHRISTOS

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5325634

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

ΣΠΗΛΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ-ΧΡΗΣΤΟΣ; SPILIOTIS DIMITRIOS-CHRISTOS. Oι προσδιοριστικοί παράγοντες των τραπεζικών πιστώσεων στην Ελλάδα 2003-2024. 2026. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5325634