• Refine Query
  • Source
  • Publication year
  • to
  • Language
  • 2044
  • 85
  • 5
  • 2
  • 1
  • 1
  • Tagged with
  • 251
  • 121
  • 111
  • 109
  • 96
  • 87
  • 87
  • 86
  • 84
  • 79
  • 78
  • 73
  • 73
  • 72
  • 71
  • About
  • The Global ETD Search service is a free service for researchers to find electronic theses and dissertations. This service is provided by the Networked Digital Library of Theses and Dissertations.
    Our metadata is collected from universities around the world. If you manage a university/consortium/country archive and want to be added, details can be found on the NDLTD website.
1

Хроматографска, микробиолошка и in silico анализа стероидних једињења од потенцијалног биомедицинског значаја / Hromatografska, mikrobiološka i in silico analiza steroidnih jedinjenja od potencijalnog biomedicinskog značaja / Chromatographic, microbiological and in silico analysis of steroid compounds with potential biomedical importance

Karadžić Milica 17 July 2017 (has links)
<p>Испитивано је хроматографско понашање (хроматографска липофилност) 29 стероидних једињења (триазола и тетразола, толуенсулфонилхидразида, диона, нитрила и динитрила) од потенцијалног биомедицинског значаја, испитивано је помоћу течне хроматографије високих перформанси на обрнутим фазама, применом две стационарне и две мобилне фазе. Липофилност, изражена преко ретенционог параметра logk, моделована је QSRR приступом. Формирани линеарни и нелинеарни модели омогућили су испитивање односа између ретенционих параметара и in silico молекулских дескриптора, који су израчунати на основу структуре испитиваних једињења. Добра предиктивна моћ формираних модела, добијених за калибрациони сет, потврђена је и применом екстерног тест сета и валидационог сета. Предиктивна моћ формираних модела потврђује могућност њиховог коришћења за предвиђање липофилности нових, структурно сличних, једињења. Примењене су и класификационе хемометријске методе (анализа главних компоненти и хијерархијска кластер анализа) како би се уочиле сличности и разлика између једињења. Поред тога, представљена је in vitro анализа антимикробног потенцијала испитиваних стероидних једињења према Staphylococcus aureus, Escherichia coli и Candida albicans. Два једињења, са епоксидном групом у положају 4,5, испољила су бактериостатски ефекат према S. aureus. Такође, приказана је докинг анализа одабраних испитиваних једињења са антипролиферативном активношћу према ћелијама андроген-рецептор негативног канцера простате (AR-нег. PC-3). На основу визуелизације оптималних положаја и анализе постојећих интеракција, идентификовано је једињење са највећим потенцијалом као инхибитор хуманог цитохрома P450 CYP17A1.</p> / <p>Ispitivano je hromatografsko ponašanje (hromatografska lipofilnost) 29 steroidnih jedinjenja (triazola i tetrazola, toluensulfonilhidrazida, diona, nitrila i dinitrila) od potencijalnog biomedicinskog značaja, ispitivano je pomoću tečne hromatografije visokih performansi na obrnutim fazama, primenom dve stacionarne i dve mobilne faze. Lipofilnost, izražena preko retencionog parametra logk, modelovana je QSRR pristupom. Formirani linearni i nelinearni modeli omogućili su ispitivanje odnosa između retencionih parametara i in silico molekulskih deskriptora, koji su izračunati na osnovu strukture ispitivanih jedinjenja. Dobra prediktivna moć formiranih modela, dobijenih za kalibracioni set, potvrđena je i primenom eksternog test seta i validacionog seta. Prediktivna moć formiranih modela potvrđuje mogućnost njihovog korišćenja za predviđanje lipofilnosti novih, strukturno sličnih, jedinjenja. Primenjene su i klasifikacione hemometrijske metode (analiza glavnih komponenti i hijerarhijska klaster analiza) kako bi se uočile sličnosti i razlika između jedinjenja. Pored toga, predstavljena je in vitro analiza antimikrobnog potencijala ispitivanih steroidnih jedinjenja prema Staphylococcus aureus, Escherichia coli i Candida albicans. Dva jedinjenja, sa epoksidnom grupom u položaju 4,5, ispoljila su bakteriostatski efekat prema S. aureus. Takođe, prikazana je doking analiza odabranih ispitivanih jedinjenja sa antiproliferativnom aktivnošću prema ćelijama androgen-receptor negativnog kancera prostate (AR-neg. PC-3). Na osnovu vizuelizacije optimalnih položaja i analize postojećih interakcija, identifikovano je jedinjenje sa najvećim potencijalom kao inhibitor humanog citohroma P450 CYP17A1.</p> / <p>Chromatographic behavior (chromatographic lipophilicity) of 29 steroid compounds (triazole and tetrazole, toluenesulfonylhydrazide, dione, dinitrile and nitrile) with potential biomedical importance was investigated by reversed-phases high-performance liquid chromatography using two stationary and two mobile phases. The lipophilicity expressed through the retention parameter logk was modeled using QSRR approach. Formed linear and non-linear models enabled the study of the relationship between the retention parameters and in silico molecular descriptors calculated from the structure of the investigated compounds. Good predictive power of the established models obtained for the calibration set was confirmed by the application of an external test set and validation set. The predictive power of the established model confirms the possibility of their use for lipophilicity prediction of new, structurally similar compounds. The classification chemometric methods (principal components analysis and hierarchical cluster analysis) were applied in order to recognize the similarities and differences between the compounds. Тhis dissertation presents the in vitro analysis of the antimicrobial potentials of the investigated steroid compounds against Staphylococcus aureus, Escherichia coli and Candida albicans. Two compounds, with epoxy group in the position 4,5, exhibited bacteriostatic effect against S. aureus. The docking analysis of selected test compounds with antiproliferative activity toward cells of androgen receptor-negative prostate cancer (AR-neg. PC-3) is showed. Based on the optimal position visualization and analysis of existing interactions a compound with the most promising potential as human cytochrome P450 CYP17A1 inhibitor is idetified.</p>
2

Fitohemijske i funkcionalne karakteristike praškastih formi klijanaca pšenice, ovsa i ječma / Phytochemical and functional properties of wheat, oats and barley powdered sprouts

Aborus Naji Elhadi Alsadeg 18 July 2017 (has links)
<p>U radu su ispitani fitohemijski profil, antioksida-tivna i in vitro biolo&scaron;ka aktivnost ekstrakata klijanaca &scaron;est sorti žitarica: p&scaron;enica Spelt, Simonida, (WSSPE, WSSIM) ječam, hibrid &ldquo;NS565&rdquo; (Hordeum vulgare L. ssp distichum.) (BSNS) i ne-hibridni &ldquo;Golozrni&rdquo; (Hordeum vul-gare var nudum.) (BSG) i ovas Golozrni, Jadar (OSG, OSJ). U cilju poređenja &scaron;est istraživanih vrsta klijanaca ispitivanja su obuhvatila određivanje TPC, TFC, TChl, Chla, Chlb i TCX vrednosti i testiranje njihove biolo&scaron;ke aktivnosti (antioksidativnog kapaciteta, redukcione sposobnosti, antiinflamatorne i antihiperglikemijske aktivnosti), kao i sposobnost oslobađanja fenolnih jedinjenja iz FDS tokom in vitro gastrointestinalnog varenja.<br />Spektrofotometrijskim metodama utvrđeno je da su fenolna jedinjenja najdominantnije fitohemikalije u svim ispitivanim klijancima žitarica. U uzorku BSNS utvrđen je najveći sadržaj (p &le; 0,05) ukupnih fenolnih jedinjenja, hlorofila i karotenoida, a najveći sadržaj ukupnih flavonoida imali su BSNS i BSG. Najniži TFC je registrovan u uzorku OSJ (p &le; 0,05). Antioksidativna aktivnost uzoraka FDS ispitana je primenom DPPH, ABTS testa i određivanjem redukcione sposobnosti (RP). Uzorak BSNS pokazao je najveći antioksidantni kapacitet u DPPH i ABTS testu, kao i najveću redukcionu sposobnost (IC50DPPH = 0,54 mg/ml; IC50ABTS = 0,79 mg/ml; IC0,5RP = 9.35 mg / ml). U svim uzorcima FDS sprovedena su in vitro određivanja: antihiperglikemijske aktivnosti dobijenih klijanaca (definisanje potencijala inhibicije en-zima &alpha;-glukozidaze); antiinflamatorne aktivnosti klijanaca i gastro-intestinalne digestije klijanaca p&scaron;enice, ovsa i ječma. OSG je pokazao značajno veći AHgA (p &le; 0,05) u odnosu na druge FDS uzorke, zatim slede BSNS, OSJ i BSG. Svi uzorci FDS su ispoljili koncentracijski zavisnu inhibiciju denaturacije proteina (albumina) u celom opsegu ispitivanih koncentracija koncentracija, ali je ona manja od dejstva natrijumdiklofenaka (IC50AIA=0.79 mg/ml). Simulacija digestije u crevnim tečnostima (SIF) izazvalo je veće oslobađanje polifenola iz uzoraka FDS od želudačnog varenja, &scaron;to ukazuje na dobru stabilnost uzoraka u crevnoj tečnosti. Može se zaključiti da antioksidativni kapacitet i redukciona sposobnost raste sa povećanjem koncentracije polifenola u FDS, a zavisi i od strukturnih karakteristika. Utvrđena je vrlo dobra pozitivna korelacija između TPC i antioksidativne aktivnosti i redukcione spo-sobnosti, kao i između TFC i antiinflamatorne aktivnosti.</p> / <p>This study was performed to evaluate the phytochemical com-position, and in vitro antioksidativnidant capacity, reducing power, antihyperglycemic, antiinflammatory activities, and simulated gastrointestinal digestion of seven-day old cereal sprouts (CS): Cultivars, barley NS565 (BSNS), barley Golozr-ni (BSG), wheat Spelta (WSSPE), wheat Simonida (WSSIM), oat Golozrni (OSG) and oat Jadar (OSJ). Phenolic compounds were the most dominant bioactives in all CS. BSNS expressed significantly higher (p &le; 0.05) content of total phenols, chlorophyll and carotenoids. The total flavonoids content (TFC) in CS showed that the BSNS and BSG had the higher value respectively. The lowest TFC was registered in OSJ (P &le; 0.05). The FDS extracts were screened for possible antioxidant capacities using DPPH, ABTS, and reducing power (Rp) assays. The results indicated that the BSNS possessed higher antioxi-dant capacities in DPPH and ABTS assays, and reducing power (IC50DPPH = 0.54 mg/ ml; IC50ABTS = 0.79 mg/ml; IC0.5RP = 9.35 mg/ml) respectively. The inhibitory effect of FDS extracts on &alpha;-glucosidase activity was investigated. The BSNS extracts exhibited higher inhibitory activity (IC50AHgA = 1.43 mg/ml) against &alpha;-glucosidase (p &le; 0.05). The antiinflammatory activity (Denaturation of protein in vitro) showed significantly different between the CS, and Diclofenac sodium (DS). The IC50AIA of DS and BSNS was 0.79 and 1.86 (mg/ml) respectively. The in vitro simulation of gastro-intestinal (GI) digestion showed TPC was a higher release (p &le; 0.05) of phenolic compounds in intestinal fluid than in gastric fluid in all FDS. There was a strong positive correlation between TPC and antioxidant activities and reducing power, and also between TFC and antiinflammatory activity.</p>
3

Pivski trop – sirovina u mlečno-kiseloj fermentaciji / Brewer’s spent grain – raw material in lactic acid fermentation

Radosavljević Miloš 31 May 2017 (has links)
<p>Pivski trop čini približno 85% od ukupnih sporednih proizvoda proizvodnje piva, i dostupan je po veoma niskim cenama tokom čitave godine. Pivski trop ima veliku perspektivu za primenu u biotehnologiji i proizvodnji visoko vrednih proizvoda. Jedna od veoma ekolo&scaron;ki i ekonomski isplativih alternativa je upotreba pivskog tropa u proizvodnji mlečne kiseline, jer se poslednjih par decenija uočava intenzivan rast potražnje za mlečnom kiselinom. Mlečna kiselina je najvažnija hidroksikarbonska kiselina &scaron;iroko rasprostranjena u prirodi, sa velikom primenom u prehrambenoj, farmaceutskoj, tekstilnoj i hemijskoj industriji i industriji prerade kože.<br />Cilj istraživanja ove doktorske disertacije je ispitivanje primene pivskog tropa u proizvodnji mlečne kiseline. Prvo je izvr&scaron;ena optimizacija enzimske hidrolize pivskog tropa u cilju dobijanja &scaron;to je moguće veće koncentacije redukujućih &scaron;ećera neophodne za mlečno-kiselu fermentaciju. Hidrolizat pivskog tropa je dobijen enzimskom hidrolizom dodatkom komercijalnih enzima za razgradnju skroba i celuloze. Parametri čiji je uticaj na efikasnost enzimske hidrolize ispitanu su: pH vrednost, temperatura hidrolize i količina dodatih enzima. Nakon &scaron;to su određeni najbolji uslovi razgranje pivskog tropa, dobijeni postupak hidrolize je primenjen u proizvodnji hidrolizata pivskog tropa koji je kori&scaron;ćen u mlečno-kiselim fermentacijama.<br />Nakon toga je ispitana mlečno-kisela fermentacija sa dva proizvodna mikoorganizma. Kao proizvodni mikroorganizmi u mlečno-kiselim fermentacijama primenjena su dva soja bakterija mlečne kiseline: Lactobacillus fermentum PL-1 i Lactobacillus rhamnosus ATCC 7469. Ispitan je uticaj dodatka različitih koncentracija ekstrakta kvasca (0,5-5,0%) uz korekciju pH vrednosti tokom fermentacije sa dodatkom kalcijum-karbonata. U zavisnosti od udela L-(+)- i D-(-)-mlečne kiseline koje nastaju tokom fermentacije izabran je proizvodni mikroorganizam koji proizvodi vi&scaron;e L-(+)-mlečne kiseline.<br />U daljim ispitivanjima je ispitan uticaj korekcije pH pomoću natrijum-hidroksida kao i dodatak različitih koncentracija ekstrakta kvasca (0,5-5,0%) i redukujućih &scaron;ećera (2,7; 5,4 i 8,1%) u hidrolizatu pivskog tropa na mlečno-kiselu fermentaciju pomoću odabranog soja bakterija mlečne kiseline. Na osnovu dobijenih rezultata izabrana je najbolja koncentracija redukujućih &scaron;ećera i ekstrakta kvasca koji će se koristiti u daljim istraživanjima.<br />Takođe je ispitana i mogućnost zamene skupog ekstrakta kvasca i glukoze sa obnovljivim sirovinama, kao &scaron;to su pivski kvasac, džibra i bistra džibra.<br />Ispitan je uticaj dodatka različitih koncentracija pivskog kvasca (0,5-5,0%), džibre (5-20%) i bistre džibre (5-50%) pre fermentacije kao i dodatak bistre džibre u dolivnoj fermentaciji, na mlečno-kiselu fermentaciju hidrolizata pivskog tropa.<br />Ispitan je i dolivni postupak fermentacije hidrolizata pivskog tropa dodatkom glukoze, glukoze i ekstrakta kvasca i sladovine. Takođe je ispitana mogućnost izvođenja vi&scaron;e uzastopnih fermentacija sa imobilisanim ćelijama odabranog soja bakterija mlečne kiseline u kalcijum-alginatu.<br />Na osnovu eksperimentalnih rezultata zaključujeno je da je dodatak kalcijum-karbonata imao pozitivan uticaj na proizvodnju mlečne kiseline sa L. fermentum i L. rhamnosus. Sa dodatkom kalcijum-karbonata povećali su se utro&scaron;ak redukujućih &scaron;ećera, koncentracija i prinos mlečne kiseline i vijabilnost ćelija L. fermentum i L. rhamnosus. Ekstrakt kvasca i kalcijum-karbonat su imali značajan uticaj na proizvodnju mlečne kiseline sa L. fermentum i L. rhamnosus. U fermentacijama sa L. fermentum najveći prinos ukupne mlečne kiseline (44%) je postignut sa dodatkom 5,0% ekstrakta kvasca i 2,0% kalcijum-karbonata. U fermentacijama sa L. rhamnosus najveći prinos ukupne mlečne kiseline (98%) i L-(+)-mlečne kiseline (96%) je ostvaren u fermentaciji sa dodatkom 2,0% ekstrakta kvasca i 2,0% kalcijum-karbonata. Na osnovu rezultata odlučeno je da se u daljim ispitivanjima mlečno-kisele fermentacije hidrolizata pivskog tropa kao proizvodni mikoorganizam koristi L. rhamnosus.<br />Primenom natrijum-hidroksida za korekciju pH je skratila fermentaciju za 48 sati a ostvareno je i značajno povećanje zapreminske produktivnosti L-(+)-mlečne kiseline (za 200%, povećanje sa 0,21 na 0,63 g/l&middot;h-1). Korekcija pH u svim daljim istraživanjima je vr&scaron;ena sa dodatkom natrijum-hidroksida.<br />U mlečno-kiselim fermentacijama sa različitim početnim koncentracijama redukujućih &scaron;ećera (2,7; 5,4 i 8,1%) i sa dodatkom različitih koncentracija ekstrakta kvasca (0,5-5,0%), najveći prinos L-(+)-mlečne kiseline i zapreminska produktivnost od 91,29% i 1,69 g/l&middot;h-1, kao i vijabilnost ćelija L. rhamnosus od 9,7&middot;109 CFU/ml ostvareni su u fermentaciji sa početniom koncentracijom redukujućih &scaron;ećera od 5,4% i dodatkom 5,0% ekstrakta kvasca.<br />Na osnovu ostvarenih rezultata u istraživanjima sa dodatkom džibre i dodacima tokom fermentacije kao i u fermentacijama sa imobilisanim ćelijama je kori&scaron;ćen hidrolizat pivskog tropa sa početnom koncentracijom redukujućih &scaron;ećera od 5,4%.<br />U mlečno kiseloj fermentaciji sa dodatkom pivskog kvasca najveći prinos L-(+)-mlečne kiseline (89,01%) i zapreminska produktivnost (0,89 g/l&middot;h-1) L-(+)-mlečne kiseline su ostvareni u fermentaciji sa dodatkom 5,0% pivskog kvasca i korekcijom početne koncentracije redukujućih &scaron;ećera na 5,0%. Na osnovu rezultata utvrđeno je da se može izvr&scaron;iti delimična ili potpuna zamena ekstrakta kvasca pivskim kvascem uz značajno smanjenje cene podloge za mlečno-kiselu fermentaciju, bez značajnog smanjenja efikasnosti mlečno-kisele fermentacije.<br />U mlečno-kiseloj fermentaciji sa dodatkom džibre i bistre džibre najveć koncetracija, prinos i zapreminska produktivnost L-(+)-mlečne kiseline od 31,03 g/l, 86,15% i 0,93 g/l&middot;h-1, ostvareni su u fermentaciji sa dodatkom 50% bistre džibre. Najvi&scaron;a koncentracija, prinos i zapreminska produktivnost L-(+)-mlečne kiseline ostvareni u dolivnoj fermentaciji sa dodatkom glukoze i bistre džibre tokom mlečno-kisele fermentacije su iznosili su 48,02 g/l, 87,82% i 0,96 g/l&middot;h-1.<br />U fermentacijama sa dodatkom nutritijenata tokom mlečno-kisele fermentacije najveća vrednost koncetracije, prinosa i zapreminske produktivnosti L-(+)-mlečne kiseline od 116,08 g/l, 93,32% i 2,04 g/L&middot;h-1, su ostvarene u fermentaciji sa dodatkom glukoze i ekstrakta kvasca tokom fermentacije. Na osnovu rezultata utvrđeno je da se dolivni postupak fermentacije može koristiti u cilju povećanja efikasnosti mlečno-kisele fermentacije.<br />Izvr&scaron;ena je imobilizacija ćelija L. rhamnosus u kalcijum-alginatu uz izuzetno visoku vijabilnost (1010 CFU/ml). Imobilisane ćelije L. rhamnosus su uspe&scaron;no kori&scaron;ćene u tri mlečno-kisele fermentacije. Prinos L-(+)-mlečne kiseline i zapreminska produktivnost su u sve tri fermentacije bili izuzetno visoki, pri čemu su najveći prinos L-(+)-mlečne kiseline i zapreminska produktivnost od 95,2% i 1,76 g/l&middot;h-1, ostvareni u drugoj fermentaciji. Upotrebom imobilisanih ćelija L. rhamnosus je osim povećanja prinosa i zapreminske produktivnosti L-(+)-mlečne kiseline skraćena fermentacija za 12 sati u poređenju sa &scaron;aržnim fermentacijama.</p> / <p>Brewers spent grain represents (BSG) about 85% of the total by-products from brewing process and is available at low price during the whole year. Due to its chemical composition BSG has great potential use in biotechnology and production of high-value products. One of very eco-friendly and economical alternative uses of BSG is in production of lactic acid (LA), since in the last few decades the demand for the LA has significantly risen, mostly because of development of biodegradable lactic polymers, which are eco-friendly and nontoxic.<br />Lactic acid is the most important hydrocarboxylic acid with an asymmetrical carbon atom, widely distributed in nature, and it has shown great potential in fields of food, pharmaceutical, textile, leather and chemical industries.<br />The aim of this doctoral thesis was to investigate the application of BSG in lactic acid production. First, the optimization of enzymatic hydrolysis of BSG was conducted, with the goal to achieve high reducing sugar concentrations, as much as possible, that are necessary on LA fermentation. BSG hydrolysis was conducted by usage of commercial enzymes for degradation of starch and cellulose. Effect of pH value, temperature and enzyme dosage on BSG hydrolysis efficiency was investigated. After the best conditions for BSG hydrolysis were determined, the optimized procedure for BSG hydrolysis was used for the production of BSG hydrolysate that will be used in LA fermentations.<br />After optimization of BSG hydrolysis, LA fermentation by two LA producing microorganisms was investigated. The strains investigated were two LA bacteria strains: Lactobacillus fermentum PL-1 and Lactobacillus rhamnosus ATCC 7469. The effect of yeast extract (0.5; 1.0; 2.0; 3.0; 4.0, and 5.0%) addition in BSG hydrolysate, with the correction of pH value during LA fermentation by the addition of calcium-carbonate, on LA fermentation was investigated. Based on the results achieved for L-(+)- and D-(-)-LA ratio the LAB strains that produced more L-(+)-LA was chosen for further research.<br />In further research the effect of pH correction (with addition of NaOH), yeast extract (0.5, 1.0, 2.0, 3.0, 4.0, and 5.0%) addition and reducing sugar concentration (2.7; 5.4 and 8.1%) in BSG hydrolysate on LA fermentation was investigated. Based on the results achieved the best yeast extract and reducing sugars concentrations was determined and used in further analysis or research. Also the possible replacement of expensive yeast extract and glucose with cheap alternatives, like brewer`s spent grain and stillage was investigated. The effect of brewer`s spent grain (0.5; 1.0; 2.0; 3.0; 4.0, and 5.0%), whole stillage (5, 10, 15 i 20%) and thin stillage (5, 10, 15, 20, 30, 40, 50%) addition before fermentation as well as thin stillage addition in fed-batch fermentation in BSG hydrolysate on LA fermentation were investigated.<br />Also fed-batch fermentation procedure (addition of glucose, glucose and yeast extract and wort during fermentation) was investigated. The possible application of cells immobilized in Ca-alginate for LA fermentation of BSG hydrolysate was also investigated.<br />Based on the results it was concluded that BSG can be successfully utilized as a raw material in production of LA, after optimization of hydrolysis and addition of nitrogen source.<br />According to the results of chemical composition before and after optimized hydrolysis 78.6% of total cellulose was hydrolyzed.<br />Addition of calcium-carbonate had positive effect on LA production by L. fermentum i L. rhamnosus. With the addition of calcium-carbonate reducing sugar utilization, LA yield and concentration and cell viability (both L. fermentum i L. rhamnosus) increased. Addition of calcium-carbonate and yeast extract had a positive effect on LA fermentation by L. fermentum and L. rhamnosus. In LA fermentation by L. fermentum the highest LA yield (44%) was achieved with addition of 5.0% of yeast extract and 2.0% of calcium-carbonate. In L. rhamnosus fermentations the highest total LA yield (98%) and L-(+)-LA yield (96%) was reached when 2.0% of yeast extract and 2.0% of calcium-carbonate were added.<br />Based on the results achieved it was concluded that BSG hydrolysate, with the addition of yeast extract, is a good fermentation media for LA fermentation with L. rhamnosus, and it was decided that L. rhamnosus will be used in further research of LA fermentation on BSG hydrolysate.<br />Addition of NaOH instead of calcium-carbonate for the pH correction shortened the fermentation time by 48 h and increased the L-(+)-LA volumetric productivity (by 200%, from 0.21 to 0.63 g/L&middot;h-1). Based on this results pH correction in further experiments was done by addition of NaOH.<br />In LA fermentation with different reducing sugar (2.7, 5.4 and 8.1%) and yeast extract concentrations (0.5-5.0%), the highest L-(+)-LA yield and volumetric productivity of 91.29%, and 1.69 g/L&middot;h-1, respectively, as well as L. rhamnosus cell viability (9.67 log CFU/mL), were achieved with the reducing sugar content of 5.4% and yeast extract content of 5.0%.<br />Based on this results in further experiment with the addition of stillage, in fed-batch fermentation and fermentation with immobilized cell BSG hydrolysate with 5.4% of reducing sugars and 5.0% yeast extract was used.<br />In fermentation with the addition of brewer&rsquo;s spent yeast the highest L-(+)-LA yield (89.01%) and volumetric productivity (0.89 g/L&middot;h-1) were achieved in the fermentation of BSG hydrolysate with 5.0% of reducing sugar and 5.0% of brewer&rsquo;s yeast. Based on the results achieved it was concluded that yeast extract can be partial or complete replaced by brewer&rsquo;s spent yeast with significant decrease of media cost, without the decrease in LA fermentation efficiency.<br />In fermentation with the addition of thin stillage the highest L-(+)-LA concentration, yield, and volumetric productivity of 31.03 g/L, 86.15%, and 0.93 g/L&middot;h-1, respectively, was obtained in fermentation with the addition of 50% of thin stillage. The highest L-(+)-LA concentration, yield, and volumetric productivity achieved in fed-batch fermentation with the addition of glucose and thin stillage during fermentation, were 48,02 g/L, 87,82% i 0,96 g/L&middot;h-1.<br />In fed-batch fermentation the highest L-(+)-LA concentration, yield, and volumetric productivity of 116.08 g/L, 93.32%, and, 2.04 g/L h-1, respectively, were achieved in fermentation with glucose and yeast extract addition during fermentation. The results showerd that fed-batch fermentation could be used to increase L-(+)-LA fermentation efficiency<br />Immobilization of L. rhamnosus cells with high viability (1010 CFU/mL) in Ca-alginate was conducted. Immobilized cells we successfully utilized in three repeated batch fermentation. L-(+)-LA yield and volumetric productivity were very high in all three batch fermentation, with the highest results achieved (95.20% and 1.76 g/L&middot;h-1, respectively) in second fermentation. Application of immobilized L. rhamnosus cells increased L-(+)-LA yield and volumetric productivity and shortened the fermentation time for 12 h in comparison with batch fermentation.</p>
4

Određivanje optimalnih uslova izvođenja procesa epoksidovanja biljnih ulja persirćetnom kiselinom / Determination of the Optimal Process Conditions for the Epoxidation of Vegetable Oils with Peracetic Acid

Govedarica Olga 31 March 2017 (has links)
<p>Hemijskim transformacijama se iz biljnih ulja dobijaju vredni &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; derivati, poput epoksidovanih biljnih ulja, koji se<br />koriste u hemijskoj i polimernoj industriji. Kvalitet, pa<br />time i primena epoksidovanih biljnih ulja, zavise od<br />sadržaja epoksidnih grupa u derivatizovanom ulju, koji bi<br />trebalo da je &scaron;to veći. Kako epoksidne grupe nastaju<br />oksidacijom dvostrukih veza u trigliceridima kao<br />dominantnoj grupi jedinjenja u biljnim uljima, pogodna<br />sirovina za epoksidovanje su visoko nezasićena ulja,<br />kakvo je laneno.<br />Proizvodnja epoksidovanih biljnih ulja zahteva izbor<br />takvih procesnih uslova pri kojima bi se postigli &scaron;to<br />potpunija konverzija dvostrukih veza i &scaron;to veća<br />selektivnost procesa u odnosu na epoksidnu grupu. Zato je<br />kao cilj ove doktorske disertacije postavljeno određivanje<br />optimalnih vrednosti procesnih uslova epoksidovanja<br />lanenog ulja persirćetnom kiselinom formiranom in situ iz<br />sirćetne kiseline i 30% vodenog rastvora vodonik<br />peroksida u prisustvu jonoizmenjivačke smole kao<br />katalizatora. Određivanje je izvedeno primenom<br />metodologije odzivne povr&scaron;ine, kao i kori&scaron;ćenjem u ovoj<br />disertaciji predloženih kinetičkih modela ispitivanog<br />reakcionog sistema, u oba slučaja sa maksimumom<br />relativnog prinosa epoksida kao funkcijom cilja.<br />Ispitivanje uticaja procesnih uslova, i to temperature,<br />molskog odnosa reaktanata, količine katalizatora i brzine<br />me&scaron;anja, na tok procesa epoksidovanja je bilo osnov za<br />definisanje graničnih vrednosti procesnih uslova unutar<br />kojih je tražen maksimum prinosa epoksida. Oblast dugih<br />vremena reagovanja, koja nije od interesa za industriju, je<br />izbegnuta adekvatnim izborom temperature.<br />Pri optimalnim vrednostima procesnih uslova<br />epoksidovanja lanenog ulja, određenim primenom<br />metodologije odzivne povr&scaron;ine, postignuto je dobro<br />slaganje očekivane i eksperimentalno određene vrednosti<br />maksimalnog relativnog prinosa epoksida, sa odstupanjem<br />od 3,28%.<br />Za potrebe određivanja optimalnih uslova izvođenja<br />procesa epoksidovanja biljnih ulja kori&scaron;ćenjem kinetičkih<br />modela, razvijena su tri pseudohomogena modela<br />ispitivanog trofaznog multireakcionog sistema. Pored<br />kinetike osnovnih reakcija formiranja persirćetne kiseline i&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; reakcije epoksidovanja dvostrukih veza triglicerida biljnog ulja,&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; kao i kinetike sporedne reakcije otvaranja epoksidne<br />grupe sa sirćetnom kiselinom, u predloženim modelima je<br />uzeta u obzir i raspodela sirćetne i persirćetne kiseline<br />između uljne i vodene faze sistema. Opisan je i uticaj<br />masno-kiselinskog sastava ulja, odnosno broja dvostrukih<br />veza u masno-kiselinskim lancima triglicerida, na kinetiku<br />reakcija. Za koeficijent raspodele sirćetne kiseline između<br />tečnih faza reakcionog sistema predložena je empirijska<br />korelacija koja je dala dobro slaganje izračunatih<br />vrednosti sa eksperimentalnim podacima. Kinetički<br />parametri modela su određeni fitovanjem<br />eksperimentalnih podataka o promenama količina<br />dvostruke veze i epoksidne grupe sa vremenom izvođenja<br />procesa epoksidovanja. Na osnovu statističkih pokazatelja<br />uspe&scaron;nosti fitovanja eksperimentalnih podataka, potvrđena<br />je prepostavka da je pseudohomogeni model publikovan u<br />literaturi unapređen uzimanjem u obzir pomenutih<br />fenomena raspodele komponenata reakcione sme&scaron;e i<br />masno-kiselinskog sastava sirovine pri modelovanju<br />reakcionog sistema epoksidovanja biljnih ulja<br />persirćetnom kiselinom.<br />Kori&scaron;ćenjem predloženih pseudohomogenih modela<br />reakcionog sistema za određivanje optimalnih uslova<br />izvođenja procesa epoksidovanja lanenog ulja in situ<br />formiranom persirćetnom kiselinom u prisustvu<br />jonoizmenjivačke smole, dobijeno je odstupanje od 5,51%<br />očekivane od eksperimentalno određene vrednosti<br />relativnog prinosa epoksida.<br />Bolje slaganje predviđene sa eksperimentalno određenom<br />vredno&scaron;ću relativnog prinosa epoksida u kontrolnom<br />eksperimentu je dobijeno primenom metodologije odzivne<br />povr&scaron;ine u poređenju sa kori&scaron;ćenjem kinetičkih modela pri<br />određivanju optimalnih vrednosti procesnih uslova. To je i<br />očekivano, s obzirom da regresiona jednačina kori&scaron;ćena u<br />okviru metodologije odzivne povr&scaron;ine bolje fituje relativni<br />prinos epoksida. Standardna devijacija relativnog prinos<br />epoksida za regresionu jednačinu je 8,9 puta niža od one<br />izračunate za kinetički model koji najbolje predviđa<br />optimalne procesne uslove epoksidovanja lanenog ulja<br />persirćetnom kiselinom.</p> / <p>Vegetable oils can be transformed into added value<br />products by various chemical modifications, such as<br />epoxidation. The epoxidized vegetable oils have a<br />wide range of applications in the chemical and<br />polymer industry. The quality, and consequently the<br />application, of epoxidized vegetable oil is influenced<br />by the epoxy group content. Since the epoxy groups<br />are formed by the oxidation of double bonds in<br />triglycerides, the main constituent of vegetable oils,<br />highly unsaturated vegetable oils, such as linseed<br />oil, are desirable raw materials.<br />The manufacturing of epoxidized vegetable oils<br />requires the optimization of the process conditions<br />in order to achieve complete conversion of double<br />bonds and high selectivity of the process in respect<br />to the epoxy groups. Therefore, the aim of this<br />doctoral thesis is to determine the optimal process<br />conditions for the epoxidation of linseed oil with<br />peracetic acid, formed in situ from acetic acid and<br />30% hydrogen peroxide in the presence of an ion<br />exchange resin as the catalyst. The optimal process<br />conditions were determined by response surface<br />methodology, as well as by using developed pseudohomogeneous<br />kinetic models that describe the<br />investigated reaction system. For both optimization<br />methods, the relative epoxy yield was selected as an<br />objective function to be maximized.<br />The effects of process conditions, such as<br />temperature, molar ratio of reactants, catalyst<br />amount and steering speed, on the kinetics of the<br />epoxidation were studied in order to define<br />constraints for the optimization. To avoid long<br />reaction times, which are not of interest in<br />manufacturing, an adequate temperature range was<br />selected. Under the optimized process conditions for the<br />epoxidation of linseed oil, which were determined<br />by response surface methodology, good agreement<br />between the calculated and experimentally<br />determined relative epoxy yields was achieved<br />within 3.28%.<br />Three models describing the three-phase multireaction<br />system of vegetable oil epoxidation with<br />peracetic acid were developed and further used for<br />the optimization. The models are pseudohomogeneous<br />with respect to the catalyst. Besides<br />the kinetics of the main reactions of peracetic acid<br />and epoxy group formation, the models take into<br />account the side reaction of the epoxy group opening<br />with acetic acid. The partitioning of the acetic acid<br />and peracetic acid between the oil and aqueous<br />phases is considered. In two proposed models, the<br />effect of fatty acid composition on the kinetics of the<br />process is also described by considering the number<br />of double bonds in the fatty acid chains. The<br />developed empirical correlation for the partition<br />coefficient for acetic acid between the liquid phases<br />shows good agreement between the calculated and<br />experimental data. The kinetic parameters of the<br />proposed pseudo-homogeneous models were<br />determined by fitting the experimentally determined<br />changes of the double bond and epoxy group<br />amounts with reaction time of the epoxidation.<br />Statistical values of the models` parameters<br />determination confirmed the hypothesis that the<br />pseudo-homogeneous model proposed in the<br />literature can be improved by considering the<br />partitioning phenomena and the effect of the oil fatty<br />acid composition on the kinetics of the vegetable<br />oils epoxidation with peracetic acid.<br />Under the optimized process conditions for the<br />epoxidation of linseed oil with peracetic acid formed<br />in situ in the presence of the ion exchange resin,<br />which were determined by using proposed pseudohomogeneous<br />models, the experimentally<br />determined relative epoxy yield was 5.51% lower<br />than the calculated.<br />Better agreement between the calculated and<br />experimentally determined values for the relative<br />epoxy yield, achieved under the optimal process<br />conditions, is obtained when the response surface<br />methodology (RSM) was applied as opposed to<br />when the kinetic models were used for the<br />determination of the optimal process conditions.<br />This is in accordance with better fitting of the<br />relative epoxy yield by RSM regression equation<br />than by kinetics models. Standard deviation of the<br />relative epoxy yield for RSM regression equation is 8.9 times lower than the standard deviation for the<br />most successful kinetic model used for prediction of<br />the optimal process conditions for the epoxidation of<br />the linseed oil by peracetic acid.</p>
5

Eksperimentalno istraživanje procesa na slivu: padavine, oticaj i erozija tla / Experimental Research of Catchment Processes: Rainfall, Runoff and Soil Erosion

Gabrić Ognjen 31 October 2014 (has links)
<p>Kao produkt erozionih procesa u slivu javlja se erozioni nanos koji sa padine<br />dospeva&nbsp; u&nbsp; rečnu&nbsp; mrežu.&nbsp; Erozijom&nbsp; se&nbsp; odnosi&nbsp; povr&scaron;inski&nbsp; pokrivač&nbsp; bogat<br />hranljivim sastojcima i smanjuje poljoprivredna proizvodnja, smanjuju se<br />propusne moći kanala, zapremine akumulacija i pogor&scaron;ava se kvalitet vode.<br />Predmet&nbsp; istraživanja&nbsp; u ovoj doktorskoj disertaciji&nbsp; je eksperimentalno<br />izučavanje&nbsp; erozije&nbsp; tla&nbsp; na&nbsp; slivu,&nbsp; prouzrokovane&nbsp; padavinama i&nbsp; povr&scaron;inskim<br />oticajem sa peskovitog zemlji&scaron;ta pod nagibom. Variranjem parametara koji<br />utiču na proces erozije, a koji su istraženi u ovom radu(nagib terena, dužina<br />slivne povr&scaron;ine i intenzitet ki&scaron;e) dobijeni su hidrogrami oticaja i psamogrami<br />na&nbsp; osnovu&nbsp; kojih&nbsp; su&nbsp; urađene regresione analize. Za&nbsp; ispitivanje&nbsp; veze&nbsp; između<br />padavina,&nbsp; oticaja&nbsp; i&nbsp; erozije&nbsp; napisan&nbsp; je&nbsp; matematički&nbsp; model oticaja, baziran na<br />jednačinama&nbsp; kinematskog talasa,&nbsp; koji&nbsp; predstavlja osnovu za dalja<br />istraživanja.</p> / <p>Erosion processes in the catchment produces sediments that reaches the river network. Erosion leads to reduced agricultural production, reduction in the channel and accumulation storage capacity and deteriorating water quality. The research presented in this doctoral thesis is an experimental study of soil erosion caused by rainfall and surface runoff from sandy soil on inclined surface. By varying the parameters that influence the process of erosion (slope, length of the plot and the intensity of rainfall), hydrographs and graphs of the sediment concentrations are obtained and the regression analysis is performed. To investigate the relationship between rainfall, runoff and erosion, mathematical model of runoff, based on the kinematic wave equations, is written. This model forms the basis for further research.</p>
6

Valorizacija sporednog proizvoda žalfije (Salvia officinalis L.) u cilju dobijanja bioaktivnih jedinjenja savremenim tehnikama ekstrakcije / Valorization of sage (Salvia officinalis L.) by-product for recovery of bioactive compounds by novel extraction techniques

Pavlić Branimir 08 June 2017 (has links)
<p>Glavni cilj istraživanja ove doktorske disertacije je bio valorizacija sporednog proizvoda žalfije (Salvia officinalis L.) iz fabrike čaja za dobijanje visoko-vrednih ekstrakata željenih osobina koji bi imali primenu u gotovim proizvodima prehrambene, kozmetičke i farmaceutske industrije.<br />U cilju ekstrakcije polifenolnih jedinjenja su primenjene konvencionalne (maceracija) i savremene (ultrazvučna ekstrakcija, mikrotalasna ekstrakcija i ekstrakcija subkritičnom vodom) ekstrakcione tehnike. U postupaku maceracije je optimizovana koncentracija etanola u ekstragensu, dok je za optimizaciju savremenih ekstrakcionih tehnika primenjen eksperimentalni dizajn i metoda odzivne povr&scaron;ine. Prinos polifenola (ukupnih fenola i ukupnih flavonoida) i antioksidativna aktivnost određena različitim in vitro testovima su bili ispitivani odzivi. Za svaki od navedenih ekstrakcionih postupaka je ispitivan uticaj glavnih ekstrakcionih parametara: ultrazvučna ekstrakcija (temperatura, vreme ekstrakcije i snaga ultrazvuka), mikrotalasna ekstrakcija (koncentracija etanola, vreme ekstrakcije i odnos rastvarač-droga) i ekstrakcija subkritičnom vodom (temperatura, vreme ekstrakcije i koncentracija HCl u ekstragensu). Tečni ekstrakti dobijeni ultrazvučnom, mikrotalasnom i subkritičnom ekstrakcijom su pokazali izuzetno visoku antioksidativnu aktivnost određenu &bdquo;hvatanjem&ldquo; DPPH i O2∙- radikala i kapacitetom redukcije Fe3+ jona i imali su znatno veći sadržaj polifenola u odnosu na ekstrakte dobijene maceracijom.<br />U cilju ekstrakcije terpenoidnih jedinjenja su primenjeni postupci Soxhlet ekstrakcije, destilacije vodenom parom i ekstrakcije superkritičnim CO2. Postupak superkritične ekstrakcije je optimizovan metodom odzivne povr&scaron;ine i optimalni uslovi ekstrakcije su bili pritisak 290 bar, temperatura 55˚C i protok CO2 od 0,4 kg/h, dok su predviđene i eksperimentalne vrednosti prinosa ekstrakcije bile 8,90 i 8,84%. Hemijskom analizom lipofilnih ekstrakata i etarskog ulja je utvrđeno da su oksidovani monoterpeni (&alpha;-tujon i kamfor), oksidovani seskviterpeni (viridiflorol) i polifenolni diterpeni (epirosmanol) dominantna jedinjenja prisutna u ovim uzorcima.<br />Tečni ekstrakti žalfije dobijeni konvencionalnim i savremenim ekstrakcionim tehnikama su spray drying tehnikom osu&scaron;eni u cilju prevođenja u stabilniju formu suvog ekstrakta. Suvim ekstraktima su određene fizičko-hemijske osobine (hemijski sastav, sadržaj vlage, higroskopnost, moć rehidratacije, WAI i WSI) i biolo&scaron;ka aktivnost (antimikrobna i antioksidativna aktivnost) i procenjena je njihova mogućnost primene u prehrambenoj i farmaceutskoj industriji.</p> / <p>The main aim of this dissertation was valorization of sage (Salvia officinalis L.) by-product from filter-tea factory for recovery of high-value extracts with desirable properties for application in food, cosmetics and pharmaceutical products.<br />Conventional (maceration) and novel (ultrasound-assisted, microwave-assisted and subcritical water extraction) extraction techniques were applied for polyphenols recovery. Ethanol concentration was optimized in maceration process, while experimental design and response surface methodology were applied for optimization of novel extraction techniques. Polyphenols yield (total phenols and total flavonoids) and antioxidant activity, determined by various in vitro assays, were investigated responses. Influence of main process parameters was determined for each technique: ultrasound-assisted extraction (temperature, extraction time and ultrasonic power), microwave-assisted extraction (ethanol concentration, extraction time and sample-solvent ratio) and subcritical water extraction (temperature, extraction time and HCl concentration in solvent). Liquid extracts obtained by novel extraction technique exhibited higher antioxidant activity determined by scavenging of DPPH and O2∙- radicals and reduction of Fe3+ and also provided higher polyphenols yield comparing to extracts obtained by maceration. Soxhlet extraction, hydrodistillation and supercritical fluid extraction were applied for terpenoids recovery. Supercritical fluid extraction process was optimized by response surface methodology and optimal conditions were pressure of 290 bar, temperature of 55˚C and CO2 flow rate of 0.4 kg/h, while predicted and experimentally obtained values of total extraction yield at these conditions were 8.90 i 8.84%, respectively. According to chemical analysis, the most abundant compounds in lipid extracts and essential oil were oxygenated monoterpenes (&alpha;-thujone and camphor), oxygenated sesquiterpenes (viridiflorol) and diterpene polyphenols (epirosmanol).<br />Sage liquid extracts obtained by conventional and novel extraction techniques were spray dried in order to obtain dry extract form. Physico-chemical properties (chemical profile, moisture content, hygroscopicity, rehydratation time, WAI and WSI) and biological activity (antimicrobial and antioxidant activity) were determined in dry extracts and their potential application in food and pharmaceutical formulations was discussed.</p>
7

Savremene metode ekstrakcije rtanjskog čaja (Satureja montana L.), hemijski sastav i biološka aktivnost dobijenih ekstrakata / Contemporary methods of extraction of winter savory (Satureja montana L.), chemical composition and biological activity of obtained extracts

Vladić Jelena 28 April 2017 (has links)
<p>U okviru ove disertacije su ispitane mogućnosti primene savremenih postupaka za dobijanje ekstrakata rtanjskog čaja (Satureja montana L.).<br />U ekstraktima dobijenim primenom superkritičnog ugljendioksida (različitih gustina) utvrđeno je prisustvo karvakrola kao najzastupljenije komponente. Ekstrakt sa najvećim sadržajem karvakrola je dobijen pri uslovima 350 bar i 50 &deg;C (60,82%), dok je najveći prinos karvakrola ostvaren pri pritiscima 325 i 350 bar i temperaturi 60 &deg;C, i iznosio je 2,4 g/100 g droge. Primenom ugljendioksida na većim pritiscima se ostvaruje efikasnija ekstrakcija karvakrola iz droge, kao i proizvodnja ekstrakata sa većim sadržajima karvakrola. Druge komponente prisutne u ekstraktima u znatno nižim koncentracijama su: p-cimen, borneol, trans-kariofilen, kariofilen-oksid, &gamma;-terpinen i linalool.<br />Da bi se utvrdila mogućnost unapređenja prinosa ekstrakcije superkritičnim ugljendioksidom, kao i pobolj&scaron;anja kvaliteta ekstrakata, ispitan je uticaj različitih predtretmana biljnog materijala. Ustanovljeno je da predtretman vodom najznačajnije povećava prinos ekstrakcije (za 25%), dok je ultrazvučni predtretman najadekvatniji izbor za dobijanje ekstrakata sa najvećim sadržajem karvakrola (66,46%). Međutim, najveći prinos ekstrakcije karvakrola iz 100 g droge postignut je primenom etanola i vode kao predtretmana.<br />Ekstrakti dobijeni primenom subkritične vode (uz variranje temperature i vremena ekstrakcije) su hemijski okarakterisani i radi utvrđivanja uslova ekstrakcije pri kojima se postiže najveći kvalitet ekstrakata u pogledu sadržaja polifenolnih komponenti, kao i antioksidantne aktivnosti, primenjena je metoda odzivne povr&scaron;ine (RSM). Utvrđena je prednost primene subkritične vode u odnosu na klasičnu metodu ekstrakcije u pogledu sadržaja polifenolnih komponenti i antioksidantne aktivnosti.<br />Suvi ekstrakti S. montana dobijeni spray drying tehnologijom su&scaron;enja (sa različitim koncentracijama maltodekstrina) su ispitani u pogledu fizičkih i hemijskih osobina. Takođe, radi ispitivanja mogućnosti primene u vidu funkcionalnih ili prehrambenih proizvoda, izvr&scaron;ena je senzorna analiza dobijenih suvih ekstrakata, i analizirana je njihova farmakolo&scaron;ka aktivnost u smislu ACE inhibitornog i antioksidantnog delovanja.<br />Ustanovljeno je da je najniža koncentracija maltodekstrina (10%) najadekvatnija za dobijanje suvog ekstrakta S. montana sa najvećim sadržajem polifenolnih komponenti, sadržajem etarskog ulja i u pogledu antioksidantne i ACE inhibitorne aktivnosti. Takođe, suvi ekstrakt sa 10% maltodekstrina ispunjava i ostale fizičko-hemijske parametre, kojima se osigurava kako efikasno su&scaron;enje, tako i kvalitet ekstrakta.<br />In vivo aktivnost odabranih ekstrakata S. montana ispitana je na modelu hepatotoksičnosti indukovane primenom ugljentetrahlorida. Analiziran je uticaj ekstrakata na funkciju jetre, enzimske parametre oksidativnog stresa i serumske parametre oksidativnog o&scaron;tećenja izazvanog ugljentetrahloridom i ustanovljen je hepatoprotektivni učinak ekstrakata S. montana. Takođe, ispitano je dejstvo ekstrakata na rast Ehrlich-ovih ascitnih tumora implantiranih mi&scaron;evima, kao i na biohemijske parametre oksidativnog stresa u ćelijama tumora i utvrđeno je da je vreme aplikacije ekstrakata od izuzetnog značaja.</p> / <p>This dissertation investigates the possibilities of applying contemporary processes for obtaining extracts of winter savory (Satureja montana L.).<br />Carvacrol was determined to be the most abundant component in extracts acquired by using supercritical carbon dioxide (of various densities). Extract with the richest content of carvacrol was obtained under conditions of 350 bar and 50 &deg;C (60,82%), while the highest carvacrol yield was produced under 325 bar and 350 bar pressures and at a 60 &deg;C temperature reaching 2.4 g/100 g of dry weight. By applying carbon dioxide on higher pressures, a more efficient carvacrol extraction from herbal material is performed, alongside production of extracts with higher carvacrol content. Other components in the extracts present in significantly lower concentrations are the following: p-cymen, borneol, trans-caryophyllene, caryophyllene-oxide, &gamma;-terpinene and linalool.<br />In order to recognize the possibility of improving the extraction yield produced by employing supercritical carbon dioxide and enhancing the quality of extracts, the influence of several different pre-treatments was investigated. It was determined that the water pre-treatment raises the extraction yield the most (for 25%), while the ultrasonic pre-treatment was the most adequate choice for acquiring extracts with the highest content of carvacrol (66.46%). However, the highest carvacrol extraction yield from 100 g of dry weight was achieved by applying ethanol and water as pre-treatment.<br />Extracts which were attained with subcritical water (by varying the temperature and time of extraction) were chemically characterized and Response Surface Method (RSM) was applied for the purposes of determining conditions of extractions under which the highest quality of extracts in terms of content of polyphenolic compounds and antioxidant activity is reached. The advantage of employing subcritical water over the classical method of extraction in respect of content of polyphenolic components and antioxidant activity was demonstrated.<br />Dry extracts of S. montana obtained by using the spray drying technology (with different concentrations of maltodextrine) were examined in terms of their physical and chemical characteristics. Also, in order to investigate the possibility of their use as functional or food products, sensory analysis of attained extracts was performed, and furthermore, their pharmacological activity in terms of the ACE inhibitory and antioxidant effect was analysed as well.<br />It was determined that the lowest concentration of maltodextrin (10%) was the most adequate for obtaining dry extracts of S. montana with the richest content of polyphenolic components and essential oil, and in respect of antioxidant and ACE inhibitory activities. Also, dry extract with 10% of maltodextrin meets all other physical-chemical parameters, which provide efficient drying and quality of extracts.<br />In vivo activity of selected extracts of S. montana was examined on a model of hepatotoxicity induced by applying carbon tetrachloride. The influence of extracts on liver function, enzyme parameters of oxidative stress, and serum parameters of oxidative damage caused by carbon tetrachloride was analysed and hepatoprotective effect of S. montana extracts was determined. In addition, the influence of extracts on the growth of Ehrlich ascite tumors implanted in mice was investigated, and their impact on biochemical parameters of oxidative stress in tumor cells as well, and it was determined that the time of application of extracts is of great significance.</p>
8

Opšti higijenski parametri i odabrani bakterijski patogeni u proizvodnji fermentisanih suvih kobasica u Srbiji uz ispitivanje efekata termičkih tretmana / General hygienic parameters and selected bacterial pathogens during production of Serbian dry fermented sausages and investigation of the effects of heat treatment

Dučić Miroslav 12 February 2016 (has links)
<p>Glavni cilj doktorske disertacije bio je ispitivanje op&scaron;tih odlika industrijski proizvedenih, fermentisanih suvih kobasica u Srbiji i mogućnost dodatnog unapređenja njihove mikrobiolo&scaron;ke bezbednosti. Ispitivani su mikrobiolo&scaron;ki i fizičko-hemiijski pokazatelji u industrijskom proizvodnom lancu sremske kobasice i sudžuka, tipičnih fermentisanih suvih kobasica od svinjskog i goveđeg mesa. U sremskoj kobasici praćeno je prisustvo Salmonella а Escherichia coli O157 u sudžuku. Ispitane su i promene glavnih grupa mikrobiota, pH i aw vrednosti i hemijski sastav proizvoda. Mikrobiolo&scaron;ka kontaminacija u početnim koracima proizvodnje bila je uglavnom visoka. Salmonela je ustanovljena u fazi pripreme nadeva u dva od tri proizvodna pogona, dok je E. coli O157 potvrđena u jednom uzorku usitnjenog mesa i masnog tkiva jednog proizvodnog pogona. Rezultati ispitivanja proizvodnje kobasica slični su rezultatima istraživanja u drugim zemljama. Svi uzorci gotovih sremskih kobasica bili su zadovoljavajućeg nivoa mikrobiolo&scaron;kog kvaliteta, dok većina uzoraka sudžuka nije bila zadovoljavajuća. Početno prisustvo alimentarnih patogena može se smatrati bezbednosnim rizikom.<br />Preživljavanje Salmonella Тyphimurium, Escherichia coli O157 i Listeria monocytogenes tokom proizvodnje i skladi&scaron;tenja inokulisane, sremske kobasice i sudžuka, praćeno je u drugoj fazi istraživanja. Smanjenje brojnosti sva tri patogena u skladu je sa literaturnim podacima i može se zaključiti da postupci uobičajeno primenjeni u industrijskoj proizvodnji sremske kobasice i sudžuka ne osiguravaju uvek, u dovoljnoj meri, mikrobiolo&scaron;ku bezbednost proizvoda. Ispitiana je i mogućnost pasterizacije u cilju redukcije navedenih patogena u kobasicama od svinjskog, odnosno, goveđeg mesa, uz ocenu senzorskog kvaliteta proizvoda. Rezultati su pokazali da Salmonella Typhimurium i E. coli O157 mogu da budu uklonjene pasterizacijom gotovih fermentisanih suvih kobasica а dа senzorske odlike proizvoda i dalje оstanu prihvatljive. L. monoctogenes se pokazala kao patogen koji je značajno otporniji na zagrevanje, u oba tipa kobasica, zbog čega su potrebna dalja istraživanja radi redukcije dо prihvatljivog nivoa.</p> / <p>Glavni cilj doktorske disertacije bio je ispitivanje op&scaron;tih odlika industrijski proizvedenih, fermentisanih suvih kobasica u Srbiji i mogućnost dodatnog unapređenja njihove mikrobiolo&scaron;ke bezbednosti. Ispitivani su mikrobiolo&scaron;ki i fizičko-hemiijski pokazatelji u industrijskom proizvodnom lancu sremske kobasice i sudžuka, tipičnih fermentisanih suvih kobasica od svinjskog i goveđeg mesa. U sremskoj kobasici praćeno je prisustvo Salmonella a Escherichia coli O157 u sudžuku. Ispitane su i promene glavnih grupa mikrobiota, pH i aw vrednosti i hemijski sastav proizvoda. Mikrobiolo&scaron;ka kontaminacija u početnim koracima proizvodnje bila je uglavnom visoka. Salmonela je ustanovljena u fazi pripreme nadeva u dva od tri proizvodna pogona, dok je E. coli O157 potvrđena u jednom uzorku usitnjenog mesa i masnog tkiva jednog proizvodnog pogona. Rezultati ispitivanja proizvodnje kobasica slični su rezultatima istraživanja u drugim zemljama. Svi uzorci gotovih sremskih kobasica bili su zadovoljavajućeg nivoa mikrobiolo&scaron;kog kvaliteta, dok većina uzoraka sudžuka nije bila zadovoljavajuća. Početno prisustvo alimentarnih patogena može se smatrati bezbednosnim rizikom.<br />Preživljavanje Salmonella Typhimurium, Escherichia coli O157 i Listeria monocytogenes tokom proizvodnje i skladi&scaron;tenja inokulisane, sremske kobasice i sudžuka, praćeno je u drugoj fazi istraživanja. Smanjenje brojnosti sva tri patogena u skladu je sa literaturnim podacima i može se zaključiti da postupci uobičajeno primenjeni u industrijskoj proizvodnji sremske kobasice i sudžuka ne osiguravaju uvek, u dovoljnoj meri, mikrobiolo&scaron;ku bezbednost proizvoda. Ispitiana je i mogućnost pasterizacije u cilju redukcije navedenih patogena u kobasicama od svinjskog, odnosno, goveđeg mesa, uz ocenu senzorskog kvaliteta proizvoda. Rezultati su pokazali da Salmonella Typhimurium i E. coli O157 mogu da budu uklonjene pasterizacijom gotovih fermentisanih suvih kobasica a da senzorske odlike proizvoda i dalje ostanu prihvatljive. L. monoctogenes se pokazala kao patogen koji je značajno otporniji na zagrevanje, u oba tipa kobasica, zbog čega su potrebna dalja istraživanja radi redukcije do prihvatljivog nivoa.</p> / <p>The main aim of this doctoral thesis was to investigate the general characteristics of industrially-produced Serbian dry fermented sausages and the possibility of further improving their microbiological safety. Microbiological and physicochemical indicators were studied along the industrial production chains producing Sremska and Sudzuk sausage, typical of dry, fermented sausage prepared from pork or beef, respectively. The occurrences of Salmonella in pork sausages, and of Escherichia coli O157 in beef sausages were determined. Changes in the main groups of microbiota, pH, aw values and the chemical composition of the products were evaluated. Microbiological contamination in the initial stages of production was generally high. Salmonella was confirmed from the batter-preparation phase in two of three production lines, while E. coli O157 was confirmed in one sample of meat and fatty tissue from one production line. The results of this investigation of sausage production were similar to results obtained in other countries. All samples of finished pork sausage were of acceptable microbiological quality, while the majority of beef sausage samples were not microbiologically acceptable. The initial presence of foodborne pathogens can be considered a food safety risk.<br />The survival of Salmonella Тyphimurium, Escherichia coli O157 and Listeria monocytogenes during production and storage of inoculated pork and beef sausages was determined in the second phase of the investigation. All three pathogens declined in numbers in accordance with data from the literature, and it can be concluded that normal measures for pork and beef sausage preparation in industrial production do not always ensure, to a suitable level, the microbiological safety of the products. The possibility of pasteurising finished pork and beef sausages, with the aim of reducing Salmonella Typhimurium and E. coli O157, respectively, was investigated, and at the same time, sensory evaluation of product quality was performed. The results showed that pasteurisation eliminated Salmonella Typhimurium and E. coli O157 from finished dry fermented sausages, while sensory qualities of the products remained acceptable. L. monoctogenes proved to be a significantly more heat-resistant pathogen in both types of sausage, and therefore, further research is required to determine how to reduce numbers of this pathogen to acceptable levels.</p>
9

Karakterizacija albumina i biohemijski aspekti kvaliteta pšenice (Triticum aestivum) / Characterization of albumin and biochemicalaspects of wheat quality (Triticum aestivum)

Tomić Jelena 12 February 2016 (has links)
<p>U okviru disertacije ispitivan je uticaj sorte i mikroklimatskih uslova tokom dve proizvodne godine p&scaron;enice na sadržaj i strukturu albumina; izvr&scaron;ena je karakterizacija albumina pomoću Lab&ndash;on&ndash; a&ndash;Chip elektroforeze; određena je aktivnost proteolitičkih i amilolitičkih enzima, sadržaj slobodnih sulfhidrilnih i slobodnih amino grupa; ispitana su reolo&scaron;ka svojstva testa primenom uobičajenih metoda za procenu tehnolo&scaron;kog kvaliteta bra&scaron;na i izvedena je karakterizacija gotovog proizvoda-hleba. Jedan deo istraživanja se odnosio na period posležetvenog dozrevanja p&scaron;enice i stabilizacije bra&scaron;na.<br />Obe ispitivane godine odlikovao je toplotni stres s tim &scaron;to su u 2012. godini maksimalne<br />temperature prelazile 35 &deg;C i broj tropskih dana je bio izrazito veći u odnosu na 2011., &scaron;to je uslovilo promene u sastavu i kvalitetu proteina i skroba u zrnu p&scaron;enice. Sadržaj ukupnih albumina uzoraka p&scaron;eničnog bra&scaron;na iz 2012. bio je značajno manji u odnosu na 2011. proizvodnu godinu. Rezultati određivanja proteolitičke i amilolitičke aktivnosti uzoraka p&scaron;eničnog bra&scaron;na iz dve proizvodne godine su pokazali da su za 2012. proizvodnu godinu karakteristične znatno niže vrednosti ovih pokazatelja u odnosu na 2011. proizvodnu godinu i da je enzimska aktivnost pre svega sortna karakteristika.<br />Sadržaj slobodnih sulfhidrilnih grupa uzoraka p&scaron;eničnog bra&scaron;na iz 2012. proizvodne godine bio je značajno veći dok je sadržaj disulfidnih veza bio manji u odnosu na 2011. Sadržaj slobodnih amino grupa se razlikovao između uzoraka iz dve proizvodne godine, kako između različitih sorti, tako i u pogledu sva tri primenjena tretmana inkubacije glutena. Značajne razlike između vrednosti slobodnih amino grupa izmerenih nakon inkubacije gluten na 37 &deg;C, ukazuju na različitu proteolitičku aktivnost ispitivanih uzoraka p&scaron;eničnih sorti. U poređenju sa uzorcima iz 2011. proizvodne godine, uzorci iz 2012. su imali znatno niže vrednosti specifične zapremine hleba.<br />Dodatkom dvostruke količine sopstvenih albumina odabranom setu uzoraka dobijeni<br />su rezultati, koji ukazuju da su uzorci bra&scaron;na iz 2011. imali manjak amilolitičkih enzima, a uzorci iz 2012. manjak proteolitičkih enzima za postizanje optimalnog tehnolo&scaron;kog kvaliteta.</p> / <p>In this dissertation, the influence of variety and microclimatic conditions that prevailed during the two production years on the content and structure of wheat albumins were investigated; characterization of albumins was performed by Lab-on-a-Chip capillary electrophoresis; the proteolytic and &alpha;- amylolytic activity, as well as the content of free sulfhydryl and free amino groups were also determined; the rheological properties of dough were estimated using conventional methods for the assessment of flour technological quality and characterization of the final product- bread was performed. One part of the research covered the period of postharvest wheat and flour maturation. Heat stress was characteristic of both production years; however, in 2012, maximum temperatures exceeded 35 &deg;C and the number of days with maximum temperatures above 30 &deg;C was markedly higher than in the 2011 production year. These conditions have caused the changes in the composition and quality of protein and starch in wheat kernels. The albumin content of wheat flour samples from 2012 was significantly lower compared to 2011 production year.&nbsp;Results of proteolytic and amilolytic activities of wheat flour samples from two production years, showed that the values of these indicators were significantly lower for 2012 in relation to the 2011 production year, and that the enzyme activity is primarily varietal characteristic. The content of free sulfhydryl groups of wheat flour samples from the 2012 production year was significantly higher while the content of disulfide bonds was lower than in 2011. The content of free amino groups differed between samples from two production years. Differences in the amount of free amino content were evident between the varieties and between different treatments of gluten incubation. Significant differences between the values of the free amino groups measured after gluten incubation at 37 &deg;C, indicate a different proteolytic activity of tested wheat flour samples. In comparison with the samples from the 2011 production year, samples from 2012 had significantly lower values of specific bread volume. The addition of double amount of its own albumins to the selected samples indicated&nbsp;that the flour samples from 2011 had a deficit of amylolytic enzymes and samples from 2012 had a deficit of proteolytic enzymes for achieving optimal technological quality.</p>
10

Poboljšanje kvaliteta napitka kafe izborom optimalnih uslova prženja i odnosa različitih vrsta kafe / Improvement of coffee beverage quality by selecting optimal roasting conditions and optimal ratio of different coffee species

Odžaković Božana 01 February 2016 (has links)
<p>Na na&scaron;im prostorima napitak crne kafe veoma je cijenjen i ima dugu tradiciju pripreme i konzumiranja. Izborom optimalnih parametara procesa prženja u industrijskim uslovima proizvodnje i definisanjem recepture, nastoji se postići odgovarajući kvaliteta, odnosno najprihvatljivija senzorska svojstava napitka kafe. Da bi kafa na određenom trži&scaron;tu zadovoljila želje i očekivanja poro&scaron;ača, potrebno je definisati parametre kvaliteta kafe za potrebe svakog ciljnog trži&scaron;ta. Primjenom deskriptivne senzorske analize moguće je dati precizan opis arome, ukusa i boje napitka kafe, kao najvažnijih senzorskih svojstava, sa značajnim uticajem na kvalitet i prihvatljivost kvaliteta.<br />Cilj ove doktorske disertacije je postizanje optimalnog senzorskog kvaliteta napitka crne kafe definisanjem parametara procesa prženja kafe u industrijskim uslovim proizvodnje i definisanjem optimalnog odnosa kafe vrste Arabika i kafe vrste Robuste, kao i definisanje senzorskog profila i sistema senzorskog ocjenjivanja napitka crne kafe koji se priprema na tradicionalan način.<br />Da bi se definisali parametri procesa prženja, neophodno je odrediti optimalnu temperaturu prženja, koja će omogućiti razvoj i formiranje prijatnih senzorskih svojstava u zrnu kafe. Za pripremanje napitka crne kafe na tradicionalan način obično se koriste dvije vrste kafe, Arabika i Robusta u različitom odnosu.<br />Na osnovu rezultata dobijenih hemijsko-fizičkim analizama uzoraka različitih vrsta kafa i mje&scaron;avina na različitim temperaturama prženja i senzorskom analizom napitka kafe pripremljenog od ispitivanih uzoraka kafe na tradicionalan način, sa ciljem pobolj&scaron;anja kvaliteta napitka kafe izborom optimalnih uslova prženja i odnosa različitih vrsta kafe može se zaključiti da uzorci napitka kafe pripremljeni od uzoraka proizvedenih prema proizvođačkoj specifikaciji nemaju očekivani kvalitet napitka kafe, kao i da proizvodnjom uzoraka pojedinačnih vrsta kafe pržene na 167&deg;C i 175&deg;C i njihovih mje&scaron;avina nije postignut optimalni kvaliteta napitka kafe. Takođe je zaključeno da je uzorak napitka kafe pržene na 171&deg;C N1 ocjenjen kao uzorak najboljih senzorskih svojstava (82,35%). Odnos kafa Arabika II klasa, Arabika I klasa i Robusta je bio 34,28%:51,42%:14,30%. Vrijednost titracione kiselosti iznosila je 128,86, sadržaj hlorogenske kiseline 3,77%, sadržaj kofeina 2,29%, sadržaj proteina 13,79%, sadržaj slobodne masti 14,37%, odnosno sadržaj ukupno zasićenih masnih kiselina 42,65%, a sadržaj ukupno nezasićenih masnih kiselina 57,36%, vrijednost pH 5,35 i aktivnost vode 0,102. Antioksidativna aktivnost je iznosila 235,57 &mu;mola TE/g uzorka (DPPH) i 217,62 &mu;mola TE/g uzorka (ABTS).<br />Uzorak U1 napitka kafe pripremljen na tradicionalan način od mje&scaron;avine kafe pržene na 171&deg;C, sitno mljevene okarakterisan je kao veoma prijatan za konzumiranje, sa najskladnijim aromatskim profilom, usagla&scaron;ene gorčine i kiselosti, prijatne i umjerene punoće ukusa i blagog i harmoničnog utiska u ustima. Odnos kafa Arabika II klasa, Arabika I klasa i Robusta u ovom uzorku je bio 34,28%:51,42%:14,30%.</p> / <p>Consumption of black coffee prepared in a traditional way is very popular in our region. By selecting the optimum parameters of roasting in industrial conditions and defining ratio of the individual species of coffee, it aims to achieve the appropriate quality, and the most acceptable sensory properties of a coffee beverage. In order to fulfill consumers expectations, it is necessary to define the parameters of quality coffee for the needs of each target market. Using descriptive sensory analysis it is possible to give a precise description of the aroma, taste and color of coffee beverage, as the most important sensory characteristics, with significant impact on the quality and acceptability of quality.<br />The aim of this PhD thesis was to achieve optimal sensory quality black coffee beverage, by defining the parameters of the coffee roasting within the industrial conditions and defining the optimal ratio of coffee Arabica and Robusta species, as well as defining a sensory profile and the system of sensory analysis black coffee beverage which was prepared on traditional way.<br />In order to define the parameters of the roasting process, it is necessary to determine the optimum temperature of roasting, which will enable the development and formation of pleasant sensory properties of coffee beans. For the preparation of coffee beverage in the traditional way, usually used two species of coffee, Arabica and Robusta in different ratio. Based on the results of chemical and physical analysis of coffee samples (different species and blends) at different roasting temperatures and results of sensory analysis of a coffee beverage prepared from coffee samples in the traditional way, with the aim of improving the coffee beverage quality, by determining optimal conditions of roasting and ratio of different species of coffee, it could be concluded that the samples of coffee beverage prepared from samples produced according to the production specification do not had the expected quality of coffee beverage. It also could be concluded that by production of individual species of coffee samples roasted at 167 and 175&deg; C, and their blends was not reached optimal quality of coffee beverage. It was also concluded that the coffee beverage of sample roasted at 171C, N1 was rated as the sample of the best sensory properties (82.35%). The ratio of coffee Arabica Class II, Arabica Class I and Robusta was 34.28%: 51.42%: 14.30%. Value of titratable acidity was 128.86, chlorogenic acid content was 3.77%, caffeine content was 2.29%, protein content was 13.79%, the content of free fat was 14.37%, total content of saturated fatty acids was 42.65%, and total content of unsaturated fatty acids was 57.36%, pH value was 5.35 and aw value was 0.102. The antioxidant activity was amounted 235.57 &mu;mol TE/g sample (DPPH) and 217.62 &mu;mol TE/g sample (ABTS).<br />Coffee beverage prepared in the traditional way from a sample U1 roasted at 171 &deg;C, finely ground, was characterized as very pleasant, with the most harmonious aromatic profile, pleasant bitterness and acidity, pleasant and moderate body and gentle and harmonious impression in the mouth. The ratio of coffee Arabica Class II, Arabica Class I and Robusta in this sample was 34.28%: 51.42%: 14.30%.</p>

Page generated in 0.2077 seconds