Back to search

National and Kapodistrian University of Athens

The role of NR5A2 in neuronal stress responses and oligodendrocyte lineage progression

Abstract

dc:description

Το οξειδωτικό στρες και η φλεγμονή θεωρούνται βασικοί παθολογικοί παράγοντες των νευροεκφυλιστικών και απομυελινωτικών διαταραχών. Ωστόσο, οι κλινικά αποτελεσματικές νευροπροστατευτικές στρατηγικές παραμένουν περιορισμένες. Προηγούμενες πειραματικές μελέτες έχουν αναδείξει τον πυρηνικό υποδοχέα NR5A2 (LRH-1) ως φαρμακολογικά στοχεύσιμο παράγοντα για παθήσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος (ΚΝΣ), καθώς και ως σημαντικό ρυθμιστή του καθορισμού της τύχης των νευρικών βλαστικών κυττάρων (ΝΒΚ) και της ενήλικης νευρογένεσης στον ιππόκαμπο. Η παρούσα διατριβή διερευνά τη λειτουργία του NR5A2 στο γενικό πλαίσιο της νευροπροστασίας, χρησιμοποιώντας δύο ανεξάρτητα πειραματικά συστήματα: πρωτογενείς καλλιέργειες νευρώνων και καλλιέργειες νευρικών βλαστικών κυττάρων ποντικού. Σε πρωτογενείς καλλιέργειες νευρώνων, τόσο υπό φυσιολογικές συνθήκες όσο και υπό συνθήκες οξειδωτικού στρες, η φαρμακολογική ενεργοποίηση του NR5A2 μειώνει τη βασική και τη σχετιζόμενη με το στρες έκφραση μεταγράφων που εμπλέκονται σε προφλεγμονώδεις διεργασίες (Tlr2, S1pr3) και τη σηματοδότηση μέσω του PI3K (Pik3ca), χωρίς να επηρεάζει τις οδούς που ανταποκρίνονται στο στρες και σχετίζονται με τα Egr1 και Ccl2. Το εύρημα αυτό υποδεικνύει μια επιλεκτική δράση σε συγκεκριμένες σηματοδοτικές οδούς και όχι μια γενικευμένη αντιφλεγμονώδη δράση. Επιπλέον, τα επίπεδα των μεταγράφων των Nr5a2 και Prox1 παραμένουν αμετάβλητα, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι παρατηρούμενες επιδράσεις δεν περιλαμβάνουν μεταγραφική ενεργοποίηση του άξονα NR5A2–PROX1. Παράλληλα, στις καλλιέργειες ΝΒΚ, η ενεργοποίηση του NR5A2 καταστέλλει τους δείκτες που χαρακτηρίζουν τα πρώιμα έως και τα ώριμα στάδια της ολιγοδενδροκυτταρικής σειράς (Sox8/10, Gpr17, Enpp6, Bcas1, Mag, Mbp) και οδηγεί σε συσσώρευση PDGFRα⁺ προγονικών κυττάρων, συνοδευόμενη από μείωση των O4⁺ ολιγοδενδροκυττάρων. Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν παρεμπόδιση της μετάβασης από τα προγονικά κύτταρα στα ανώριμα ολιγοδενδροκύτταρα. Η ποσοτικοποίηση της κασπάσης-3 έδειξε μια μέτρια, αλλά μη στατιστικά σημαντική μείωση υπό συνθήκες στρες. Συνολικά, τα ευρήματα αυτά αναδεικνύουν τον NR5A2 ως έναν ρυθμιστή των αποκρίσεων των νευρώνων στο στρες και της εξέλιξης της γλοιακής κυτταρικής σειράς, του οποίου η δράση εξαρτάται από το κυτταρικό και πειραματικό πλαίσιο.

Author and committee

dc:creator, dc:contributor.*
Authors dc:creator
  • ΜΑΣΤΟΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ
  • MASTORI KONSTANTINA

Subjects

dc:subject × 2

Rights

Language dc:language
English

Identifiers

dc:identifier.*
Identifier
uoadl:5429582

Chain of custody

source
Harvested from
National and Kapodistrian University of Athens
Base URL
pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/frontend/oaipmh
Last updated
2026-11-19
Source record
OAI-PMH GetRecord
citation

ΜΑΣΤΟΡΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ; MASTORI KONSTANTINA. The role of NR5A2 in neuronal stress responses and oligodendrocyte lineage progression. 2026. https://pergamos.lib.uoa.gr/uoa/dl/object/5429582